Hơn 3 tháng ho dai dẳng, kèm sốt tái đi tái lại, khó thở nhẹ, sụt 6kg, ông Lâm (74 tuổi, TP.HCM) uống thuốc ho không khỏi, bất ngờ phát hiện hạt đậu phộng mắc kẹt trong phế quản.

Sau khi uống nhiều đợt thuốc ho, kháng sinh nhưng không cải thiện, ông Lâm đến khám tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (cơ sở P.Tân Sơn Hòa – Q.Tân Bình cũ). Hình ảnh vi tính cắt lớp phổi ban đầu cho thấy có khối đông đặc ở toàn bộ thùy dưới phổi bên phải, gợi ý đến tình trạng viêm và chưa loại trừ có u phổi bên trong. Ngoài ra, TS.BS Đặng Thị Mai Khuê, Phó khoa Nội Tổng hợp, ghi nhận được khoảng 3 tháng trước, người bệnh từng xuất hiện cơn sặc khi dùng bữa, sau đó ho kéo dài liên tục.

Bác sĩ Khuê cho biết khi tiếp nhận một trường hợp ho kéo dài, sụt cân và tiền căn có từng hút thuốc lá, chỉ định nội soi phế quản đã được thực hiện.

Quá trình nội soi phế quản ghi nhận hình ảnh ban đầu của tổn thương giống u nội phế quản. Tuy nhiên, khi tiến hành sinh thiết các mô hạt bên trên, bác sĩ Khuê đã phát hiện và gắp ra ngoài dị vật là hạt đậu phộng nằm sâu bên dưới các mô hạt viêm và giải phóng lỗ phế quản bít tắc. Việc gắp dị vật cũng gặp khó khăn khi lỗ phế quản thông thoáng, mủ bên dưới trào lên làm trôi hạt đậu phộng.

Bác sĩ Khuê cho biết dị vật tồn tại lâu ngày khiến giãn phế quản, vùng phổi xung quanh viêm mủ, tạo mô viêm bao bọc và hình thành hình ảnh giống khối u trên phim CT.

Kết quả giải phẫu bệnh không ghi nhận tế bào ác tính, trong khi các xét nghiệm tìm lao, vi nấm và các tác nhân nhiễm trùng đặc hiệu đều âm tính. Điều này giúp loại bỏ nghi ngờ các bệnh lý nguy hiểm khác.

Sau khi lấy dị vật, tình trạng ho của ông Lâm cải thiện rõ rệt. Người bệnh tiếp tục được điều trị kháng sinh, kiểm soát bệnh nền như tăng huyết áp, đái tháo đường và bệnh tim thiếu máu cục bộ trước khi xuất viện ổn định.

Bác sĩ Khuê cho biết dị vật đường thở dễ gặp ở trẻ em và người lớn tuổi, đặc biệt khi ăn uống vội vàng, vừa ăn vừa nói chuyện, cười giỡn hoặc có phản xạ nuốt kém. Một số trường hợp dị vật nhỏ như hạt đậu, xương cá, mảnh thức ăn… có thể mắc sâu trong phế quản mà người bệnh không biết. Các dị vật phế quản bỏ quên sẽ dễ gây nhầm lẫn với các bệnh khác và gây khó khăn khi gắp ra ngoài, cũng như có thể gây tổn thương niêm mạc phế quản.

Điều nguy hiểm là dị vật tồn tại lâu ngày có thể gây viêm phổi tái đi tái lại, giãn phế quản, áp xe phổi, thậm chí tạo hình ảnh giống khối u phổi trên phim chụp, bác sĩ Khuê cho biết.

Bác sĩ cũng khuyến cáo, nếu xuất hiện tình trạng ho kéo dài nhiều tuần không rõ nguyên nhân, đặc biệt sau một cơn sặc hoặc hóc thức ăn, người dân nên đi khám chuyên khoa hô hấp sớm. Đặc biệt, người bệnh không nên tự ý mua thuốc điều trị kéo dài vì có thể làm che lấp triệu chứng, khiến bệnh diễn tiến âm thầm và khó chẩn đoán hơn.

*Tên người bệnh đã được thay đổi