Cụ Chương, 96 tuổi, nhồi máu cơ tim gây phù phổi cấp, suy hô hấp, được bác sĩ đặt hai stent khơi thông dòng máu nuôi tim.

GS.TS.BS Võ Thành Nhân, Giám đốc Trung tâm Tim mạch Can thiệp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho biết bệnh nhân bị nhồi máu cơ tim cấp trên nền hệ mạch vành đặc biệt. Động mạch vành phải kém phát triển, gần như không thể tưới máu cơ tim. Trong khi đó, động mạch vành trái – gồm nhánh liên thất trước và nhánh mũ – phải cung cấp máu cho gần như toàn bộ trái tim. Nhánh mũ đã tắc hoàn toàn, nhánh liên thất trước hẹp rất nặng, dòng máu còn lại nhỏ như sợi chỉ.

Tính mạng bệnh nhân nghìn cân treo sợi tóc. Theo giáo sư Nhân, lúc này nếu can thiệp đặt stent, người bệnh có nguy cơ ngưng tim, sốc tim, tử vong ngay trên bàn thủ thuật hoặc hậu phẫu. Trường hợp không tái thông dòng máu nuôi tim mà chỉ điều trị bảo tồn, bệnh diễn tiến nhanh gây choáng tim, suy hô hấp không cải thiện, suy đa tạng, tỷ lệ tử vong gần như 100%. Cụ ông còn mắc nhiều bệnh nền như tăng huyết áp, suy tim, bệnh thận mạn.

BS.CKII Nguyễn Văn Dương, Trung tâm Tim mạch Can thiệp, cùng êkíp chuẩn bị hệ thống bóng SoniCracker – thiết bị tán sỏi nội mạch (IVL) dùng sóng xung kích truyền qua ống thông bóng chuyên dụng để phá vỡ lớp vôi hóa sâu trong lòng động mạch, giúp stent giãn nở tối ưu ở các tổn thương mạch vành vôi hóa nặng. Song song, êkíp gây mê sẵn sàng phương án hỗ trợ tuần hoàn bằng bóng đối xung động mạch chủ (IABP) hoặc máy tim phổi nhân tạo (ECMO) nếu xảy ra sốc tim, ngưng tim, suy tim cấp.

Bệnh nhân bị phù phổi cấp, không thể nằm thẳng nên được gây mê nhằm kiểm soát tình trạng hô hấp trong suốt thời gian thực hiện thủ thuật. Mạch máu bệnh nhân bị lão hóa, xoắn vặn, tích tụ nhiều mảng vôi cứng, giáo sư Nhân chọn loại ống thông chuyên biệt để tiếp cận hệ thống mạch máu.

Êkíp đưa ống thông đến vị trí tắc hẹp, sau đó nong bóng thử để đánh giá mức độ phức tạp của tổn thương. Kết quả bóng nở tốt, các mảng vôi hóa bị phá vỡ, không cần áp dụng kỹ thuật IVL. Trong 50 phút can thiệp, êkíp lần lượt đặt hai stent ở động mạch mũ và động mạch liên thất trước. Kiểm tra sau thủ thuật, stent nở tốt, áp sát thành mạch, không bóc tách hai đầu stent, dòng máu nuôi tim được tái thông.

Bệnh nhân vượt qua giai đoạn nguy kịch, cải thiện hô hấp nhanh chóng với thở oxy lưu lượng thấp và có thể nằm đầu bằng. 24 giờ sau can thiệp, các chỉ số sinh tồn ổn định, cụ ông rời phòng hồi sức. Êkíp tiếp tục điều trị nội khoa tối ưu, kết hợp tăng cường dinh dưỡng, tập vật lý trị liệu giúp cụ từng bước cải thiện chức năng tim, phổi.

Giáo sư Nhân cho biết người bệnh suy kiệt thể chất, quá trình hồi phục kéo dài, nên cần đảm bảo chế độ ăn uống, vận động phù hợp, tuân thủ uống thuốc.

Nhồi máu cơ tim biến chứng phù phổi cấp rất nguy hiểm, đặc biệt ở người cao tuổi do mạch máu thường xơ vữa, vôi hóa nặng. Các triệu chứng như mệt mỏi, vã mồ hôi lạnh, khó thở, nặng ngực dễ bị nhầm với bệnh tuổi già, khiến người bệnh đến viện muộn. Đặt stent ở nhóm bệnh nhân này tiềm ẩn nguy cơ rách, thủng mạch, trôi mảng xơ vữa, suy thận, sốc tim, rối loạn nhịp hoặc tử vong. Giáo sư Nhân khuyến nghị người từ 50 tuổi khám tim mạch định kỳ để phát hiện sớm bất thường, điều trị kịp thời.