Khối u máu gan đường kính 2 cm tăng lên hơn 8 cm sau nhiều năm không tái khám, chiếm gần trọn một phần thùy gan, người phụ nữ 43 tuổi thoát nguy cơ phải cắt gan nhờ can thiệp nội mạch.

Phát hiện u máu gan kích thước nhỏ từ 4 năm trước khi đi khám ở bệnh viện gần nhà, chị Lý được bác sĩ cho biết đây là khối u lành tính. Do không có triệu chứng bất thường, chị không tái khám theo dõi định kỳ.

Gần đây, chị bắt đầu xuất hiện những cơn đau âm ỉ vùng hạ sườn phải. Ban đầu cơn đau thoáng qua, sau đó ngày càng thường xuyên hơn, ảnh hưởng đến sinh hoạt, chị đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (cơ sở P.Tân Sơn Hòa – Q.Tân Bình cũ) khám.

Khai thác bệnh sử bác sĩ nhận định triệu chứng của người bệnh có khả năng liên quan đến tổn thương gan, chỉ định chụp cắt lớp vi tính (CT) bằng hệ thống CT 1975 lát cắt để đánh giá chính xác tình trạng bệnh.

Bác sĩ CKII Thi Văn Gừng, Trưởng Đơn vị Can thiệp nội mạch, Trung tâm Chẩn đoán hình ảnh và Điện quang can thiệp, cho biết kết quả chụp CT cho thấy chị có khối u máu gan có đường kính 8 cm, chiếm gần trọn một phần thùy gan, chèn ép các cấu trúc lân cận, là nguyên nhân gây đau kéo dài. Khối u còn có nguy cơ tiếp tục phát triển, chèn ép nhiều hơn, thậm chí vỡ gây xuất huyết ổ bụng nếu gặp chấn thương mạnh.

Sau khi đánh giá kỹ hình ảnh CT, hệ thống mạch máu nuôi u và phần gan lành còn lại, bác sĩ nhận thấy người bệnh vẫn đang ở giai đoạn “vàng” để điều trị bằng can thiệp nội mạch. Người bệnh được chỉ định thuyên tắc động mạch nuôi u nhằm cắt nguồn máu nuôi (TAE). Phương pháp can thiệp ít xâm lấn này giúp bảo tồn tối đa phần nhu mô gan lành, không mất máu, thời gian hồi phục nhanh.

Theo bác sĩ Gừng, nút động mạch (TAE) là phương án điều trị phù hợp và có nhiều ưu điểm trong trường hợp này. Do khối u có kích thước lớn, chiếm gần trọn một phần thùy gan và chèn ép các cấu trúc lân cận, việc phẫu tích để tách riêng khối u khỏi nhu mô gan có thể rất khó khăn. Phẫu thuật có thể kéo dài, đồng thời làm tăng nguy cơ chảy máu ồ ạt, tổn thương các nhánh động mạch hoặc tĩnh mạch lớn trong gan và phải cắt bỏ một lượng đáng kể nhu mô gan lành, người bệnh có thể suy gan cấp hoặc không đủ thể tích gan dự trữ để duy trì chức năng sống.

Ngược lại, TAE cho phép tiếp cận trực tiếp các nhánh động mạch nuôi khối u và làm giảm đáng kể dòng máu đến u mà không cần phẫu thuật trực tiếp qua nhu mô gan. Vì vậy, trong bối cảnh khối u lớn, tăng sinh mạch và gây triệu chứng do hiệu ứng khối, TAE có thể là một lựa chọn ít xâm lấn hơn nhằm kiểm soát tưới máu và giảm triệu chứng, với mục tiêu hạn chế tổn thương nhu mô gan lành.

Phương án đốt u bằng sóng cao tần (RFA) cũng không còn phù hợp do vượt quá giới hạn đốt nhiệt (RFA thường chỉ định cho u đường kính dưới 5cm).

Dưới hệ thống chụp mạch số hóa xóa nền (DSA), êkíp chỉ tạo một “cổng vào” nhỏ vài milimet ở động mạch đùi, luồn ống thông siêu nhỏ đến đúng nhánh động mạch nuôi khối u rồi bơm vật liệu gây tắc. Khi nguồn máu bị cắt, khối u không còn được nuôi dưỡng, dần xơ hóa và thu nhỏ theo thời gian.

Toàn bộ ca can thiệp kéo dài khoảng một giờ, không phải mở bụng. Những cơn đau tức hạ sườn biến mất ngay sau đó, chị xuất viện ngay ngày hôm sau.

Bác sĩ hẹn tái khám sau ba tháng để đánh giá hiệu quả. Tuy nhiên, để yên tâm, chỉ sau một tháng rưỡi, chị quay lại xin chụp CT sớm. Kết quả khiến cả người bệnh lẫn gia đình thở phào. Khối u đã giảm kích thước rõ rệt, chỉ còn 4,8 cm và có xu hướng tiếp tục giảm, lượng máu nuôi gần như không còn.

Theo bác sĩ, u máu gan (hemangioma) là khối u gan lành tính thường gặp nhất. Phần lớn có kích thước nhỏ, không gây triệu chứng nên không cần điều trị mà chỉ theo dõi định kỳ. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa người bệnh có thể bỏ quên khối u.

Nếu u phát triển nhanh, kích thước lớn, gây đau, chèn ép dạ dày, đường mật hoặc các mạch máu, người bệnh cần được đánh giá để can thiệp. Một số trường hợp u có thể vỡ gây xuất huyết ổ bụng hoặc gây rối loạn đông máu, đe dọa tính mạng.

Bác sĩ khuyến cáo người có u máu gan cần tái khám đúng hẹn để theo dõi kích thước, tốc độ phát triển của khối u và phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường. Việc theo dõi định kỳ giúp bác sĩ lựa chọn thời điểm điều trị phù hợp, tránh để khối u phát triển quá lớn, xuất hiện biến chứng, khiến việc điều trị trở nên phức tạp.

Tên của người bệnh đã được thay đổi