Thuốc Gligca 25mg: Công dụng, liều dùng, tác dụng phụ

Thuốc Gligca có tác dụng giảm tình trạng đau cơ xơ hóa và các vấn đề tâm thần kinh. Vậy Gligca là thuốc gì, công dụng cụ thể ra sao? Cách sử dụng Gligca 25mg như thế nào và cần lưu ý những gì khi sử dụng?

Bài viết được tư vấn bởi Trung tâm Thông tin Y khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM

Gligca 25 là thuốc gì?

Thuốc Gligca 25 là một loại thuốc kê đơn chứa hoạt chất milnacipran giúp giảm các triệu chứng đau, lo âu, trầm cảm và mệt mỏi, thường gặp ở người bệnh bị xơ cơ và trầm cảm. Gligca được sản xuất bởi Công ty Cổ phần Dược phẩm Phong Phú – PPPharco (Việt Nam).

Thành phần thuốc Gligca 25mg

• Hoạt chất chính của Gligca 25 là milnacipran hydrochloride 25mg.
• Tá dược vừa đủ cho 1 viên.

Công dụng của thuốc Gligca 25

1. Chỉ định

Thuốc Gligca 25 có thể được bác sĩ chỉ định sử dụng trong các trường hợp sau:

• Bệnh đau cơ xơ hóa: Thuốc giúp cải thiện các triệu chứng đau, mệt mỏi thường gặp ở người bệnh xơ cơ.
• Rối loạn trầm cảm chủ yếu (MDD): Gligca 25 có thể giúp cải thiện các triệu chứng lo âu, trầm cảm ở người bệnh.

Thuốc Gligca 25 chứa milnacipran, một chất ức chế tái hấp thu serotonin và norepinephrine, giúp tăng cường sự hiện diện của các chất dẫn truyền thần kinh này trong não. Cơ chế trên sẽ góp phần cải thiện triệu chứng của các bệnh đã nêu. Ngoài ra, milnacipran cũng được chứng minh là có hiệu quả trong việc điều trị trầm cảm.

2. Dược lực học

Vậy thuốc Gligca 25 có tác dụng gì? Dược lực học của thuốc Gligca 25mg liên quan đến cơ chế tác động của hoạt chất chính lên hệ thần kinh. Cụ thể như sau:

Ức chế tái hấp thu Serotonin (5-HT) và Norepinephrine (NE):

• Milnacipran trong thuốc Gligca 25 hoạt động bằng cách ức chế tái hấp thu cả serotonin và norepinephrine, hai chất dẫn truyền thần kinh quan trọng trong não.
• Việc ức chế tái hấp thu này làm tăng nồng độ của các chất dẫn truyền trong khe synapse, từ đó tăng cường tác động của chúng lên các thụ thể.

Tác động lên hệ thống Serotonin:

• Milnacipran kích thích thụ thể 5-HT1A, dẫn đến giảm hoạt động của hệ thống 5-HT sau 7-14 ngày điều trị.
• Thuốc làm giảm tác dụng của hệ thống 5HT nhưng không ảnh hưởng đến thụ thể 5HT2A.

Tác động lên hệ thống Norepinephrine:

• Milnacipran làm giảm hoạt động của tế bào thần kinh NE nhưng không ảnh hưởng đến tổng mức độ NE.
• Thuốc kích thích thụ thể alpha1-adrenergic, tăng cường sự phục hồi serotonin và giảm sự hấp thu NE ở vùng hải mã.

Không tác động lên các chất dẫn truyền thần kinh khác: Milnacipran không liên quan đến việc hấp thu các chất dẫn truyền khác ngoài serotonin và norepinephrine.

Không ức chế MAO: Milnacipran không ức chế monoamine oxidase (MAO-A và MAO-B).

Không tương tác với các kênh ion: Milnacipran không có ái lực đáng kể với các kênh Ca++, K+, Na+ và Cl-.

Mặc dù Milnacipran có tác dụng giảm đau, cơ chế chính xác của tác dụng này vẫn chưa được hiểu rõ. Tuy nhiên, người ta cho rằng việc tăng cường hoạt động của serotonin và norepinephrine trong não có thể góp phần làm giảm các triệu chứng đau, lo âu, trầm cảm, mệt mỏi và rối loạn giấc ngủ thường gặp ở người bệnh xơ cơ và rối loạn trầm cảm chủ yếu.

3. Dược động học

Dược động học của thuốc Gligca liên quan đến quá trình hấp thu, phân bố, chuyển hóa và thải trừ của hoạt chất milnacipran trong cơ thể. Cụ thể như sau:

Hấp thu

• Milnacipran được hấp thu tốt qua đường uống.
• Sinh khả dụng của thuốc đạt từ 85-90%, nghĩa là phần lớn lượng thuốc uống vào sẽ đi vào tuần hoàn máu.
• Nồng độ tối đa trong máu (Cmax) đạt được sau khoảng 2-4 giờ sau khi uống thuốc.
• Thức ăn không ảnh hưởng đến quá trình hấp thu của Milnacipran. Điều này có nghĩa là người bệnh có thể uống thuốc trong hoặc sau bữa ăn mà không lo ngại về việc giảm hiệu quả của thuốc.

Phân bố

• Thể tích phân bố của milnacipran là khoảng 400 lít.
• Tỷ lệ liên kết với protein huyết tương thấp, chỉ khoảng 13%. Điều này cho thấy thuốc có xu hướng phân bố rộng rãi trong cơ thể thay vì tập trung trong máu.

Chuyển hóa

• Milnacipran chủ yếu được chuyển hóa qua gan.
• Chất chuyển hóa chính của Milnacipran là L-milnacipran carbamoyl-O-glucuronide, chiếm khoảng 17% liều dùng.

Thải trừ

• Milnacipran và các chất chuyển hóa của nó chủ yếu được thải trừ qua thận.
• Khoảng 55% liều dùng được thải trừ qua thận dưới dạng milnacipran không đổi.
• Thời gian bán thải của milnacipran là khoảng 6-8 giờ. Tuy nhiên, thời gian bán thải của các đồng phân khác nhau của milnacipran có thể khác nhau (d-milnacipran: 8-10 giờ, l-enantiomer: 4-6 giờ).
• Nồng độ thuốc đạt trạng thái ổn định trong cơ thể sau khoảng 36-48 giờ.

Liều lượng và cách dùng Gligca 25

1. Cách dùng

Thuốc Gligca 25 được dùng bằng đường uống. Người bệnh có thể uống thuốc trong khi ăn hoặc trước/sau khi ăn đều được.

2. Liều dùng

Liều dùng của thuốc Gligca 25 khác nhau tùy thuộc vào bệnh lý điều trị:

Đau cơ xơ hóa:

• Liều khuyến cáo: 4 viên/ngày, chia làm 2 lần (2 viên vào buổi sáng và 2 viên vào buổi tối). Có thể điều chỉnh liều dựa trên hiệu quả và khả năng dung nạp của người bệnh.
• Liều tăng dần:
  • Ngày 1: 1/2 viên.
  • Ngày 2-3: 1 viên/ngày chia làm 2 lần.
  • Ngày 4-7: 2 viên/ngày chia làm 2 lần.
  • Sau 7 ngày: 4 viên/ngày chia làm 2 lần.

• Liều tối đa: 8 viên/ngày, chia làm 2 lần.
• Đánh giá hiệu quả: Sau 12 tuần điều trị, nếu không thấy hiệu quả thì nên ngưng thuốc, hoặc đánh giá định kỳ nếu có lợi ích.
• Ngưng thuốc: Giảm dần liều trong vòng 2 tuần.

Trầm cảm:

• Liều khuyến cáo: 100mg/ngày, chia làm 2 lần (50mg vào buổi sáng và 50mg vào buổi tối).
• Có thể điều chỉnh liều cho người bệnh suy thận.
  • Suy thận nhẹ (GFR > 60): Liều bình thường.
  • Suy thận trung bình (GFR 30-60): 50mg/ngày (1 viên x 2).
  • Suy thận nặng (GFR 10-30): 25mg/ngày (1/2 viên x 2).

• Thời gian điều trị: Vài tháng (thường là 6 tháng), ngưng thuốc từ từ.
• Liều có thể tăng lên đến 200mg/ngày (100mg x 2 lần/ngày) tùy theo từng trường hợp.

Lưu ý:

• Trẻ em dưới 18 tuổi không dùng thuốc Gligca 25mg.
• Có thể không cần chỉnh liều trong trường hợp bị suy gan, nhưng cần thận trọng đối với đối tượng bị suy gan nặng.
• Khi sử dụng milnacipran (thành phần chính của Gligca 25) không nên ngừng thuốc đột ngột sau khi sử dụng thời gian dài, mà phải giảm liều dần.

3. Quá liều

Triệu chứng khi quá liều thuốc Gligca 25 có thể bao gồm:

• Nôn
• Khó thở, ngưng thở
• Nhịp tim nhanh
• Buồn ngủ
• Tăng CO₂
• Thay đổi ý thức
• Tăng huyết áp
• Trạng thái lú lẫn
• Chóng mặt
• Tăng men gan
• Ngừng tim – hô hấp

Cách xử trí khi quá liều thuốc Gligca 25:

• Hỗ trợ và điều trị triệu chứng, không nên gây nôn.
• Sử dụng than hoạt tính để giảm hấp thu thuốc (trong vòng 1-2 giờ sau khi uống).
• Rửa dạ dày (dùng cho người bệnh không tỉnh táo hoặc suy giảm phản xạ ngậm miệng).
• Thuốc có khối lượng phân tử lớn nên dùng biện pháp lợi tiểu.
• Cần thông báo ngay cho bác sĩ và đến cơ sở y tế để được theo dõi tối thiểu 24 giờ.

4. Quên liều

Theo nguyên tắc chung, khi quên uống một liều thuốc, người bệnh nên dùng thuốc Gligca 25 ngay khi nhớ ra. Nếu thời điểm nhớ ra gần với thời điểm dùng liều tiếp theo, hãy bỏ qua liều đã quên và dùng liều tiếp theo như bình thường.

Không tự ý dùng gấp đôi liều để bù cho liều đã quên, vì điều này có thể làm tăng nguy cơ tác dụng phụ. Nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc dược sĩ để có hướng dẫn cụ thể cho trường hợp quên liều.

Lưu ý/Thận trọng khi sử dụng Gligca 25mg

1. Chống chỉ định

Thuốc Gligca 25 chống chỉ định trong các trường hợp sau:

• Mẫn cảm với bất kỳ thành phần nào của thuốc, đặc biệt là hoạt chất milnacipran.
• Bệnh tim mạch nghiêm trọng như suy tim nặng, nguy cơ rối loạn nhịp tim cao.
• Glôcôm góc đóng không kiểm soát được.
• Đang sử dụng hoặc gần đây sử dụng các thuốc ức chế MAO (Monoamine Oxidase Inhibitors).
• Đang sử dụng các thuốc ức chế tái hấp thu serotonin (SSRI), ức chế tái hấp thu serotonin-norepinephrine (SNRI), tramadol, pethidine, hypericum perforatum, tryptophan, thuốc chống trầm cảm ba vòng.
• Đang sử dụng adrenalin, noradrenalin (thuốc cường giao cảm).
• Phụ nữ đang cho con bú.

2. Thận trọng khi sử dụng

Cần thận trọng khi sử dụng thuốc Gligca 25 trong các trường hợp sau:

• Người bệnh suy thận nặng: Cần theo dõi chặt chẽ và điều chỉnh liều nếu cần.
• Người bệnh tăng nhãn áp.
• Người bệnh phì đại tuyến tiền liệt/tắc nghẽn đường tiết niệu dưới.
• Người bệnh có tiền sử động kinh.
• Người bệnh đang dùng các thuốc tác động lên thần kinh trung ương.
• Theo dõi huyết áp, nhịp tim, natri huyết thanh: Ngưng thuốc nếu có tăng huyết áp, nhịp tim hoặc hạ natri máu.
• Nguy cơ chảy máu: Thuốc có thể làm tăng nguy cơ chảy máu ở một số người bệnh.
• Nguy cơ trầm cảm, ý định và hành vi tự tử: Cần theo dõi chặt chẽ các dấu hiệu này.
• Suy gan: Thận trọng đối với người bệnh suy gan nặng.

3. Khả năng vận hành máy móc và điều khiển xe

Thuốc Gligca 25 có thể ảnh hưởng đến khả năng tập trung và tỉnh táo, dẫn đến nguy cơ tai nạn khi lái xe hoặc vận hành máy móc. Do đó, người bệnh cần thận trọng khi thực hiện các hoạt động này trong quá trình dùng thuốc.

4. Giai đoạn đang mang thai và cho con bú

Phụ nữ mang thai

• Nghiên cứu trên động vật cho thấy thuốc có thể gây hại cho bào hai ở chuột và thỏ khi dùng liều tương đương hoặc thấp hơn liều khuyến cáo cho người.
• Chỉ sử dụng thuốc gligca 25 khi lợi ích tiềm năng vượt trội hơn rủi ro cho thai nhi.

Phụ nữ cho con bú

• Milnacipran có trong sữa mẹ và có thể truyền sang trẻ sơ sinh với một lượng nhỏ.
• Chống chỉ định sử dụng thuốc Gligca 25 cho phụ nữ đang cho con bú.

Tác dụng phụ của Gligca 25

Thuốc Gligca 25 có thể gây ra các tác dụng phụ khác nhau, được phân loại theo tần suất xuất hiện (thường gặp, ít gặp, hiếm gặp) và theo các cơ quan cơ thể bị ảnh hưởng.

Tác dụng phụ thường gặp (1-10%)

• Toàn thân: Mệt mỏi, đau nhức, dễ cáu kỉnh, sốt, ớn lạnh
• Tim mạch: Nóng bừng, tăng huyết áp, nhịp tim nhanh
• Tiêu hóa: Buồn nôn, táo bón, tiêu chảy, khô miệng, đau bụng.
• Tiết niệu: Khó tiểu
• Thần kinh: Nhức đầu, chóng mặt, buồn ngủ, lo âu, rối loạn giấc ngủ, giảm cảm giác ngon miệng
• Tai – mắt: Ù tai, khô mắt, giãn đồng tử, nhìn mờ
• Cơ xương khớp: Đau lưng, đau cơ, đau khớp
• Mất ngủ

Tác dụng phụ ít gặp (0,1-1%)

• Toàn thân: Giảm cân, sưng phù
• Tim mạch: Nhịp tim không đều, hạ huyết áp
• Tiêu hóa: Viêm dạ dày, viêm miệng, trĩ
• Tiết niệu: Tiểu ra máu, bí tiểu
• Thần kinh: Kích động, có ý định tự tử, ảo giác, ác mộng, giảm ham muốn tình dục, suy giảm trí nhớ, run rẩy, dị cảm, rối loạn vị giác
• Sinh sản: Đau tinh hoàn, rối loạn xuất tinh, rối loạn cương dương, lo lắng
• Hô hấp: Thở kém
• Gan mật: Men gan tăng
• Da liễu: Nổi mề đay, phát ban trên da, đổ mồ hôi nhiều, nhạy cảm với ánh sáng
• Nôn mửa
• Đánh trống ngực
• Tăng mạch
• Tăng alanine aminotransferase huyết thanh
• Tăng aspartate aminotransferase huyết thanh

Tác dụng phụ hiếm gặp

• Rối loạn thăng bằng
• Tai biến mạch máu não
• Cơn đau thắt ngực
• Hội chứng mạch vành cấp tính
• Phản ứng nhạy cảm với ánh sáng

Lưu ý: Không phải tất cả trường hợp đều gặp phải các tác dụng phụ này và mức độ nghiêm trọng có thể khác nhau ở mỗi người. Nếu gặp phải bất kỳ tác dụng phụ nào, người bệnh nên tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc dược sĩ.

Tương tác thuốc Gligca 25

Thuốc Gligca 25 có thể tương tác với một số loại thuốc khác, gây ra những ảnh hưởng không mong muốn. Một số tương tác thuốc đã được ghi nhận:

• Thuốc chống đông máu, NSAID, aspirin: Tăng nguy cơ chảy máu.
• Digoxin (tiêm): Có thể gây ảnh hưởng đến huyết động học. Cụ thể, Gligca 25mg có thể làm tăng tác dụng bất lợi lên huyết động.
• Clonidin và các hợp chất liên quan: Làm giảm tác dụng hạ huyết áp của clonidin.
• Thuốc triptan (5-HT1D): Có thể gây tăng huyết áp, co mạch vành.
• Chất ức chế MAO: Chống chỉ định dùng chung vì nguy cơ cao gây hội chứng serotonin.
• Thuốc ức chế tái hấp thu serotonin khác (SSRI, SNRI): Chống chỉ định do cùng cơ chế hoạt động.
• Adrenalin, noradrenalin (thuốc cường giao cảm): Chống chỉ định vì nguy cơ tăng huyết áp, loạn nhịp tim.
• Clomipramine: Có thể gây hạ huyết áp tư thế.

Lưu ý: Khi sử dụng thuốc Gligca 25, người bệnh cần thông báo cho bác sĩ hoặc dược sĩ về tất cả các loại thuốc đang dùng để tránh các tương tác bất lợi.

Bảo quản Gligca 25

• Bảo quản ở nơi khô ráo, tránh ánh sáng trực tiếp và ở nhiệt độ dưới 30 độ C.
• Để thuốc Gligca 25 tránh xa tầm tay trẻ em.
• Không nên sử dụng thuốc nếu đã quá hạn sử dụng.

Gligca 25 giá bao nhiêu tiền?

Vậy thuốc Gligca 25 giá bao nhiêu? Giá thuốc có thể thay đổi tùy theo nhà thuốc và thời điểm mua. Vì vậy, người dân nên tham khảo trực tiếp tại các nhà thuốc để biết giá cả chính xác.

Lưu ý: Gligca 25 là thuốc kê đơn, thông tin trong bài viết mang tính chất tham khảo. Việc sử dụng thuốc phải tuân theo chỉ định của bác sĩ. Hiệu quả của thuốc còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau. Bài viết không chịu trách nhiệm cho các trường hợp tự ý dùng thuốc Gligca 25. Bài viết chia sẻ thông tin, không nhằm mục đích giới thiệu thuốc.

Hiểu rõ về Gligca 25 là thuốc gì và sử dụng theo đúng hướng dẫn của bác sĩ sẽ giúp đạt được hiệu quả điều trị mong muốn, đồng thời giảm thiểu nguy cơ tác dụng phụ. Nếu có bất kỳ thắc mắc nào liên quan đến thuốc Gligca 25, người bệnh nên trực tiếp đi khám bác sĩ để được hướng dẫn.