Mai, 31 tuổi, bước vào guồng công việc kéo dài, áp lực thành quả, nỗi lo thưởng Tết và kế hoạch sinh con đầu lòng khiến cô rơi vào khủng hoảng tinh  thần.

Mai bắt đầu mất ngủ, khó ngủ từ bốn tháng trước, thường xuyên mệt mỏi, dễ cáu gắt, không quan tâm chăm sóc bản thân, ăn uống thất thường. Đỉnh điểm là hai tháng gần đây, Mai cảm thấy kiệt sức, buổi sáng thức dậy nặng nề, trống rỗng, sợ công việc. Khi dự án rơi vào khó khăn, cô thu mình, ít nói chuyện với chồng, hay khóc không rõ lý do và có cảm giác bản thân vô dụng, thất bại.

Tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, Mai được BS.CKI Nguyễn Phương Trang, khoa Thần kinh, Trung tâm Khoa học Thần kinh, khai thác tiền sử tâm lý, diễn tiến triệu chứng và mức độ ảnh hưởng đến công việc, sinh hoạt, các mối quan hệ gia đình. Người bệnh đồng thời được thực hiện các thang đánh giá trầm cảm Hamilton và lo âu chuẩn hóa nhằm sàng lọc mức độ rối loạn khí sắc, giấc ngủ, khả năng tập trung và nguy cơ xuất hiện suy nghĩ tiêu cực kéo dài.

Kết quả cho thấy Mai có điểm số cao ở các triệu chứng cốt lõi của trầm cảm, đặc biệt là mất hứng thú, suy giảm năng lượng, rối loạn giấc ngủ và cảm giác tự ti kéo dài, vượt ngưỡng stress thông thường. Dựa trên thăm khám lâm sàng và các thang đánh giá, bác sĩ chẩn đoán Mai mắc trầm cảm mức độ nặng. Đây là tình trạng cần can thiệp y tế sớm nhằm tránh nguy cơ kéo dài, tái phát và ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất, tinh thần cũng như chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Trước đó, Mai được giao phụ trách một dự án kỳ vọng có doanh thu lớn, cần hoàn thành trước kỳ nghỉ Tết Nguyên đán. Thời điểm cuối năm, áp lực công việc dồn dập, trong khi cô và chồng đang lên kế hoạch chuẩn bị cho sinh con đầu lòng. Không chỉ suy sụp tinh thần, Mai còn xuất hiện nhiều biểu hiện thể chất, mất ngủ, đau đầu, tim đập nhanh, cảm giác nặng ngực, ăn uống kém và sụt cân. Những triệu chứng này khiến Mai lầm tưởng bị stress công việc nên cố gắng chịu đựng. “Trầm cảm ở người trẻ thường khởi phát âm thầm, dễ bị nhầm lẫn với stress thông thường”, bác sĩ Trang nói.

Sau hội chẩn, Mai được bác sĩ chỉ định điều trị bằng thuốc chống trầm cảm phù hợp, kết hợp trị liệu tâm lý và kích thích từ trường xuyên sọ. Bác sĩ Trang cho biết, đây là kỹ thuật sử dụng các xung từ tác động lên những vùng não liên quan đến điều hòa cảm xúc, đặc biệt là vùng vỏ não trước trán. Kỹ thuật này giúp điều chỉnh hoạt động dẫn truyền thần kinh, tăng giải phóng các chất trung gian như serotonin, dopamine và norepinephrine – những chất đóng vai trò quan trọng trong ổn định khí sắc, cải thiện giấc ngủ, chứng đau đầu, động lực sống và khả năng tập trung. Kích thích từ trường xuyên sọ không xâm lấn, thường được chỉ định phối hợp trong các trường hợp trầm cảm mức độ vừa và nặng, nhất là khi người bệnh rối loạn giấc ngủ và đau đầu mạn tính kéo dài hoặc đáp ứng chậm với điều trị nội khoa đơn thuần.

Song song đó, Thạc sĩ Tâm lý lâm sàng Võ Huỳnh Yến Nhi, khoa Thần kinh, Trung tâm Khoa học Thần kinh, Bệnh viện Tâm Anh, trực tiếp tham vấn trị liệu tâm lý cho Mai. Qua các buổi trị liệu, chuyên gia giúp Mai nhận diện vòng xoáy áp lực mà cô đang mắc kẹt, như tự đặt ra chuẩn mực quá cao cho bản thân, gắn giá trị cá nhân với thành tích công việc và coi Tết như một “bài kiểm tra” về thành công, trách nhiệm.

Trong quá trình điều trị, Mai được hướng dẫn cách phân tách công việc và giá trị bản thân, học cách nghỉ ngơi đúng nghĩa, chấp nhận giới hạn cá nhân và chia sẻ áp lực với người thân thay vì âm thầm chịu đựng. Những buổi trị liệu giúp cô dần lấy lại nhịp sinh hoạt, ngủ sâu hơn và tinh thần ổn định hơn.

Cận Tết, tình trạng của Mai cải thiện rõ rệt. Cô không còn ám ảnh bởi những con số, tiến độ hay sự đánh giá. Mai chủ động xin điều chỉnh khối lượng công việc, dành thời gian chăm sóc sức khỏe và chuẩn bị tinh thần cho vai trò làm mẹ.

Thạc sĩ Yến Nhi cho biết thêm, nhiều người trẻ rơi vào căng thẳng, trầm cảm dịp cuối năm do khối lượng công việc lớn, áp lực “phải đủ đầy” khi bước sang năm mới, từ sự nghiệp, tài chính đến vai trò làm vợ, làm mẹ. Khi những kỳ vọng này vượt quá khả năng chịu đựng, tâm lý rất dễ sụp đổ.

Trầm cảm có thể điều trị hiệu quả nếu được phát hiện sớm và can thiệp đúng cách. Khi cảm giác buồn bã, mệt mỏi, trống rỗng kéo dài kèm các bất thường thể chất, ảnh hưởng đến sức khỏe, công việc và cuộc sống, người bệnh nên tìm đến bác sĩ chuyên khoa thần kinh và chuyên gia tâm lý để được đánh giá can thiệp kịp thời, thay vì cố gắng chịu đựng một mình.