Anh Hải, 50 tuổi, sốt cao nhiều ngày không hạ do bị bội nhiễm vi trùng, vài ngày sau bệnh tiến triển gây sốc nhiễm trùng nguy kịch.

Trước đó ba ngày, anh Hải sốt trên 39 độ C, uống thuốc hạ sốt chỉ giảm được một lúc thì sốt trở lại. Anh đến bệnh viện gần nhà, bác sĩ chụp X-quang thấy viêm phổi, xét nghiệm đàm ghi nhận nhiễm cúm A. Nửa ngày sau tình trạng sốt không cải thiện, huyết áp tụt, anh được chuyển đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cấp cứu.

Ngày 04/06, BS.CKI Đỗ Vũ Ngọc Anh, khoa Nội tim mạch, Trung tâm Tim mạch, cho biết anh Hải nhập viện trong trạng thái sốt cao, ho có đàm, suy tim cấp, huyết áp còn 80/50 mmHg, sốc nhiễm trùng nặng.

Bác sĩ cho anh dùng kháng sinh liều cao, thuốc vận mạch, thuốc trợ tim rồi tiến hành cấy máu, cấy đàm. Kết quả xác định bên cạnh virus cúm, anh còn nhiễm vi khuẩn tụ cầu Staphylococcus và nấm Candida. “Việc bệnh nhân nhiễm cùng lúc virus, vi khuẩn và nấm cho thấy tình trạng bội nhiễm vi trùng sau nhiễm virus cúm, gây biến chứng suy hô hấp, viêm phổi nặng, sốc nhiễm trùng”, bác sĩ Ngọc Anh nói, thêm rằng anh Hải còn có tiền sử suy tim, bệnh ba nhánh mạch vành.

Đây là nguyên nhân khiến bệnh diễn tiến nhanh hơn dẫn đến sốc. Nếu cấp cứu chậm một vài ngày, tình trạng suy đa cơ quan diễn tiến nghiêm trọng hơn, đồng thời tăng nguy cơ nhồi máu cơ tim đe dọa tính mạng bệnh nhân.

Cùng điều trị cho anh Hải, ThS.BS.CKII Huỳnh Thanh Kiều, Trưởng khoa Nội tim mạch, Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cho hay, bội nhiễm là sự xuất hiện thêm tác nhân gây bệnh mới, thường là vi khuẩn hoặc nấm, tại vị trí nhiễm bệnh do virus đang diễn ra. Điều này dẫn đến tình trạng bệnh lý phức tạp hơn, đòi hỏi phương pháp điều trị phối hợp để tiêu diệt nhiều tác nhân gây bệnh trên cùng một người bệnh. Đây không phải là sự tiến triển của bệnh cũ mà là sự cộng thêm một hoặc nhiều tác nhân mới.

Trường hợp anh Hải khả năng nhiễm virus cúm A đầu tiên nhưng không được phát hiện và điều trị kịp thời, vài ngày sau đồng nhiễm thêm vi trùng và nấm. Anh bắt đầu có dấu hiệu tổn thương đa cơ quan (suy gan, suy thận, suy tim, viêm cơ tim) do sốc nhiễm trùng.

Bác sĩ đã điều trị tích cực cho anh bằng các loại thuốc kháng sinh, thuốc vận mạch, lợi tiểu, cho thở oxy, phun khí dung, và tập vật lý trị liệu hô hấp. Một tuần sau huyết áp anh cải thiện lên 110-120/80 mmHg, giảm ho, giảm tiết đàm, được cai máy thở, từ từ xuống giường đi lại nhẹ nhàng.

Bệnh nhân tiếp tục điều trị nội khoa tối ưu thêm một tuần, tổn thương gan thận cấp hồi phục về trạng thái ban đầu. Chức năng co bóp tim – EF tăng lên 60%, huyết áp trong ngưỡng an toàn. Anh Hải tỉnh táo, ăn uống và sinh hoạt gần như bình thường nên được xuất viện.

Bác sĩ Kiều thông tin, cúm A (Influenza A) là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do các virus cúm mùa gây nên. Các dấu hiệu bệnh thường xuất hiện đột ngột và dễ nhận biết như ho, chảy mũi, nghẹt mũi, đau đầu, sốt, mệt mỏi, hắt hơi, đau họng, đau nhức cơ thể. Đôi khi chúng tự hết mà không cần điều trị đặc biệt. Tuy nhiên nếu triệu chứng kéo dài nhiều ngày, người bệnh cần đi khám ngay để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh biến chứng.

Bệnh nhân cúm A diễn biến nặng có thể gây nhiễm trùng tai, tiêu chảy, buồn nôn, nôn, ho khan, sốt cao gây co giật, tức ngực, viêm phổi, viêm cơ tim, suy tim. Đối với những người có hệ miễn dịch yếu như người lớn tuổi, trẻ em, phụ nữ có thai hay người mắc nhiều bệnh nền, dễ bị bội nhiễm như anh Hải, cần theo dõi kỹ vì bệnh dễ tiến triển nhanh và nặng dẫn đến tử vong.

Cảm cúm rất dễ lây trực tiếp thông qua dịch tiết đường hô hấp có chứa virus cúm từ khoảng cách 2 m. Để phòng ngừa bệnh, mỗi người cần có thói quen vệ sinh cá nhân cẩn thận, thường xuyên rửa tay bằng dung dịch cồn hoặc xà bông tiệt trùng sau khi cầm nắm đồ vật hoặc đến nơi công cộng, hạn chế tiếp xúc với người nghi mắc cúm, tránh tập trung nơi đông người trong mùa dịch.

Vệ sinh nơi ở, nơi làm việc với dung dịch sát khuẩn, mở cửa sổ thông thoáng. Tăng cường sức đề kháng bằng cách tập thể dục, duy trì chế độ ăn uống và sinh hoạt lành mạnh. Ngoài ra nên tiêm vắc xin cúm đầy đủ, đúng lịch, nhất là những người có nguy cơ nhiễm cúm cao.

*Tên bệnh nhân đã được thay đổi