Mắc ung thư phổi ở tuổi 79, lại kèm bệnh nền tim mạch, bà Liên được phẫu thuật triệt căn bằng robot Da Vinci Xi, giúp hồi phục nhanh và bảo tồn chức năng hô hấp.

Bà Liên đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM khám do ho kéo dài và hụt hơi mỗi khi gắng sức. Kết quả chụp CT lồng ngực phát hiện một tổn thương kích thước 12x10x11 mm tại phân thùy S4, S5 phổi trái, nằm sát tim, có cấu trúc đặc, bờ tua gai không đều… kèm nhiều nốt kính mờ rải rác ở phân thùy S3 phổi phải và phân thùy S7, S8 phổi trái, đường kính dưới 4 mm.

PGS.TS.BS Vũ Hữu Vĩnh, Giám đốc Trung tâm Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, phân tích rằng với các nốt phổi có kích thước nhỏ dưới 10 mm và chưa có biểu hiện bất thường, người bệnh có thể tiếp tục theo dõi định kỳ theo lịch hẹn của bác sĩ. Tuy nhiên, với tổn thương kích thước lên tới 12 mm ở phổi trái lại mang nhiều đặc điểm nghi ngờ ác tính, cần nhanh chóng làm rõ bản chất tổn thương để đưa ra phác đồ điều trị kịp thời và hiệu quả.

Với các khối u phổi rất nhỏ (dưới 1 cm), phương pháp sinh thiết chọc kim thường khó thực hiện chính xác dẫn đến phải chọc kim nhiều lần, gây đau đớn cho người bệnh và nguy cơ tàn phá cấu trúc phổi, dễ chọc vào tim. Ngay cả khi chọc trúng đích, lượng mẫu thu được cũng không đủ để khẳng định chắc chắn bản chất khối u.

Cân nhắc kỹ lưỡng, phó giáo sư Vĩnh khuyến nghị người bệnh thực hiện phẫu thuật để loại bỏ triệt để khối u kết hợp sinh thiết lạnh trong một lần mổ để xác định chính xác bản chất tổn thương, từ đó có phương hướng điều trị tiếp theo, tránh phải gây mê và phẫu thuật nhiều lần.

Phó giáo sư Vĩnh nhận định nếu áp dụng phương pháp mổ mở truyền thống, người bệnh sẽ phải chịu một đường rạch dài ở ngực, cắt cơ rộng và đau đớn dữ dội hậu phẫu, nguy cơ biến chứng hô hấp rất cao ở người lớn tuổi. Trong khi đó, mổ nội soi thông thường khó tiếp cận các góc khuất hẹp, dễ gây tổn thương tim, mạch máu lớn dẫn đến mất máu cấp. Do đó, êkíp quyết định phẫu thuật nội soi bằng robot Da Vinci Xi để xử lý.

Nhờ sự hỗ trợ của robot, các thao tác bóc tách bộc lộ tổn thương diễn ra cực kỳ tinh vi. Ngay khi cánh tay robot cắt lấy mẫu bệnh phẩm nghi ngờ, mẫu được gửi đi sinh thiết lạnh tức thì, qua đó xác định chính xác tổn thương là tế bào ác tính chỉ sau 40 phút. Khi có kết quả chính xác, êkíp lập tức tiến hành kẹp mạch máu đến phân thùy S4, S5 chứa u và tiêm thuốc nhuộm huỳnh quang ICG. Vùng phổi lành ngấm thuốc và phát ra ánh sáng xanh, trong khi phân thùy phổi bệnh (do đã bị kẹp mạch máu) không phát sáng. Sự tương phản giúp phó giáo sư Vĩnh xác định rõ ranh giới giữa phần phổi bệnh và phổi lành, cắt bỏ chính xác gần như 100% phân thùy phổi tổn thương.

Cùng với đó, để tối ưu hóa độ an toàn cho người bệnh lớn tuổi có nền tảng thể lực yếu, êkíp còn sử dụng kết hợp máy cắt nối cơ học chạy điện chuyên dụng. Thiết bị này hỗ trợ khâu nối mô phổi và phế quản bằng các hàng ghim titan siêu nhỏ, giúp đóng kín miệng cắt và cầm máu tức thì, sau mổ người bệnh chỉ mất khoảng 10 ml máu.

Nhờ phẫu thuật ít xâm lấn, bà Liên hồi phục nhanh sau mổ, tự đi lại nhẹ nhàng trong phòng bệnh, ăn uống bình thường và xuất viện chỉ sau 3 ngày. Do phát hiện u giai đoạn sớm và đã loại bỏ triệt để tổn thương, bà không cần điều trị bổ sung sau phẫu thuật.

Theo phó giáo sư Vĩnh, ứng dụng robot phẫu thuật lồng ngực là bước tiến lớn giúp mở rộng chỉ định điều trị cho nhóm người cao tuổi vốn có nhiều bệnh lý đi kèm. Nhờ đó, người bệnh không chỉ được triệt căn ung thư mà còn giảm thiểu tối đa đau đớn, bảo tồn chức năng cơ quan và duy trì chất lượng sống sau điều trị.

Phó giáo sư Vĩnh cũng khuyến cáo người cao tuổi, người hút thuốc lá lâu năm, làm việc trong môi trường độc hại, có tiền sử gia đình mắc ung thư… nên kiểm tra sức khỏe định kỳ, chụp CT phổi liều thấp để phát hiện các bất thường từ giai đoạn sớm, từ đó tăng cơ hội điều trị hiệu quả, ít xâm lấn.

*Tên nhân vật đã được thay đổi