Nhiếp ảnh gia Nguyễn Vũ Phước, 59 tuổi, phát hiện khối u não tăng kích thước từ 2 lên 4 cm trong một tháng, được bác sĩ phẫu thuật robot lấy u, bảo tồn chức năng thần kinh.

Khoảng một tháng trước nhập viện, ông Phước xuất hiện những cơn đau đầu dữ dội, đi khám tại nhiều cơ sở y tế và được phát hiện khối u khoảng 2 cm ở thùy thái dương trái của não. Tuy nhiên, do bận lịch trình dẫn đoàn du khách nước ngoài xuyên Việt chụp ảnh, quảng bá vẻ đẹp đất nước, ông trì hoãn phẫu thuật để hoàn thành công việc.

Khi kiểm tra lại, khối u đã tăng kích thước lên khoảng 4 cm. Lo ngại bệnh tiến triển nhanh, ông Phước tìm hiểu nhiều phương pháp phẫu thuật, quan tâm đến khả năng bảo tồn vận động, cảm giác, trí nhớ và các chức năng thần kinh sau mổ. Ông mong muốn tiếp tục cầm máy ảnh, đi nhiều nơi và theo đuổi đam mê nhiếp ảnh. Sau khi cân nhắc, ông đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM thăm khám.

ThS.BS.CKII Chu Tấn Sĩ, Trưởng khoa Ngoại Thần kinh – Cột sống, Trung tâm Khoa học Thần kinh, cho biết kết quả chụp MRI 3 Tesla ghi nhận khối u ở thùy thái dương trái có đặc điểm thâm nhiễm mô não xung quanh, nghi ngờ u não ác tính độ cao.

Theo bác sĩ Sĩ, khác với nhiều khối u lành tính thường phát triển chậm, có ranh giới tương đối rõ, u não ác tính độ cao có thể tăng sinh nhanh, các tế bào bất thường len lỏi vào mô não khỏe mạnh, khiến việc phân biệt mô bệnh và mô lành trở nên khó khăn. Khối u phát triển nhanh còn gây phù não, tăng áp lực nội sọ, dẫn đến đau đầu, co giật, rối loạn ý thức hoặc suy giảm các chức năng thần kinh.

“Khối u của người bệnh có tốc độ phát triển đáng lo ngại, nếu tiếp tục trì hoãn, tổn thương có thể lan rộng, chèn ép và phá hủy thêm mô não, khiến phẫu thuật khó khăn hơn, ảnh hưởng đến tiên lượng điều trị”, bác sĩ Sĩ nói.

Đặc biệt, khối u nằm ở thùy thái dương trái, vùng não liên quan đến trí nhớ, xử lý thông tin thính giác và một số chức năng ngôn ngữ. Thách thức đặt ra là phải lấy tối đa mô u để giảm nguy cơ tiến triển, đồng thời bảo vệ các cấu trúc thần kinh quan trọng, tránh để lại di chứng ảnh hưởng đến sinh hoạt và công việc của người bệnh.

Sau hội chẩn, êkíp quyết định ứng dụng robot Modus V Synaptive hỗ trợ loại bỏ khối u. Trước mổ, bác sĩ tích hợp hình ảnh CT, MRI, DTI để mô phỏng cuộc phẫu thuật trên phần mềm chuyên dụng, xác định đường tiếp cận khối u, dữ liệu các tình huống có thể xảy ra nhằm lấy tối đa mô bệnh, hạn chế tổn thương các cấu trúc thần kinh lành.

Trong quá trình phẫu thuật, khối u có tính chất thâm nhiễm, nhiều vị trí mô bệnh hòa lẫn với mô não lành, không có ranh giới rõ ràng, đòi hỏi bác sĩ bóc tách thận trọng. Trước đây, việc xử lý những khối u dạng này gặp nhiều thách thức, nhất là tại các vị trí sâu trong não, góc quan sát hạn chế.

Với hệ thống robot, kính hiển vi kỹ thuật số kết hợp camera độ phân giải cao giúp phóng đại, hiển thị rõ các cấu trúc giải phẫu. Cánh tay robot di chuyển, điều chỉnh góc quan sát linh hoạt theo thời gian thực, giúp bác sĩ liên tục theo dõi phẫu trường khi thao tác. Nhờ đó, êkíp thuận lợi hơn trong việc nhận diện, bóc tách và lấy tối đa mô u trong giới hạn an toàn, hạn chế tổn thương mô não lành, bảo tồn chức năng thần kinh cho người bệnh.

Sau phẫu thuật, ông Phước tỉnh táo, tiếp xúc tốt, có thể đi lại và giao tiếp bình thường, không ghi nhận khiếm khuyết thần kinh mới. Kết quả MRI kiểm tra cho thấy khối u đã được lấy bỏ gần như toàn bộ phần quan sát được trên hình ảnh, giúp giảm thể tích tổn thương và tạo điều kiện thuận lợi cho các bước điều trị tiếp theo.

Kết quả giải phẫu bệnh xác định ông Phước mắc u sao bào độ 4, thuộc nhóm u thần kinh đệm ác tính độ cao, có đặc tính tăng sinh mạnh, xâm nhập mô não và nguy cơ tái phát cao.

Theo bác sĩ Sĩ, việc lấy bỏ gần như toàn bộ khối u, đồng thời bảo tồn chức năng thần kinh giúp người bệnh phục hồi thuận lợi và tạo điều kiện tiếp tục các phương pháp điều trị chuyên sâu. Do đặc tính dễ tái phát của u não ác tính độ cao, người bệnh cần được đánh giá thêm các dấu ấn phân tử và hội chẩn để xây dựng phác đồ điều trị bổ sung phù hợp, thường kết hợp xạ trị và hóa trị nhằm kiểm soát bệnh lâu dài.

Sau ca mổ, ông Phước vui mừng vì vẫn có thể sinh hoạt, đi lại và giao tiếp bình thường. Ông hy vọng sức khỏe sớm ổn định để tiếp tục những hành trình nhiếp ảnh còn dang dở, ghi lại vẻ đẹp thiên nhiên, con người Việt Nam qua ống kính.

Bác sĩ Sĩ khuyến cáo, u não ác tính có thể khởi phát bằng những triệu chứng không đặc hiệu như đau đầu kéo dài, giảm trí nhớ, thay đổi tính cách hoặc co giật. Người xuất hiện cơn đau đầu mới, tăng dần về mức độ, đặc biệt khi kèm nôn ói, rối loạn ngôn ngữ, nhận thức hoặc yếu tay chân, cần được thăm khám chuyên khoa thần kinh sớm. Khi phát hiện khối u nghi ác tính, không nên trì hoãn điều trị vì bệnh có thể tiến triển nhanh, ảnh hưởng đến khả năng bảo tồn chức năng thần kinh và tiên lượng lâu dài.

Nhiếp ảnh gia Nguyễn Vũ Phước sinh năm 1967, có hơn 30 năm hoạt động nghệ thuật, giành hơn 400 giải thưởng tại các cuộc thi nhiếp ảnh quốc tế ở Mỹ, Pháp, Anh, Tây Ban Nha và nhiều quốc gia khác. Tiêu biểu, ông đoạt Huy chương Vàng cuộc thi Peace Is Children’s Right năm 2013 và Huy chương Vàng với tác phẩm I’m Sorry Mom năm 2015. Năm 2016, ông được Liên đoàn Nhiếp ảnh Nghệ thuật Quốc tế (FIAP) trao danh hiệu Nghệ sĩ Nhiếp ảnh xuất sắc (EFIAP). Ngoài sáng tác, ông còn giảng dạy, tổ chức các chuyến du lịch nhiếp ảnh xuyên Việt, quảng bá vẻ đẹp đất nước đến du khách quốc tế.