Bà Giao, 92 tuổi, tiền sử suy tim, nhồi máu cơ tim, gây khó khăn cho bác sĩ khi phẫu thuật thay khớp háng điều trị gãy cổ xương đùi.

Vài giờ sau ca phẫu thuật thay khớp háng, bà Giao chuyển từ phòng hồi sức về khu Nội trú tim mạch trong trạng thái tỉnh táo, hồng hào. Chị Mai, con dâu bà chia sẻ: “Không ngờ trải qua ca mổ lớn mà mẹ tôi gần như không đau đớn, có thể nói chuyện vui vẻ và tinh thần phấn chấn như vậy”.

ThS.BS.CKII Huỳnh Thanh Kiều, Trưởng Khoa Nội tim mạch 1, Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, đánh giá sự hồi phục ngoạn mục của cụ bà 92 tuổi suy dinh dưỡng, bị chấn thương vùng háng trên nền bệnh tim mạch mạn tính đến từ sự phối hợp chặt chẽ giữa các bác sĩ chuyên khoa Tim mạch và Chấn thương chỉnh hình.

Ngày 17/3, TTƯT.TS.BS CKII Lê Văn Tuấn, Giám đốc Trung tâm Chấn thương Chỉnh hình, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cho biết, bà Giao ngã khi ngồi võng không vững, dẫn tới chấn thương vùng hông phải. Bà không đi viện ngay vì vẫn đi được khập khiễng, nhưng cơn đau tăng dần mức độ. Một tuần sau bà đau nghiêm trọng, không thể di chuyển cũng như vận động vùng háng phải. Người nhà đưa bà đến bệnh viện Tâm Anh cấp cứu.

Kết quả chụp X-quang ghi nhận bà Giao bị gãy cổ xương đùi phải. Đây là tình trạng gãy tại vị trí nối chỏm xương đùi vào thân xương đùi, khiến người bệnh đau nhiều tại vùng háng, mất vận động một phần hay toàn phần xung quanh khớp háng.

Gãy cổ xương đùi là một dạng gãy xương nặng, đe dọa tính mạng bệnh nhân, đặc biệt là người cao tuổi. Khi không chẩn đoán và điều trị kịp thời, người bệnh có nguy cơ tử vong rất cao do đau đớn và những biến chứng khi phải nằm bất động lâu ngày như nhiễm trùng phổi, nhiễm trùng đường tiểu, loét mông, hoại tử da…

Bác sĩ Tuấn nhận định, bà Giao có chỉ định phẫu thuật thay khớp háng phải bán phần. Tuy nhiên, ca mổ chưa thể diễn ra do bệnh nhân lớn tuổi, suy dinh dưỡng (BMI 16.46), tổng trạng suy kiệt. Ngoài ra, bà còn có tiền sử suy tim, nhồi máu cơ tim đã đặt stent mạch vành từ gần một năm trước, đang sử dụng thuốc kháng đông. Vì thế, bà Giao được chuyển khoa Tim mạch điều trị ổn thì mới tiến hành phẫu thuật.

Bác sĩ Kiều chia sẻ, bà Giao bị bí tiểu, nhiễm trùng đường tiểu, phải đặt ống sonde tiểu, có nguy cơ bị huyết khối tĩnh mạch thuyên tắc cao vì phải nằm một chỗ. Huyết áp bà tụt thấp, nhịp tim không đều, suy tim mất bù (chức năng co bóp tim – EF còn 30%). Phân suất tống máu thấp cộng với thể trạng gầy yếu khiến bệnh nhân đối mặt nhiều biến chứng khi phẫu thuật như khó gây mê nội khí quản, không thể cai máy thở trong giai đoạn hậu phẫu, theo bác sĩ Kiều.

Bà Giao được ngưng thuốc kháng đông (để ngăn rủi ro chảy máu nhiều khi mổ), sử dụng kháng sinh điều trị nhiễm trùng tiểu, dùng thuốc điều hòa huyết động, ổn định nhịp tim, cải thiện chức năng tim. Sau năm ngày sức khỏe bệnh nhân ổn, bác sĩ Tuấn cùng ê kíp thực hiện ca phẫu thuật thay khớp háng phải bán phần cho người bệnh. Nhờ sự chuẩn bị kỹ (chụp phim, đo kích thước khớp trước mổ) cùng kỹ thuật hiện đại và thao tác chuẩn xác của các bác sĩ, ca mổ kết thúc thuận lợi chỉ sau 30 phút.

Bà Giao được hướng dẫn tập vật lý trị liệu tại giường sớm, xuống giường tập đứng và đi khoảng cách ngắn vào ngày thứ năm sau mổ. Một tuần sau, bà có thể đi lại trong phòng bằng khung tập đi, rút sonde tiểu, ăn uống tốt hơn, sinh hoạt bình thường và được xuất viện.

Để giảm thiểu nguy cơ gãy cổ xương đùi, mỗi người cần duy trì vận động thể chất với cường độ phù hợp theo tình trạng sức khỏe; bổ sung đủ canxi, vitamin và khoáng chất trong khẩu phần ăn; duy trì khám sức khỏe định kỳ (ít nhất 6 tháng/lần), điều trị loãng xương từ sớm; loại bỏ những nguy cơ có thể gây té ngã cho người lớn tuổi như sàn nhà trơn, chướng ngại vật… đồng thời hướng dẫn người cao tuổi cách đề phòng té ngã trong sinh hoạt hàng ngày.

*Tên bệnh nhân đã được thay đổi