Mang song thai 24 tuần có nguy cơ sinh non đến 90%, chị Nhung phải nằm viện gần ba tháng, được bác sĩ liên chuyên khoa phối hợp giữ thai thành công.
Chị Nhung, 33 tuổi, sinh hai bé trai khỏe mạnh, cân nặng lần lượt 2,9 kg và 2,6 kg tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, vừa xuất viện ngày 16/3.
“Khi cổ tử cung tụt thấp chỉ còn 11 mm ở tuần thai 24, khả năng kéo dài thai kỳ chỉ 10%. Trường hợp chị Nhung giữ thai trong tử cung thêm 90 ngày là một kỳ tích”, BS.CKII Lê Thanh Hùng, Phó khoa Sản, Trung tâm Sản Phụ khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM nói.

Tháng 7 năm ngoái, chị Nhung, mang thai sau thụ tinh ống nghiệm tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM. Bác sĩ chỉ chuyển một phôi ngày 5 vào tử cung, phôi tách đôi phát triển thành hai thai.
Tuần thai 24, chị khám tại Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, bác sĩ phát hiện cổ tử cung bị tụt còn khoảng 11mm (chỉ số bình thường 30-50mm ở ba tháng giữa thai kỳ), lỗ trong cổ tử cung hình phễu, tiên lượng sinh non đến 90%. Bác sĩ quyết định chuyển viện đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM can thiệp khẩn.
Chị Nhung từng gánh chịu nỗi đau mất con do thai bất thường nhiễm sắc thể số 18. Lần mang thai này phôi đã được sàng lọc không mang gene bệnh, chị nghĩ mọi chuyện suôn sẻ, “không ngờ biến cố ập đến quá nhanh”.
Suốt quãng đường di chuyển 10 km, nằm trên xe cấp cứu, chị Nhung nắm chặt tay, liên tục xin bác sĩ cố gắng giữ hai con.
Nhờ hội chẩn từ xa, êkíp bác sĩ Sản Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM chuẩn bị sẵn phương án tiếp nhận, túc trực ngay tại cổng cấp cứu, nhanh chóng đưa thai phụ lên khu điều trị nội trú để can thiệp ngay. Bác sĩ đánh giá tuổi thai 24 tuần 3 ngày không thể khâu vòng cổ tử cung do nguy cơ vỡ ối, nhiễm trùng cao.
Sau khi cân nhắc lợi ích và nguy cơ, các bác sĩ tư vấn cho chị Nhung đặt vòng nâng cổ tử cung. “Vòng chất liệu silicone mềm đưa vào âm đạo, ôm lấy cổ tử cung hỗ trợ giữ thai nhi không tuột ra ngoài”, bác sĩ Thanh Hùng lý giải. Sau khi đặt vòng, thai phụ thường được khuyến cáo hạn chế vận động, nghỉ ngơi nhiều để giảm áp lực lên cổ tử cung và kéo dài thai kỳ.
Kể từ ngày 11/12 năm ngoái, giường bệnh trở thành không gian sống chính của chị Nhung, từ ăn, ngủ, đọc sách, đến trò chuyện với người thân…
“Những ngày đầu dù nằm bất động, thai phụ vẫn xuất hiện cơn gò, dọa sinh non, êkíp phải kết hợp thuốc giảm gò, trì hoãn diễn tiến chuyển dạ”, bác sĩ Thanh Hùng nhớ lại.
Song song đó, chị được tiêm thuốc hỗ trợ trưởng thành phổi thai nhi do không thể lường trước nguy cơ sinh “bất thình lình”, phổi em bé còn quá non yếu, nếu chào đời tiên lượng sống dè dặt. Thuốc kích thích phổi thai nhi sản xuất Surfactant, giúp phổi nhanh hoàn thiện, giảm nguy cơ suy hô hấp, xuất huyết não, tăng tỷ lệ sống sót.
Theo nghiên cứu đăng tải trên Tạp chí Sản phụ khoa Hoa Kỳ năm 2022, song thai chỉ chiếm khoảng 3,2% ca sinh sống nhưng chiếm tới 20% ca sinh non. Khoảng 60% trẻ sinh đôi chào đời trước 37 tuần, 10,7% sinh trước 32 tuần thai, khiến nguy cơ tử vong sơ sinh và giai đoạn đầu đời do sinh non cao gấp khoảng 5 lần.
Sinh non làm tăng nguy cơ biến chứng chu sinh và ảnh hưởng lâu dài đến sự phát triển thần kinh của trẻ. “Mỗi tuần thai được kéo dài thêm trong tử cung có ý nghĩa quan trọng với cơ hội sống và tiên lượng phát triển của hai em bé”, bác sĩ Thanh Hùng nói.
Trong những ngày nằm viện, chị Nhung được kiểm tra tim thai, đo cơn gò liên tục. May mắn, siêu âm đánh giá hai bé phát triển tốt, tim thai ổn định.
Hành trình “chuyển hộ khẩu” vào bệnh viện của chị không đơn độc nhờ có mẹ ruột, 66 tuổi, đồng hành chăm sóc 24/24. Bà xoa bóp tay chân cho con đỡ mỏi vì nằm lâu và trò chuyện giúp con bớt cảm giác ngột ngạt. Chồng chị, 43 tuổi, đang làm việc tại Mỹ cũng về Việt Nam cùng mẹ chăm sóc vợ.

Bố chị Nhung, 73 tuổi, dù từng đột quỵ và sức khỏe yếu hàng ngày cũng chạy xe máy 20 km từ Nhà Bè đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM thăm, động viên con gái.
Trước khi sinh chị Nhung, ông bà từng trải qua nỗi đau ba lần sảy thai và một lần sinh non bé trai nặng 700 gr, nhưng em bé chỉ sống được vài giờ. Ở bệnh viện chăm con gái dưỡng thai, mỗi ngày thấy những em bé khỏe mạnh từ phòng sinh đưa về khu nội trú, họ càng mong cháu.
Tuy nhiên, hành trình mang thai của chị Nhung nhiều trắc trở, gợi lại nỗi lo năm xưa. Ba tuần sau nhập viện, chị Nhung xuất hiện tình trạng khó thở khi nằm, ho nhiều đờm, khò khè, khó nói, nhịp thở nhanh. Bác sĩ chẩn đoán hen phế quản tái phát khi mang thai. Tình trạng này xảy ra ở tuần thai 29-36, có thể làm tăng nguy cơ tiền sản giật, sinh non và thai chậm phát triển.
Các bác sĩ Sản khoa và Hô hấp phối hợp theo dõi, cho thai phụ dùng thuốc giãn phế quản dạng hít và kháng viêm nhằm kiểm soát cơn hen. Mỗi ngày, điều dưỡng hỗ trợ chị Nhung tập thở nhẹ nhàng tại giường, sửa tư thế nằm giúp giảm áp lực lên lồng ngực. Tình trạng hen của chị được kiểm soát, các cơn khó thở thưa dần, bác sĩ cho xuất viện về nhà theo dõi, duy trì hít thuốc giãn phế quản dự phòng.
“Tôi quyết ‘cố thủ’ trong bệnh viện để có bác sĩ, máy móc theo dõi yên tâm hơn”, chị nói và chia sẻ thêm rằng bản thân cũng xin nghỉ việc để tập trung bảo vệ song thai.
Giường bệnh trở thành “ngôi nhà thứ hai”. Cuộc sống của chị gói gọn trong phòng bệnh. Ngày ngày lặp lại những việc quen thuộc như: ăn uống, thăm khám, nghỉ ngơi. Mỗi tuần, điều dưỡng bế chị lên xe lăn, di chuyển đến phòng siêu âm, khoảnh khắc này, chị Nhung mong chờ nhất vì được “gặp” hai con qua màn hình.
Chị Nhung lập “kỷ lục” về thời gian nằm viện dưỡng thai dài nhất tại Trung tâm Sản Phụ khoa. Tuy nhiên, nằm viện kéo dài, ít vận động có thể khiến máu lưu thông chậm, tăng nguy cơ hình thành huyết khối và tắc mạch. “Ê kíp phải dự phòng nguy cơ huyết khối bằng cách cho thai phụ tiêm thuốc kháng đông mỗi ngày, kéo dài một tháng”, theo bác sĩ Thanh Hùng.

Tròn 13 tuần nằm viện, thai kỳ chị Nhung cán đích tuần 37, bác sĩ đánh giá thời điểm phù hợp để sinh, nên mổ chủ động, hai bé chào đời khỏe mạnh. Chị lưu trữ tế bào máu và mô cuống rốn của các con tại Ngân hàng Mô của Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, gửi gắm thêm lớp bảo vệ cho tương lai của con.
Một ngày sau mổ, chị có thể tự đi lại, chăm sóc hai con, khép lại hành trình “bất động” trên giường bệnh. Một tuần sau chị trở về nhà với hai em bé khỏe mạnh, giấc mơ làm mẹ sau nhiều năm chờ đợi, nay trọn vẹn.

Nhịp sống của chị Nhung cũng thay đổi hoàn toàn. Một ngày của người mẹ xoay quanh việc chăm sóc cặp song sinh: pha sữa, thay tã, dỗ con ngủ… Có lúc mệt rã rời, nhưng nhìn hai con ngủ ngoan trong vòng tay, mọi vất vả của chị dường như tan biến.
“Nghe con tiếng khóc, tôi thấy mọi vất vả đều xứng đáng”, chị Nhung nói.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH