Chỉ số tiểu đường bao nhiêu thì nguy hiểm?

Việc hiểu rõ chỉ số tiểu đường bao nhiêu thì nguy hiểm vô cùng quan trọng, giúp người bệnh và gia đình chủ động trong việc kiểm soát đường huyết, ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm. Trong bài viết này, hãy cùng tìm hiểu các mốc đường huyết quan trọng, cảnh báo dấu hiệu mắc tiểu đường (đái tháo đường) cũng như nguy cơ biến chứng.

Chỉ số đường huyết bao nhiêu bị tiểu đường?

Để chẩn đoán một người có mắc bệnh đái tháo đường (tiểu đường) hay không, các bác sĩ thường dựa vào các chỉ số xét nghiệm đường huyết tiêu chuẩn sau:

• Xét nghiệm đường huyết lúc đói (Fasting Plasma Glucose – FPG): Từ 126 mg/dL (7.0 mmol/L) trở lên. Sau khi nhịn ăn ít nhất 8 tiếng (chỉ uống nước lọc), người bệnh được lấy mẫu máu để xét nghiệm glucose máu.
• Xét nghiệm đường huyết ngẫu nhiên: Từ 200 mg/dL (11.1 mmol/L) trở lên, thường đi kèm với các triệu chứng điển hình như khát nhiều, tiểu nhiều, sụt cân không rõ nguyên nhân. Xét nghiệm này không yêu cầu nhịn ăn.
• Xét nghiệm chỉ số HbA1c: Từ 6.5% (48 mmol/mol) trở lên. Chỉ số HbA1c phản ánh mức đường huyết trung bình trong 2-3 tháng qua. HbA1c là thành phần được tạo ra khi đường (glucose) trong máu bám vào các hemoglobin (huyết sắc tố) trong hồng cầu. Do thời gian tồn tại của hồng cầu khoảng 2-3 tháng nên chỉ số HbA1c có thể giúp chẩn đoán mức đường huyết trong khoảng thời gian này.
• Nghiệm pháp dung nạp glucose đường uống (Oral Glucose Tolerance Test – OGTT): Từ 11.1 mmol/L (200 mg/dL) trở lên. Sau khi nhịn ăn ít nhất 8 tiếng, người bệnh được uống dung dịch chứa 75g glucose, sau khoảng 2 tiếng, mẫu máu được thu thập để xét nghiệm.

Kết quả xét nghiệm chỉ mang tính chất tham khảo ngay tại thời điểm xét nghiệm. Để kết luận chính xác, người bệnh có thể cần lặp lại xét nghiệm nếu không có triệu chứng tăng đường huyết rõ ràng.

Chỉ số tiểu đường bao nhiêu thì nguy hiểm?

Khi đường huyết tăng vọt, cơ thể có nguy cơ bị nhiễm toan ketone (ceton) hoặc tăng áp lực thẩm thấu, dẫn đến hôn mê. Dưới đây là một số mốc đường huyết nguy hiểm, cần được can thiệp y tế gấp:

• > 250 mg/dL (13.9 mmol/L): Ngưỡng báo động, nếu kèm triệu chứng hơi thở có mùi trái cây, buồn nôn, mệt mỏi, đau bụng… có thể là dấu hiệu nhiễm toan ketone. (1)
• > 600 mg/dL (33.3 mmol/L): Cực kỳ nguy hiểm, đây là mức có thể gây hôn mê do tăng áp lực thẩm thấu, thường gặp ở người tiểu đường type 2.

Ngoài biến chứng cấp tính như trên, việc đường huyết tăng cao kéo dài > 200 mg/dL (11.1 mmol/L), có thể gây ảnh hưởng đến nhiều cơ quan như thần kinh, mắt, tim, thận…

Biến chứng khi đường huyết tăng quá cao

Dưới đây là một số biến chứng cấp tính và mạn tính khi đường huyết tăng quá cao:

1. Nhiễm toan ketone (DKA)

Nhiễm toan ketone (hay ceton) do đái tháo đường (Diabetes-Related Ketoacidosis – DKA) là tình trạng “nhiễm độc” axit do chính cơ thể tạo ra, thường gặp ở người mắc đái tháo đường type 1. Khi thiếu hụt insulin trầm trọng, tế bào không thể dùng đường để tạo năng lượng, cơ thể bắt buộc phân giải chất béo để làm năng lượng. Quá trình này tạo ra ketone. Khi ketone tích tụ quá nhiều trong máu sẽ làm thay đổi độ pH của máu, gây nhiễm độc, có thể dẫn đến hôn mê. Dấu hiệu phổ biến gồm:

• Hơi thở có mùi trái cây chín hoặc mùi nước rửa móng tay (do acetone thoát ra qua phổi).
• Đau bụng, buồn nôn, nôn mửa (dễ nhầm với ngộ độc thực phẩm).
• Thở nhanh và sâu (nhịp thở Kussmaul).

2. Hội chứng tăng áp lực thẩm thấu (HHS)

Hội chứng tăng áp lực thẩm thấu (Hyperosmolar Hyperglycemic State – HHS) là tình trạng mất nước cực độ do đường huyết tăng vọt. Khi đường huyết tăng quá cao (thường > 600 mg/dL), thận phải làm việc đến mức quá tải để thải đường qua nước tiểu. Khi đường đi ra kéo theo rất nhiều nước, làm máu cô đặc lại (áp lực thẩm thấu tăng cao), rút nước từ các tế bào (bao gồm cả tế bào não) ra ngoài, gây suy kiệt toàn diện. Đây là biến chứng thường gặp ở người tiểu đường type 2, đặc biệt là người cao tuổi hoặc người bị bệnh nhưng không biết mình mắc tiểu đường. Các triệu chứng thường gặp gồm:

• Khát nước dữ dội và không đi tiểu được nhiều (do cơ thể đã cạn nước).
• Mất phương hướng, lơ mơ, co giật hoặc hôn mê.
• Da khô, mắt trũng, mạch đập nhanh nhưng yếu.

Biến chứng mạn tính khi đường huyết cao kéo dài

Ngoài biến chứng cấp tính cần cấp cứu, đường huyết cao trong thời gian dài cũng âm thầm tàn phá nhiều cơ quan như:

• Thận: Gây suy thận mạn, có thể cần lọc máu hoặc ghép thận.
• Mắt: Gây bệnh võng mạc tiểu đường dẫn đến mù lòa.
• Thần kinh: Gây tê bì, đau nhức chân tay, dễ dẫn đến loét chân và đoạn chi.
• Tim mạch: Tăng nguy cơ đau tim và đột quỵ.

Các biến chứng mạn tính thường gặp ở người bệnh đái tháo đường type 2 và tiến triển âm thầm trong thời gian dài. Việc phát hiện sớm tiểu đường type 2 có thể giúp kiểm soát các biến chứng dễ dàng và hiệu quả hơn.

Câu hỏi thường gặp

1. Chỉ số tiểu đường bao nhiêu là cao nhất?

Mức đường huyết kỷ lục thế giới từng ghi nhận là 2.656 mg/dL (147,6 mmol/L) ở 1 bé trai 7 tuổi tại Hoa Kỳ vào năm 2008. Trong khi đó, đường huyết trên 250 mg/dL đã có thể gây biến chứng cấp tính, cần được cấp cứu.

2. Đường huyết 200 mg/dL sau khi ăn có nguy hiểm không?

Sau khi ăn, đường huyết tăng lên là bình thường, nhưng kết quả đạt ngưỡng 200 mg/dL (11.1 mmol/L) là dấu hiệu mắc đái tháo đường. Người bệnh cần thực hiện thêm các xét nghiệm chuyên sâu để xác định mức độ nguy hiểm và có kế hoạch can thiệp, điều trị kịp thời.

Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM có đội ngũ chuyên gia, bác sĩ giàu kinh nghiệm, tận tâm trong việc tầm soát, chẩn đoán và điều trị cá thể hóa cho từng khách hàng. Với sự hỗ trợ của hệ thống máy móc, trang thiết bị hiện đại, bác sĩ có thể điều trị kiểm soát chỉ số tiểu đường ở ngưỡng an toàn, ngăn chặn các biến chứng nguy hiểm cho tim, thận, mắt và thần kinh hiệu quả.

Nếu có nhu cầu khám, tư vấn, điều trị đái tháo đường tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, Quý khách hàng có thể liên hệ theo thông tin:

Trên đây là bài viết giải đáp thắc mắc chỉ số tiểu đường bao nhiêu thì nguy hiểm. Việc duy trì đường huyết trong ngưỡng an toàn bằng lối sống lành mạnh và tuân thủ điều trị là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe lâu dài của người bệnh.