Theo dõi chỉ số đường huyết lúc sáng sớm, đặc biệt khi vừa thức dậy và trước khi ăn, là thói quen mà người tiền tiểu đường và tiểu đường cần duy trì. Vậy xét nghiệm này có ý nghĩa thế nào, kết quả bao nhiêu là an toàn?
Chỉ số đường huyết lúc sáng sớm là nồng độ glucose trong máu được đo vào buổi sáng trước khi ăn. Chỉ số này phản ánh lượng đường trong máu của cơ thể sau thời gian nhịn ăn qua đêm, vì vậy còn được gọi là đường huyết lúc đói.
Theo dõi chỉ số đường huyết vào buổi sáng sớm có ý nghĩa quan trọng vì đây là thời điểm phản ánh khá chính xác mức đường trong máu sau thời gian nhịn ăn qua đêm, chưa chịu ảnh hưởng của bữa ăn hay vận động. Chỉ số này giúp phát hiện sớm nguy cơ tiểu đường hoặc tiền tiểu đường, đồng thời hỗ trợ theo dõi hiệu quả kiểm soát đường huyết ở những người đã được chẩn đoán mắc bệnh.
Người bệnh tiểu đường cần kiểm soát tốt đường huyết vào buổi sáng, bởi mức glucose tăng cao kéo dài có thể làm tổn thương thành mạch máu và hệ thần kinh. Nếu tình trạng này diễn ra thường xuyên, người bệnh có nguy cơ cao xuất hiện các biến chứng tại tim mạch, bệnh thận, bệnh mắt do tiểu đường, biến chứng bàn chân… Theo dõi chặt chẽ đường huyết sáng sớm giúp bác sĩ kịp thời điều chỉnh chế độ ăn uống, sinh hoạt hoặc thuốc điều trị, từ đó hạn chế nguy cơ biến chứng nguy hiểm cho người bệnh.
Ngưỡng an toàn của chỉ số đường huyết lúc sáng sớm (đo sau khi nhịn ăn tối thiểu 8 tiếng) ở người khỏe mạnh và người đã được chẩn đoán tiểu đường có sự khác biệt, cụ thể:
Đường huyết lúc sáng sớm có thể tăng cao do nhiều nguyên nhân, như:
Ăn nhiều tinh bột, đồ ngọt trước khi ngủ, ăn tối quá muộn, ít vận động hoặc thiếu ngủ có thể khiến cơ thể duy trì mức glucose cao qua đêm, từ đó làm tăng đường huyết vào buổi sáng.
Cơ thể người bệnh tiểu đường không sản xuất đủ insulin hoặc không đáp ứng tốt với hormone này. Vì vậy, lượng glucose do gan giải phóng vào ban đêm không được kiểm soát, khiến đường huyết sáng sớm tăng cao.
Vào khoảng 3 – 8 giờ sáng, cơ thể tiết nhiều hormone như cortisol, hormone tăng trưởng và glucagon. Các hormone này kích thích gan giải phóng glucose vào máu, khiến đường huyết tăng lên. Ở người khỏe mạnh, insulin sẽ điều chỉnh lại mức đường. Nhưng ở người bệnh tiểu đường, cơ chế này hoạt động kém hiệu quả, làm tăng đường huyết buổi sáng.
Nếu người bệnh bị hạ đường huyết vào ban đêm (do dùng quá liều insulin hoặc bỏ bữa tối), cơ thể sẽ phản ứng bằng cách tiết hormone làm tăng glucose để bù lại, dẫn đến chỉ số đường huyết tăng vào sáng hôm sau.
Người bệnh có thể tự đo chỉ số đường huyết lúc sáng sớm tại nhà bằng máy đo đường huyết. Quy trình thực hiện tương đối đơn giản và gồm các bước sau:
Kiểm soát tốt đường huyết lúc đói giúp người bệnh tiểu đường phòng ngừa nguy cơ biến chứng và hỗ trợ kiểm soát đường huyết trong ngày. Bạn có thể tham khảo một số cách kiểm soát chỉ số này như:
Khoa Nội tiết – Đái tháo đường, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh là địa chỉ uy tín chuyên tầm soát, theo dõi, điều trị tình trạng rối loạn đường huyết, bệnh tiểu đường. Đặc biệt, Khoa có riêng Phòng khám Bàn chân đái tháo đường để tầm soát sớm và xử trí toàn diện biến chứng bàn chân ở người bệnh tiểu đường, giúp giảm nguy cơ cắt cụt chi và nâng cao chất lượng sống cho người bệnh. Ngoài ra, các chuyên gia, bác sĩ giàu kinh nghiệm tại Khoa còn điều trị các bệnh liên quan đến rối loạn nội tiết tố như bệnh tuyến giáp, tuyến yên, tuyến thượng thận…
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Theo dõi chỉ số đường huyết lúc sáng sớm là thói quen đơn giản nhưng có thể giúp phát hiện sớm tình trạng rối loạn đường huyết. Người bệnh tiền tiểu đường và tiểu đường cần duy trì lối sống lành mạnh, chế độ ăn uống hợp lý, tuân thủ chỉ định điều trị của bác sĩ và kiểm soát tốt đường huyết để phòng ngừa các biến chứng nguy hiểm của bệnh.
