Sữa tươi là thức uống quen thuộc và giàu dinh dưỡng, nhưng nhiều người, đặc biệt là người có nguy cơ hoặc đã được chẩn đoán đái tháo đường, thường lo ngại sữa có thể làm tăng đường huyết. Vậy uống sữa tươi có tăng đường huyết không? Nên chọn loại sữa nào để vừa bổ sung dinh dưỡng vừa kiểm soát đường huyết hiệu quả?
Sữa tươi có thể làm tăng đường huyết sau khi uống, nhưng mức tăng thường không quá cao nếu sử dụng đúng loại và đúng lượng. Nguyên nhân là trong sữa có chứa lactose (đường tự nhiên có khả năng làm tăng glucose máu sau khi tiêu hóa). Tuy nhiên, lượng đường trong sữa tươi nguyên chất thường không cao như các loại sữa có thêm đường hoặc đồ uống ngọt khác.
Về chỉ số đường huyết (GI), sữa tươi thường có GI thấp, khoảng 31 – 39 (1), nghĩa là tốc độ làm tăng đường huyết chậm hơn nhiều thực phẩm giàu tinh bột hoặc nước ngọt. Dù vậy, người có nguy cơ hoặc đã được chẩn đoán đái tháo đường vẫn cần thận trọng vì lượng carbohydrate trong sữa có thể ảnh hưởng đến đường huyết nếu uống quá nhiều hoặc chọn loại có đường.
Ngoài lactose, sữa tươi còn chứa protein và chất béo – các thành phần giúp làm chậm quá trình tiêu hóa và hấp thu đường vào máu. Nhờ đó, đường huyết sau uống sữa thường tăng từ từ so với các thực phẩm chứa đường đơn. Đây cũng là lý do người cần kiểm soát đường huyết nên ưu tiên dùng sữa tươi không đường.
Người thường bị tăng đường huyết nên hạn chế các loại sữa chứa nhiều đường vì có thể làm glucose máu tăng nhanh sau khi uống. Nên ưu tiên các loại sữa sau để vừa bổ sung dinh dưỡng, vừa hỗ trợ kiểm soát đường huyết:
Đây thường là lựa chọn ưu tiên cho người cần kiểm soát đường huyết vì không chứa đường và có chỉ số đường huyết thấp hơn các loại sữa có đường. Ngoài ra, nhờ chứa protein và canxi, sữa còn giúp tạo cảm giác no lâu hơn. Tuy nhiên, người bệnh vẫn nên dùng với lượng hợp lý vì trong sữa tự nhiên vẫn có lactose.
Sữa ít béo hoặc tách béo đã được giảm lượng chất béo bão hòa, phù hợp với người vừa bị đái tháo đường vừa rối loạn mỡ máu hoặc có nguy cơ tim mạch. Tuy nhiên, một số loại sữa ít béo có thể được thêm đường để cải thiện hương vị, vì vậy cần đọc kỹ bảng thành phần trước khi sử dụng.
Đây là lựa chọn thay thế phổ biến cho người cần kiểm soát đường huyết. Một số loại sữa hạt có thể chứa ít carbohydrate hơn sữa động vật, đặc biệt khi dùng loại không đường. Ngoài ra, sữa hạt còn cung cấp chất béo tốt và chất chống oxy hóa, hỗ trợ sức khỏe tim mạch. Tuy nhiên, không phải mọi loại sữa hạt đều phù hợp, vì nhiều sản phẩm chế biến sẵn có thể chứa đường hoặc hương liệu bổ sung.
Uống sữa tươi với lượng lớn hoặc kết hợp cùng thực phẩm nhiều đường, bánh ngọt hay tinh bột hấp thu nhanh có thể làm đường huyết tăng cao hơn, đặc biệt ở người có nguy cơ hoặc đã được chẩn đoán đái tháo đường. Dù sữa có chỉ số đường huyết tương đối thấp, lượng lactose trong sữa vẫn có thể ảnh hưởng đến glucose máu nếu sử dụng không phù hợp.
Ngoài ra, uống quá nhiều sữa một lúc hoặc lựa chọn sữa có đường cũng dễ làm tăng tổng lượng carbohydrate nạp vào cơ thể. Do đó, người bệnh nên sử dụng với lượng phù hợp và kết hợp chế độ ăn cân đối dinh dưỡng.
Người có đường huyết cao cần lựa chọn sữa phù hợp để vừa bổ sung dinh dưỡng, vừa hạn chế làm tăng glucose máu quá mức. Khi chọn sữa, nên lưu ý một số điều sau:
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Trên đây là các thông tin giúp bạn đọc giải đáp thắc mắc: uống sữa tươi có tăng đường huyết không, nên chọn loại sữa nào phù hợp. Người đang cần kiểm soát đường huyết nên ưu tiên sữa không đường, ít béo hoặc các loại sữa hạt để giúp bổ sung dinh dưỡng mà vẫn hạn chế tăng glucose máu quá mức. Bên cạnh đó, người bệnh cần tuân thủ điều trị, kiểm soát khẩu phần ăn, tăng cường vận động và theo dõi đường huyết định kỳ để kiểm soát đái tháo đường hiệu quả.
