Trẻ sốt tay chân lạnh có nên đắp chăn? Cảnh báo từ bác sĩ

Trẻ sốt tay chân lạnh có nên đắp chăn là băn khoăn thường gặp khi cha mẹ thấy con nóng đầu nhưng bàn tay, bàn chân lại lạnh và rét run. Việc ủ quá kín có thể khiến trẻ khó thoát nhiệt, trong khi để trẻ quá lạnh cũng làm tăng cảm giác khó chịu. Vì vậy, cha mẹ cần biết khi nào nên dùng chăn mỏng, khi nào phải bỏ bớt chăn và cách theo dõi thân nhiệt đúng. Đồng thời, các dấu hiệu như li bì, khó thở, tím tái hoặc tiểu ít cần được nhận biết sớm để đưa trẻ đi khám kịp thời.

Trẻ sốt tay chân lạnh có nên đắp chăn không?

Khi trẻ sốt kèm tay chân lạnh, bố mẹ không nên ủ ấm quá mức bằng việc đắp chăn dày, quấn nhiều lớp quần áo hoặc mang tất quá kín. Những biện pháp này sẽ làm cản trở thoát nhiệt, khiến sốt tăng nhanh hơn và làm tăng nguy cơ sốt cao hoặc co giật do sốt.

Tại sao trẻ sốt cao nhưng tay chân lại lạnh?

Khi trẻ sốt nhưng tay chân lạnh, nhiều bố mẹ nghĩ rằng trẻ đang “nhiễm lạnh” nên cần ủ ấm thêm. Thực tế, đây là hiện tượng sinh lý thường gặp trong giai đoạn đầu của sốt.

Khi vi khuẩn hoặc virus xâm nhập, hệ miễn dịch sẽ giải phóng các chất gây sốt, kích thích vùng dưới đồi trong não – trung tâm điều hòa thân nhiệt – tăng mức nhiệt của cơ thể lên cao hơn bình thường. Trong quá trình thân nhiệt tăng dần để đạt đến mức nhiệt mới, trẻ có thể cảm thấy lạnh, ớn lạnh hoặc rét run dù cơ thể đang sốt.

Để giữ nhiệt và làm tăng thân nhiệt trung tâm nhanh hơn, cơ thể kích hoạt cơ chế co mạch ngoại vi. Các mạch máu ở da, tay và chân co lại, làm giảm lưu lượng máu ra ngoại vi và dồn máu về các cơ quan quan trọng như tim, phổi và não. Vì vậy, tay chân trẻ trở nên lạnh hoặc nhợt màu, trong khi nhiệt độ bên trong cơ thể vẫn tiếp tục tăng.

Cách chăm sóc trẻ sốt tay chân lạnh đúng cách

Nhiệt độ ở tay chân không phản ánh chính xác thân nhiệt thực sự của trẻ. Do vậy, để kiểm tra chính xác thân nhiệt của trẻ, bố mẹ cần dùng nhiệt kế đo đúng cách ở nách, tai hoặc hậu môn. Nếu trẻ sốt tay chân lạnh mức độ nhẹ, bố mẹ có thể tiếp tục theo dõi và thực hiện các biện pháp chăm sóc tại nhà sau:

• Mặc quần áo thoáng, không ủ quá kín: Trẻ đang sốt, kể cả khi tay chân lạnh, bố mẹ vẫn nên cho trẻ mặc quần áo mỏng, khô, thoáng khí, không nên cho trẻ mặc quá nhiều lớp, áo dày, áo len, áo gió liền thân. (1)
• Có thể đắp chăn mỏng nếu trẻ rét run, nhưng không đắp dày: Khi trẻ có biểu hiện rét run, môi run, toàn thân run, việc đắp một lớp chăn mỏng thoáng có thể giúp trẻ dễ chịu hơn. Tuy nhiên, ngay sau khi trẻ bắt đầu nóng, đổ mồ hôi, hít thở nhanh hơn, đỏ da, bố mẹ cần cởi bớt quần áo của trẻ, bỏ chăn và chỉ giữ lớp mỏng nhất, tránh ủ kín.
• Theo dõi nhiệt độ thường xuyên: Trong giai đoạn tay chân lạnh, bố mẹ nên đo thân nhiệt định kỳ (thông thường mỗi 30-60 phút) bằng nhiệt kế điện tử đúng cách, ghi lại thời gian và kết quả đo, từ đó điều chỉnh cách chăm sóc và dùng thuốc hạ sốt phù hợp.
• Cho trẻ uống đủ nước, điện giải: Trẻ sốt thường tăng mất nước qua hô hấp, da, mồ hôi và do ăn uống kém, bố mẹ nên chủ động bù nước và điện giải cho trẻ bằng cách khuyến khích trẻ uống nhiều nước, uống dung dịch oresol pha đúng cách… nhằm giảm nguy cơ sốc và hỗ trợ hạ sốt. Nếu trẻ còn bú mẹ hoàn toàn, nên cho trẻ bú nhiều hơn, nhiều cữ hơn trong ngày.
• Dùng thuốc hạ sốt khi thân nhiệt ≥38,5°C hoặc khi trẻ rất khó chịu, quấy khóc, mệt mỏi: Bố mẹ nên cho trẻ hạ sốt bằng paracetamol với liều dùng theo cân nặng, 10-15 mg/kg mỗi liều, cách ít nhất 4-6 giờ, không quá 5 liều/24 giờ.
• Theo dõi các dấu hiệu nguy hiểm và đưa trẻ đi khám: Bố mẹ cần đưa trẻ đến bệnh viện để bác sĩ khám ngay khi trẻ dưới 3 tháng tuổi bị sốt, có dấu hiệu sốt cao khó hạ, nhiễm trùng nặng, khó thở, nôn ói nhiều hoặc có tiền sử, nguy cơ co giật.

Khi trẻ sốt kèm tay chân lạnh, li bì, khó thở, tím tái, co giật, bỏ bú hoặc tiểu ít, cha mẹ nên đưa trẻ đến cơ sở y tế để được thăm khám kịp thời. Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh có đội ngũ bác sĩ Nhi và hệ thống xét nghiệm, chẩn đoán hỗ trợ đánh giá nguyên nhân, mức độ sốt, từ đó tư vấn hướng theo dõi và chăm sóc phù hợp với từng trẻ. Phụ huynh có thể liên hệ bệnh viện để đặt lịch khám khi cần.

Để đặt lịch thăm khám và tư vấn cùng các bác sĩ tại Hệ thống BVĐK Tâm Anh, quý khách hàng có thể đặt lịch trực tuyến qua thông tin sau đây:

Trẻ sốt tay chân lạnh có nên đắp chăn phụ thuộc vào biểu hiện cụ thể của trẻ trong từng giai đoạn sốt. Cha mẹ chỉ nên dùng chăn mỏng khi trẻ rét run và bỏ bớt chăn khi cơ thể nóng lên hoặc ra mồ hôi, tránh ủ kín làm cản trở thoát nhiệt. Bên cạnh việc đo nhiệt độ, cần theo dõi khả năng uống nước, nhịp thở, màu da và mức độ tỉnh táo. Tay chân lạnh kèm li bì, tím tái, khó thở hoặc tiểu ít là dấu hiệu cần được đánh giá y tế sớm.