Trẻ mấy tuổi bị tay chân miệng? Độ tuổi nào có nguy cơ cao?

Thực tế, bệnh tay chân miệng có thể xảy ra ở bất kỳ độ tuổi nào nhưng thường gặp hơn ở trẻ em do hệ miễn dịch chưa hoàn thiện và tiếp xúc nhiều ở môi trường tập thể. Vậy trẻ mấy tuổi bị tay chân miệng? Nguy cơ cao ở nhóm tuổi nào? Hãy cùng Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh tìm hiểu rõ hơn trong bài viết bên dưới.

Trẻ mấy tuổi bị tay chân miệng?

Trẻ dưới 5 tuổi là nhóm dễ mắc tay chân miệng nhất, đặc biệt ở trẻ nhỏ thường xuyên tiếp xúc gần tại nhà trẻ, trường mầm non. Tuy nhiên, bệnh vẫn có thể xảy ra ở trẻ lớn hơn. Dưới đây là các nhóm tuổi có nguy cơ mắc tay chân miệng thường gặp: (1)

1. Trẻ sơ sinh và trẻ dưới 6 tháng tuổi

Trẻ dưới 6 tháng tuổi có tỷ lệ mắc bệnh tay chân miệng thấp hơn so với trẻ lớn hơn. Nguyên nhân do trẻ ít di chuyển, ít tiếp xúc với môi trường bên ngoài và kháng thể được truyền trực tiếp từ mẹ trong thai kỳ và sau sinh qua sữa mẹ. Tuy nhiên, độ đặc hiệu của miễn dịch này phụ thuộc vào việc mẹ đã từng tiếp xúc với các chủng virus enterovirus gây bệnh tay chân miệng hay chưa.

2. Trẻ dưới 5 tuổi

Trẻ dưới 5 tuổi có tỷ lệ mắc bệnh tay chân miệng cao nhất. Hệ miễn dịch của trẻ dưới 5 tuổi chưa phát triển hoàn thiện, đồng thời lượng kháng thể nhận từ mẹ giảm dần sau 6 tháng tuổi khiến cơ thể khó chống lại các tác nhân gây bệnh.

Trẻ nhỏ thường năng động, tinh nghịch và tò mò về thế giới xung quanh nên dễ có thói quen như bỏ tay hoặc đồ chơi, các đồ vật nhỏ vào miệng, chưa biết rửa tay đúng cách, tạo điều kiện cho virus lây lan. Đặc biệt, trẻ trong độ tuổi đi nhà trẻ, mẫu giáo… thường xuyên tiếp xúc gần với bạn bè xung quanh, khiến bệnh lây lan nhanh chóng và dễ bùng phát thành dịch.

3. Trẻ trên 5 tuổi

Bệnh tay chân miệng ít gặp hơn ở trẻ trên 5 tuổi nhờ vào miễn dịch tự nhiên đã được hình thành từ các lần tiếp xúc trước đó với enterovirus, giúp cơ thể tạo ra kháng thể đặc hiệu chống lại từng chủng virus. Ngoài ra, hệ miễn dịch của trẻ đã phát triển trưởng thành hơn, giúp chống nhiễm trùng hiệu quả ngay cả khi tiếp xúc với virus.

Trẻ trên 5 tuổi có ý thức và kỹ năng vệ sinh cá nhân tốt hơn, đã có thể biết rửa tay đúng cách, che miệng khi ho hắt hơi và ít có thói quen bỏ tay hoặc đồ vật vào miệng. Mặc dù vẫn học tập trong môi trường tập thể, nhưng mức độ tiếp xúc gần đã giảm đáng kể so với nhóm trẻ nhỏ tuổi hơn.

Bệnh tay chân miệng từ mấy tuổi đến mấy tuổi là nguy hiểm nhất?

Mặc dù bệnh tay chân miệng không có thuốc đặc trị và thường tự khỏi khi được chăm sóc đúng cách nhưng ở trẻ dưới 5 tuổi, đặc biệt là trẻ dưới 3 tuổi nhiễm EV-71, bệnh có nguy cơ cao tiến triển nặng, gây biến chứng nghiêm trọng. Các biến chứng thường gặp gồm:

• Mất nước: Mất nước là vấn đề phổ biến ở trẻ nhỏ mắc bệnh do các vết loét trong miệng khiến trẻ đau, khó nuốt, từ chối ăn uống, dẫn đến thiếu nước và điện giải.
• Sốc: Trong các trường hợp nặng, đặc biệt khi có tổn thương thần kinh trung ương nghiêm trọng, trẻ có thể bị sốc với huyết áp giảm, mạch nhanh yếu, chi lạnh và rối loạn đông máu.
• Viêm não: Đây là biến chứng nghiêm trọng nhất và là nguyên nhân chính gây tử vong ở trẻ mắc bệnh tay chân miệng. EV-71 có xu hướng tấn công hệ thần kinh trung ương, gây viêm não – thân não.
• Viêm màng não vô trùng: Virus xâm nhập vào màng bao quanh não và tủy sống gây viêm màng não.
• Viêm cơ tim và viêm màng ngoài tim: Virus có thể tấn công cơ tim, gây viêm cơ tim cấp tính với triệu chứng như khó thở, đau ngực, nhịp tim nhanh, rối loạn nhịp tim. Viêm cơ tim do enterovirus có thể dẫn đến suy tim cấp tính và là một trong những nguyên nhân gây tử vong đột ngột ở trẻ mắc bệnh tay chân miệng.
• Phù phổi cấp: Các triệu chứng gồm khó thở nhanh chóng tiến triển, tím tái, ho có bọt hồng, và có thể dẫn đến suy hô hấp cấp tính và cần can thiệp y tế rất khẩn cấp.
• Liệt chi: Một số trường hợp nhiễm EV71 có thể dẫn đến liệt mềm cấp tính tương tự như bệnh bại liệt. Tình trạng này do virus tấn công tế bào sừng trước của tủy sống, gây yếu hoặc liệt một hoặc nhiều chi.

Thực tế, bệnh tay chân miệng ở bất kỳ độ tuổi nào cũng có nguy cơ gây biến chứng, do vậy, khi trẻ có dấu hiệu bất thường, nghi ngờ mắc bệnh tay chân miệng, bố mẹ nên đưa trẻ đến bệnh viện sớm để được bác sĩ khám và tư vấn điều trị phù hợp. Đặc biệt, nếu trong quá trình chăm sóc và điều trị tại nhà, trẻ có các bất thường dưới đây, bố mẹ cần đưa trẻ đi khám ngay:

• Sốt 39 độ C trở lên hoặc sốt trên 2 ngày.
• Giật mình chới với, hốt hoảng hoặc run tay, chân.
• Ngồi không vững hoặc đi loạng choạng hoặc yếu tay chân.
• Nôn ói nhiều.
• Thở nhanh hoặc khó.
• Da nổi bông.
• Lừ đừ, quấy khóc liên tục hoặc ngủ gà.
• Vã mồ hôi nhiều.
• Li bì khó đánh thức hoặc co giật.

>> Có thể bạn cũng quan tâm: Các dấu hiệu trở nặng của tay chân miệng

Cách phòng ngừa bệnh tay chân miệng theo từng độ tuổi của trẻ

Nguyên tắc chính để giảm nguy cơ mắc bệnh tay chân miệng ở trẻ là giữ vệ sinh tay, khử trùng bề mặt và tránh tiếp xúc gần với người bệnh.

Đối với trẻ dưới 6 tháng tuổi, việc phòng ngừa chủ yếu phụ thuộc vào người chăm sóc. Bố mẹ cần lưu ý phải rửa tay kỹ bằng xà phòng và nước sạch trước khi bế trẻ, cho ăn hoặc thay tã, đặc biệt sau khi đi vệ sinh hoặc tiếp xúc với dịch tiết. Trẻ nên được nuôi bằng sữa mẹ hoàn toàn để tăng cường miễn dịch tự nhiên và phát triển toàn diện.

Trẻ lớn hơn, bố mẹ hướng dẫn và giám sát trẻ rửa tay thường xuyên bằng xà phòng đúng cách trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, sau khi chơi ngoài trời và sau khi ho hoặc hỉ mũi. Đồng thời, cần nhắc nhở, tránh để trẻ bỏ tay, đồ chơi hoặc các vật dụng khác vào miệng hay dùng chung đồ dùng cá nhân với trẻ khác. Trẻ cần có chế độ ăn khoa học, sinh hoạt lành mạnh, ngủ đủ giấc và có hoạt động thể chất phù hợp lứa tuổi để tăng cường hệ miễn dịch.

Các vật dụng cá nhân như bình sữa, đồ chơi, núm vú giả cần được khử trùng thường xuyên. Bố mẹ cần dọn dẹp, lau chùi các bề mặt thường xuyên tiếp xúc như như tay nắm cửa, công tắc đèn, bàn ghế, sàn nhà… nhằm tạo môi trường sinh hoạt an toàn, lành mạnh cho trẻ.

Bố mẹ nên hạn chế cho trẻ tiếp xúc với người lạ và tránh đưa trẻ đến nơi đông người, đặc biệt trong mùa dịch. Nếu có thành viên trong gia đình mắc bệnh, cần cách ly nghiêm ngặt và theo dõi sát các dấu hiệu sớm như sốt ở trẻ.

>> Tìm hiểu thêm: Cách chủ động phòng ngừa tay chân miệng ở trẻ nhỏ

Hy vọng với những thông tin trên đã giúp quý phụ huynh giải đáp được thắc mắc “Trẻ mấy tuổi bị tay chân miệng?”. Bệnh tay chân miệng có thể xảy ra ở cả trẻ em và người lớn nhưng nguy cơ biến chứng cao ở trẻ dưới 5 tuổi. Chủ động phòng ngừa bệnh, đưa trẻ đến bệnh viện để được bác sĩ khám và xử trí đúng cách góp phần quan trọng trong việc giảm nguy cơ mắc và biến chứng nguy hiểm.