Anh Văn có các cảm giác ợ hơi, trào ngược gần 1 năm nay, được bác sĩ đo áp lực nhu động thực quản phát hiện co thắt tâm vị.

Anh Văn (44 tuổi,Phú Thọ) thường xuyên ợ hơi, cảm giác dịch trào lên miệng và thức ăn hơi vướng ở cổ, nếu nôn ra được thì dễ chịu hơn, biểu hiện này đã có nhiều năm, lúc nặng lúc nhẹ. Gần đây nặng hơn. Suốt một năm, anh đi khám tại nhiều cơ sở y tế được nội soi thực quản dạ dày rồi được chẩn đoán và điều trị trào ngược dạ dày – thực quản song các triệu chứng không cải thiện.

Thăm khám tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, TS.BS Vũ Trường Khanh, Trưởng khoa Tiêu hóa – Gan mật – Tụy, sau khi hỏi kỹ lưỡng và khám lâm sàng, vẫn nghĩ tới co thắt tâm vị nên quyết định cho nội soi thực quản dạ dày lại. Kết quả trên nội soi cho thấy tâm vị co thắt, thực quản giãn nhẹ. Người bệnh được chỉ định đo vận động thực quản độ phân giải cao (HRM). Kết quả xác nhận anh Văn mắc co thắt tâm vị type II. Đây là rối loạn vận động thực quản, trong đó cơ thắt dưới thực quản bị dày lên đồng thời cơ thắt thực quản dưới không giãn mở đầy đủ khi nuốt gây khó khăn cho thức ăn xuống dạ dày,. Thức ăn và dịch uống vì vậy khó xuống dạ dày, có thể ứ đọng trong thực quản, gây nuốt khó, cảm giác vướng ở cổ hoặc trào ngược thức ăn chưa tiêu hóa. Các triệu chứng này đôi khi dễ nhầm với trào ngược dạ dày – thực quản. Bệnh thường gây nuốt khó cả với thức ăn đặc và chất lỏng, trào ngược, đau ngực hoặc sụt cân, song biểu hiện ở mỗi người có thể khác nhau.

Nếu không được điều trị sớm, co thắt tâm vị có thể khiến thức ăn và dịch tích tụ ngày càng nhiều trong thực quản, làm triệu chứng nuốt nghẹn, đau ngực kéo dài, ảnh hưởng đến ăn uống và chất lượng cuộc sống. Người bệnh có nguy cơ suy dinh dưỡng, sụt cân nếu tình trạng nuốt khó nghiêm trọng. Thức ăn trào ngược vào đường hô hấp còn có thể gây viêm phổi hít. Bệnh kéo dài cũng có thể khiến thực quản giãn rộng, ngoằn ngoèo, làm việc điều trị về sau phức tạp hơn.

Bác sĩ chỉ định điều trị bằng phương pháp cắt cơ qua nội soi đường miệng (POEM). Ê kíp đưa ống nội soi qua miệng xuống thực quản, tạo một đường hầm dưới niêm mạc rồi cắt lớp cơ ở đoạn thực quản dưới và cơ thắt thực quản dưới. Kỹ thuật giúp giảm sức cản tại vị trí nối thực quản – dạ dày, tạo điều kiện cho thức ăn đi xuống dạ dày thuận lợi hơn mà không cần phẫu thuật thực quản để cắt cơ thắt dưới.

Sau can thiệp, anh Văn ăn uống thuận lợi, không còn nuốt vướng và trào ngược. Người bệnh được xuất viện và hẹn tái khám sau 3 tháng.
Bác sĩ Khanh khuyến cáo người thường xuyên có cảm giác thức ăn mắc ở cổ hoặc sau xương ức, khó nuốt, thức ăn trào ngược trở lại miệng, nhất là khi triệu chứng kéo dài hoặc không cải thiện sau điều trị, nên khám chuyên khoa tiêu hóa để tìm nguyên nhân. Không nên mặc định mọi biểu hiện trào ngược đều do bệnh lý dạ dày, bởi một số rối loạn vận động thực quản có thể gây triệu chứng tương tự và cần thăm dò chuyên sâu để xác định. Khi co thắt tâm vị chưa quá nặng, bác sỹ nội soi không có kinh nghiệm hoặc soi không kỹ dễ bỏ sót chẩn đoán.

Trong đó, đo áp lực và nhu động thực quản độ phân giải cao (HRM) là kỹ thuật quan trọng giúp đánh giá hoạt động co bóp của thực quản và khả năng giãn mở của cơ thắt thực quản dưới khi nuốt. Kết quả đo hỗ trợ bác sĩ xác định các rối loạn vận động thực quản, phân loại co thắt tâm vị và lựa chọn hướng điều trị phù hợp. Đây là kỹ thuật chuyên sâu, đòi hỏi hệ thống thiết bị chuyên dụng và đội ngũ y tế có kinh nghiệm thực hiện, phân tích kết quả.

Với người bệnh co thắt tâm vị, cắt cơ qua nội soi đường miệng (POEM) là một trong những phương pháp điều trị ít xâm lấn, giúp xử lý trực tiếp vị trí co thắt, người bệnh hồi phục nhanh và có thể ăn uống trở lại sớm. Tuy nhiên, hiệu quả điều trị sẽ cao hơn nếu can thiệp trước khi thực quản giãn lớn, biến dạng hoặc mất chức năng.

*Tên người bệnh đã được thay đổi.