Ông Dương Văn Lập (60 tuổi, Hải Phòng) đi khám vì đau ngực sau chấn thương, bất ngờ phát hiện rối loạn nhịp tim phức tạp, nguy cơ suy tim nếu không điều trị sớm.

Trước đó, ông Lập không có tiền sử bệnh tim mạch. 2 tháng trước, ông từng bị tai nạn, đập ngực vào tay lái, gãy xương quai xanh. Sau điều trị, ông thỉnh thoảng đau ngực phải, khám ở bệnh viện địa phương được chẩn đoán đau phần mềm. Gần đây, cơn đau ngực tái phát nặng nề hơn, ông đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội thăm khám.

Ban đầu, cơn đau ngực của người bệnh được xác định chủ yếu liên quan đến chấn thương thành ngực, được điều trị tại khoa Cơ Xương Khớp. Tuy nhiên, trong quá trình thăm khám và theo dõi, bác sĩ nhận thấy một số dấu hiệu bất thường về tim mạch.

ThS.BS Phùng Văn Thao, khoa Tim mạch, cho biết khi khai thác kỹ tiền sử, người bệnh thừa nhận từng xuất hiện các cơn hồi hộp, đánh trống ngực thoáng qua và dễ mệt khi gắng sức nhưng chủ quan bỏ qua. Thăm dò chuyên sâu, kết quả điện tim và Holter điện tim 24 giờ ghi nhận ngoại tâm thu thất (tình trạng tim xuất hiện những nhịp đập sớm bất thường từ buồng thất) với tần suất cao đáng lo ngại, chiếm trên 20% tổng số nhịp tim. Siêu âm tim cho thấy dấu hiệu biến đổi cấu trúc như dày thành tim, cho thấy rối loạn nhịp đã bắt đầu ảnh hưởng đến chức năng co bóp.

Theo bác sĩ Thao, khi ngoại tâm thu thất chiếm từ khoảng 10-15% tổng số nhịp tim trở lên, nguy cơ phát triển bệnh cơ tim do rối loạn nhịp, làm suy giảm chức năng co bóp của tim. Ở mức tần suất cao như trường hợp của ông Lập, nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời, tình trạng có thể tiến triển thành suy tim hoặc các rối loạn nhịp nguy hiểm hơn như nhịp nhanh thất, rung thất, đe dọa tính mạng.

Ông Lập được chỉ định triệt đốt rối loạn nhịp bằng năng lượng sóng cao tần (RF) nhằm loại bỏ ổ phát nhịp bất thường. Khó khăn là ổ ngoại tâm thu nằm ở vị trí hiếm gặp, đó là vùng nối giữa van động mạch chủ và van hai lá, có cấu trúc phức tạp và khó tiếp cận. Êkíp đã sử dụng hệ thống lập bản đồ điện học 3D kết hợp máy chụp mạch hiện đại để xác định chính xác ổ phát nhịp, từ đó đưa ống thông tiếp cận, triệt đốt hiệu quả và hạn chế nguy cơ tái phát.

Sau can thiệp, nhịp tim của ông Lập ổn định, ngoại tâm thu hoàn toàn biến mất, nguy cơ suy tim được kiểm soát, hạn chế phải dùng thuốc kéo dài. Người bệnh tỉnh táo, có thể vận động nhẹ sau 6 giờ và xuất viện sau hai ngày.

Theo các nghiên cứu được công bố trên Thư viện Y khoa Quốc gia Hoa Kỳ (PubMed), tỷ lệ phát hiện ngoại tâm thu thất phụ thuộc nhiều vào phương pháp ghi điện tim. Khi sàng lọc bằng điện tim 12 chuyển đạo (ECG) tiêu chuẩn, tỷ lệ này chỉ khoảng 1-4%. Tuy nhiên, do thời gian ghi ngắn nên phương pháp này dễ bỏ sót. Khi kéo dài thời gian ghi lên vài phút, tỷ lệ phát hiện có thể tăng lên trên 6% ở người trung niên. Đặc biệt, với Holter điện tim 24 giờ (Holter ECG), ngoại tâm thu được ghi nhận tới 69% ngay cả ở người khỏe mạnh trong độ tuổi từ 25 – 41.

Theo bác sĩ Thao, ngoại tâm thu là rối loạn nhịp khá phổ biến, phần lớn ở tần suất thấp và lành tính, chỉ cần theo dõi. Tuy nhiên, một số trường hợp xuất hiện với tần suất cao hoặc kéo dài, nguy cơ gây rối loạn nhịp nguy hiểm, bác sĩ có thể cân nhắc điều trị bằng thuốc hoặc can thiệp triệt đốt tùy từng trường hợp.

“Triệt đốt bằng sóng cao tần hiện là phương pháp có thể điều trị dứt điểm nhiều rối loạn nhịp, giúp người bệnh giảm hoặc không cần dùng thuốc lâu dài, cải thiện rõ rệt chất lượng sống. Tuy nhiên, hiệu quả phụ thuộc nhiều vào vị trí ổ loạn nhịp và kinh nghiệm của êkíp can thiệp”, bác sĩ Thao cho biết.

Rối loạn nhịp tim, đặc biệt là ngoại tâm thu thất, có thể diễn tiến âm thầm, triệu chứng không rõ ràng nên dễ bị bỏ qua. Để phát hiện sớm các trường hợp nguy hiểm và phòng ngừa biến chứng, việc khám sức khỏe định kỳ đóng vai trò quan trọng, đặc biệt đối với người trung niên và cao tuổi. Bên cạnh đó, người dân nên đặc biệt lưu ý và đến bệnh viện khám sớm khi có các dấu hiệu như hồi hộp, tim đập nhanh hoặc không đều, mệt bất thường, chóng mặt hoặc giảm khả năng gắng sức.