Chị Ánh phát hiện ung thư vú khi đang một mình nuôi 2 con nhỏ. Không có người bạn đời đồng hành nhưng các con là động lực lớn nhất để chị chiến thắng bệnh.

Đầu tháng 7/2025, chị Ánh (38 tuổi) tái khám với thạc sĩ bác sĩ CKI Huỳnh Bá Tấn, khoa Ngoại Vú – Đầu Mặt Cổ, BVĐK Tâm Anh TP.HCM, hoàn tất quá trình điều trị ung thư vú giai đoạn 3C. Chị thở phào, cười mừng khi nghe bác sĩ thông báo “bệnh đã thoái lui, hiện chỉ cần tái khám định kỳ”, an tâm được sống tiếp, khỏe mạnh để nuôi con.

Trước đó vào năm 2023, chị Ánh thấy ngực có u nên đi khám. Kết quả siêu âm kết hợp chụp nhũ ảnh, sinh thiết bằng lõi kim, xác định ung thư vú giai đoạn 3C. Bác sĩ Tấn cho biết ung thư vú giai đoạn 3 có tiên lượng sống sau 5 năm từ 40-86% tùy thuộc tính chất sinh học của u, tuổi người bệnh…

Chị Ánh cần hóa trị, sau đó phẫu thuật cắt tuyến vú ung thư, có thể tái tạo hoặc không. Tùy vào kết quả giải phẫu bệnh sau mổ, bác sĩ sẽ lên kế hoạch hóa trị, xạ trị tiếp tục.Tai chị Ánh tai ù không còn nghe thấy âm thanh xung quanh.

Chị vừa ly hôn chồng; một mình nuôi 2 con nhỏ mới 2 tuổi và 7 tuổi. Suốt 2 tuần sau đó, chị Ánh liên tục nghĩ đến cái chết, vì cho rằng điều trị ung thư tốn kém nhưng cũng không thể chữa khỏi. Chị lên kế hoạch, nếu chị mất sẽ gửi con cho người em gái ruột chăm sóc. Mẹ chị liên tục động viên chị nắm bắt cơ hội điều trị, vì không ai chăm sóc, dạy dỗ con tốt hơn mẹ. Khi nằm ngủ, chị mơ thấy con nói “con sợ mất mẹ!”, chị bừng tỉnh giấc. Chị thoát khỏi suy nghĩ tiêu cực, lên “dây cót” tinh thần bước vào cuộc chiến với ung thư để tìm cơ hội được sống nuôi con. “Nếu tôi mất, ai sẽ chăm con tốt hơn tôi?” – chị Ánh tâm sự.

Mặc dù đã xác định sẽ “chiến đấu với bệnh đến cùng” nhưng hành trình điều trị kéo dài cũng không ít lần khiến người mẹ đơn thân chùn bước. Như giai đoạn hóa trị, những bữa ăn đều có cảm giác nhờn nhợn, không mùi vị, chị cố nuốt để sống sót. Đêm chị nằm, chỉ cần trở người cũng ê ẩm.

Con gái 7 tuổi thấy mẹ mệt, liền mang cho mẹ ly nước. Con mới học nấu ăn, đã nấu cho chị nồi cháo, dù khê, hơi mặn nhưng chị lại thấy “ngon nhất trần đời”. Cuộc chiến với ung thư khiến chị rệu rã, tinh thần suy sụp, chán nản, nhiều lần nghĩ bỏ cuộc. Nhưng mỗi khi nhìn ánh mắt trong veo của các con, chị lại có thêm động lực. “Sự tồn tại của con giúp tôi cố gắng từng chút mỗi ngày để chiến thắng bệnh” – chị Ánh nói.

Ngày phẫu thuật, con gái nhất định đi cùng bà đưa mẹ đến bệnh viện. Những ngày mẹ nằm viện, con gái xin được nghỉ học, lon ton bên cạnh hỏi han mẹ có đau không.

Kết quả giải phẫu bệnh ghi nhận chị Ánh bị ung thư vú giai đoạn 3C, di căn hạch nách, hạch thượng đòn. Chị tiếp tục hóa trị, xạ trị tiêu diệt tế bào ung thư còn sót lại và ngăn nguy cơ tái phát.

Trường hợp khác là chị Hằng (38 tuổi), mẹ đơn thân nuôi con nhỏ 4 tuổi, mắt cay xè khi cầm chẩn đoán ung thư đại tràng giai đoạn 3. Bác sĩ tư vấn hướng điều trị, nhưng chị Hằng chưa thể chấp nhận mình bị bệnh.

Trở về nhà, nhìn thấy con đang lon ton chạy nhảy, cười vang, chị lấy lại tinh thần, nhìn thẳng vào sự thật mình bị bệnh, và điều trị theo phác đồ của bác sĩ để khỏe mạnh, chăm sóc con.

Chị Hằng được phẫu thuật cắt 1 phần đại tràng và nạo hạch di căn xung quanh, sau đó hóa trị 12 lần kết hợp với thuốc trúng đích. Hiện, kết quả kiểm tra tình trạng bệnh của chị Hằng đã thuyên giảm. Chị duy trì tái khám định kỳ để theo dõi, phát hiện bất thường sớm (nếu có).

Bác sĩ Tấn cho hay một người khi có chẩn đoán ung thư thường sẽ trải qua nhiều cú sốc và đối mặt gánh nặng kinh tế lẫn tinh  thần. Tâm lý buông xuôi cho rằng ung thư là “án tử” cùng với chi phí điều trị và duy trì kinh tế gia đình là vấn đề lớn khiến người bệnh dễ từ chối điều trị hoặc bỏ cuộc giữa chừng. Các phương pháp điều trị ung thư nói chung và ung thư vú nói riêng như phẫu thuật, hóa trị, xạ trị, thuốc nội tiết… bên cạnh tác dụng tiêu diệt tế bào ác tính, cũng gây nhiều tác dụng phụ, mệt mỏi về tinh thần, thể chất. 

Mẹ đơn thân mắc ung thư đối mặt các áp lực suy kiệt thể chất, khủng hoảng tinh thần, bế tắc kinh tế gấp nhiều lần so với người bệnh khác. Đồng thời, họ vừa nuôi con vừa điều trị bệnh, trong khi cần người thân bên cạnh có thể tập trung chữa bệnh. Tâm lý bị dồn nén, căng thẳng kéo dài khiến người bệnh đơn thân dễ nản lòng buông xuôi. 

Bác sĩ dẫn nghiên cứu đăng trên The Lancet năm 2024 cho thấy nhiều người bệnh ung thư có các triệu chứng lo âu, trầm cảm, chất lượng cuộc sống giảm sút Hormone căng thẳng tăng cao như cortisol, gây suy giảm hệ miễn dịch, làm chậm quá trình hồi phục. Nếu không có con cái đồng hành, gia đình hỗ trợ tâm lý, nhiều người bệnh có thể bỏ cuộc, mất động lực chiến đấu.

Tại Việt Nam, Globocan ước tính năm 2022 có hơn 400.000 người bị ung thư, trong đó hơn 180.000 ca mới mắc và 120.000 ca tử vong. Ung thư vú là nguyên nhân tử vong do ung thư chính ở phụ nữ, với hơn 24.000 ca mắc ở cả hai giới. Ung thư đại tràng đứng thứ 4 với 16.830 ca; bệnh gây tử vong cho 8.450 người.

Tùy vào từng bệnh ung thư mà quá trình điều trị có thể kéo dài từ ba tháng đến hàng chục năm, trải qua nhiều giai đoạn, cần sự kiên trì, bền bỉ của người bệnh. Với sự phát triển của y học, nhiều phác đồ đã rút ngắn thời gian nằm viện, tối ưu chi phí nhưng vẫn đạt hiệu quả cao. Đồng thời, quá trình điều trị cũng có sự hỗ trợ của Bảo hiểm Y tế, giúp giảm phần nào gánh nặng chi phí.

Bác sĩ khuyên người bệnh nên nhận sự hỗ trợ từ người thân, bạn bè về mặt tài chính, chăm sóc con, đưa đón con đi học… Sự động viên của gia đình, bạn bè, đồng nghiệp cũng tiếp thêm sức mạnh cho họ. Khi người bệnh không còn đơn độc về kinh tế, tinh thần, cơ hội chiến thắng bệnh sẽ lớn hơn.

Hiện, chị Ánh sắp xếp lại nhịp sống cho ba mẹ con. Chị bắt đầu mỗi ngày bằng đưa các con đi học, đi làm; chiều về nấu cơm, cá kho, canh rau… đạm bạc. Tóc chị mọc lại sau những đợt hóa trị, khuôn mặt tươi tắn hơn. “Nếu tôi từ bỏ điều trị, mẹ con tôi đã không có những bữa cơm quây quần” – chị Ánh nói.

Còn chị Hằng dự định mở cửa tiệm nhỏ để vừa ổn định kinh tế vừa có thời gian linh động chăm sóc con và bản thân. Chị tập thể dục, ăn uống nhiều rau, thịt nạc, cá… thay vì các món chiên, nướng dầu mỡ. Những buổi tối, chị đọc truyện, chơi cùng con, bù đắp quãng thời gian điều trị xa cách, cũng là trân trọng từng khoảnh khắc bên gia đình.