Bị đứt dây chằng sau vụ va chạm xe máy, bà H.G. được bác sĩ tư vấn cần giảm 5 kg để bảo vệ khớp gối, giảm áp lực lên chân cũng như bảo tồn dây chằng đầu gối.

Hai năm trước, bà H.G. (55 tuổi, TP.HCM) bị ngã sau một lần va chạm xe máy, đầu gối phải chống xuống đường. Ban đầu, bà nghĩ chấn thương nhẹ nhưng vài ngày sau, chân phải sưng đau, không đi được. Đi khám, bác sĩ chẩn đoán bà bị đứt dây chằng gối bên ngoài.
“Bác sĩ nói vị trí đứt nằm ở chỗ góc cua, rất khó mổ, có mổ thì khả năng hồi phục cũng không khả quan, vì thế tôi đeo đai chân thường xuyên, đồng thời tiêm thuốc để giữ cho đầu gối và dây chằng được ổn định”, bà G. chia sẻ.
Không những thế, do ở độ tuổi tiền mãn kinh, bà G. bị rối loạn nội tiết, rối loạn chuyển hóa, huyết áp cao, có dấu hiệu bệnh rối loạn nhịp tim.
“Tôi ăn rất ít, thậm chí đi kiểm tra dinh dưỡng, bác sĩ còn nói tôi ăn ít hơn lượng calo cần cho cơ thể, vậy mà cân nặng vẫn tăng từ 55 kg lên 63 kg”, bà G. nói.
Vì tăng cân cộng với chân bị chấn thương nên khả năng đi lại của bà càng trở nên khó khăn. Nghe theo lời khuyên của bạn bè, bà quyết định giảm cân.
Khi đến khám tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, bà G. nặng 63 kg, cao 1m56, chỉ số BMI 25.8 (kg/m2), bắt đầu bước vào ngưỡng béo phì. Qua xét nghiệm, chỉ số đường huyết của người bệnh khá cao, sát ngưỡng tiểu đường, mỡ máu cũng ở mức cao, trên 200 mg/dL, trong khi lượng mỡ máu bình thường là dưới 150 mg/dL.

Bác sĩ CKI Phan Thị Thùy Dung cho biết bà G. tăng cân chủ yếu do rối loạn nội tiết, nồng độ hoạt chất estrogen tăng vượt mức cho phép khiến cơ thể bị đảo lộn quá trình trao đổi chất, dẫn đến việc chuyển hóa từ glucozo có trong máu thành mỡ. Các tế bào mỡ bị tăng kích thước lên gấp 4 lần, điều này gây ra tình trạng tăng cân, tăng mỡ.
Thừa cân làm gia tăng trọng lực lên các khớp gối, nhất là với những người bị chấn thương trước đó. Trên cơ thể con người, đầu gối là nơi gánh chịu đến 80% trọng lượng. Đầu gối gồm những khớp cơ lớn nhất, khỏe nhất và cũng phải hoạt động nhiều nhất trong quá trình đi lại, vận động hay thậm chí là ngồi làm việc.
Lực tác động đến khớp gối thường lớn gấp 3 – 4 lần trọng lượng của cơ thể. Khối lượng cơ thể tăng thêm 10 kg thì trọng lượng tác động lên đầu gối là 30-40 kg mỗi bước. Chỉ cần giảm khoảng 10% trọng lượng cơ thể, áp lực lên đầu gối sẽ giảm hẳn, các cơn đau và tình trạng viêm cũng giảm dần, cho phép đầu gối hoạt động hiệu quả hơn.
Với tình trạng của bà G., bác sĩ Dung tư vấn nên giảm khoảng 5 kg thì đầu gối và dây chằng bị chấn thương sẽ giảm được áp lực, đồng thời các triệu chứng của rối loạn nội tiết, rối loạn chuyển hóa, mỡ máu cũng được khắc phục.
Rối loạn nội tiết gây tăng cân chủ yếu do rối loạn việc sản xuất 2 loại hormone chính có ảnh hưởng đến cân nặng là leptin và adiponectin. Việc rối loạn này sẽ tạo ra sự gián đoạn dư thừa chất béo đến não. Lúc này cơ thể sẽ ngừng chuyển hóa calo, tạo ra cảm giác đói liên tục, gây ra tình trạng tăng cân mất kiểm soát.
Giảm cân sẽ giúp điều hòa việc sản xuất hai hormone trên, không gây ra sự rối loạn các hoạt động chuyển hóa tế bào, kiểm soát được cân nặng.
Nếu tình trạng rối loạn nội tiết nghiêm trọng, bác sĩ sẽ thực hiện thăm khám, chỉ định điều trị bằng cách sử dụng thuốc hoặc bổ sung hormone.

Người bệnh được bác sĩ Dung xây dựng phác đồ điều trị bằng thuốc kết hợp chế độ dinh dưỡng hợp lý. Việc bà G. ăn quá ít so với năng lượng cơ thể cần là biện pháp giảm cân không an toàn và không khoa học. Cơ thể cần đủ lượng calo để hoạt động bình thường. Nếu ăn quá ít calo có thể cản trở quá trình trao đổi chất, gây ra những tác động tiêu cực như mệt mỏi, lo lắng… Vì thế, giảm cân vẫn cần đảm bảo đủ chất dinh dưỡng để cơ thể thực hiện các hoạt động thường ngày.
Sau một tháng thực hiện theo phác đồ, bà G. giảm được 2 kg, bà thấy cơ thể nhẹ nhõm, đi lại cũng dễ dàng, đầu gối đỡ đau, quan trọng là sức khỏe của bà vẫn được đảm bảo.
“Tôi vẫn đang theo đúng hướng dẫn giảm cân của bác sĩ, hy vọng sau 3 tháng sẽ giảm được 6 kg”, bà G. chia sẻ.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH