Người thừa cân béo phì, mắc bệnh mạn tính, tiền sử gia đình có bệnh tim… và những người không có bệnh tim nên tầm soát nhồi máu cơ tim định kỳ.

Theo GS.TS.BS Võ Thành Nhân, Giám đốc Trung tâm Tim mạch Can thiệp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, bất kỳ ai cũng nên tầm soát nhồi máu cơ tim để xem mình có khả năng mắc bệnh không. Đối với những người có nguy cơ cao, bao gồm từ 50 tuổi trở lên, thừa cân, béo phì, mắc các bệnh mạn tính (phổi tắc nghẽn mạn tính, bệnh tự miễn, tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, bệnh thận mạn…), tiền sử gia đình mắc bệnh tim, lối sống thiếu khoa học, hút thuốc lá hoặc sống trong môi trường nhiều khói thuốc lá, thức khuya, stress, ít vận động, lạm dụng rượu bia… cần tầm soát thường xuyên hơn, mỗi 6-12 tháng.

Nhồi máu cơ tim là tình trạng nguy cấp, dù triệu chứng xảy ra đột ngột nhưng theo Giáo sư Nhân, tình trạng hẹp nghẽn mạch máu đã âm thầm tiến triển trong một thời gian dài. Do đó, để kiểm soát và chủ động phòng ngừa bệnh, việc tầm soát có ý nghĩa quan trọng, đặc biệt với những người có yếu tố nguy cơ khởi phát bệnh.

Giáo sư Nhân cho biết, tùy theo tuổi tác, tiền sử bệnh, tiền sử gia đình và các yếu tố nguy cơ của mỗi người, bác sĩ sẽ chỉ định các phương pháp tầm soát riêng lẻ hoặc kết hợp như:

• Đánh giá nguy cơ xơ vữa mạch máu: Các xét nghiệm máu tổng quát và chuyên sâu kiểm tra các yếu tố nguy cơ như cholesterol máu, đường huyết, chức năng thận, men tim, rối loạn đông máu… đặc biệt là xét nghiệm Lipoprotein (a) giúp đánh giá khả năng hình thành các mảng xơ vữa hoặc huyết khối trong lòng mạch vành.
• Kiểm tra hoạt động điện trong tim: Đo điện tim (ECG) giúp ghi lại các biến đổi của dòng điện dẫn truyền trong tim, từ đó bác sĩ chẩn đoán các bệnh lý như rối loạn nhịp tim, nhồi máu cơ tim, thiếu máu cơ tim, suy tim, tràn dịch màng ngoài tim, viêm màng ngoài tim cấp…
• Đánh giá chức năng tim: Kỹ thuật siêu âm tim qua thành ngực giúp khảo sát cấu trúc và chức năng của tim, bao gồm cơ tim, hệ thống van tim, màng ngoài tim, các mạch máu xuất phát từ tim, sức co bóp và khả năng hoạt động của tim giúp phát hiện sớm bất thường trong tim. Đặc biệt, nghiệm pháp siêu âm tim gắng sức xe đạp hoặc bằng thuốc giúp khảo sát khả năng bơm máu của tim hay tình trạng tắc nghẽn khi gắng sức, từ đó bác sĩ đưa ra lời khuyên về loại hình hoạt động thể lực và mức gắng sức phù hợp cho từng người bệnh.
• Khảo sát tình trạng hẹp nghẽn mạch máu tim: Chụp CT mạch vành cho hình ảnh sắc nét về cấu trúc tim, mạch máu giúp đánh giá và theo dõi tình trạng hẹp nghẽn, mức độ vôi hóa mạch vành để tái thông phòng ngừa nguy cơ nhồi máu cơ tim. Phương pháp này chỉ được chỉ định trong một số trường hợp cần khảo sát chuyên sâu.

Mỗi năm, có đến 32,4 triệu ca nhồi máu cơ tim và đột quỵ trên toàn thế giới. Bệnh nhân sống sót sau nhồi máu cơ tim có nguy cơ tái phát và tỷ lệ tử vong cao gấp 6 lần so với những người khỏe mạnh cùng độ tuổi. “Do đó, chủ động tầm soát nhồi máu cơ tim sẽ giúp phát hiện sớm nguy cơ mắc bệnh, từ đó có biện pháp phòng ngừa hiệu quả”, Giáo sư Nhân nhấn mạnh.

Trước khi khám tầm soát nhồi máu cơ tim nên kiêng ăn uống trước ít nhất 6 giờ, chuẩn bị thông tin về những triệu chứng nếu có, tiền sử người thân trong gia đình…; không sử dụng cà phê, rượu, bia, thuốc lá; không hoạt động thể chất hoặc tập luyện cường độ cao; không dùng insulin trong buổi sáng đi khám; mặc trang phục thoải mái.