Ông Phương, 90 tuổi, đột ngột đau bụng, nhập viện cấp cứu, bác sĩ phát hiện khối ung thư đại tràng di căn gan bị vỡ, xuất huyết ổ bụng, nút mạch cầm máu khẩn cấp.

Bác sĩ CKI Hoàng Tiến Minh, khoa Cấp cứu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (cơ sở P.Tân Sơn Hòa – Q.Tân Bình cũ), cho biết ông Phương nhập viện với biểu hiện đau bụng quanh rốn, buồn nôn, chóng mặt và khó thở. Khi thăm khám, người bệnh đau ở nhiều vị trí khi bác sĩ ấn vào bụng, khiến ê-kíp phải khẩn trương tìm nguyên nhân, không loại trừ nguy cơ tổn thương cơ quan trong ổ bụng.

Các bác sĩ đồng thời hỗ trợ thở oxy, thiết lập đường truyền để dùng thuốc giảm đau và tiến hành siêu âm bụng ngay tại giường. Trong cấp cứu, ê-kíp vừa phải xử trí triệu chứng, vừa nhanh chóng phân định nguyên nhân gây đau bụng để tránh bỏ sót những tình trạng nguy hiểm có thể diễn tiến nhanh.

Hình ảnh siêu âm ghi nhận nhiều khối tổn thương trong gan, kích thước lớn nhất khoảng 4 cm, cùng dịch tích tụ trong ổ bụng. Bác sĩ nghi ngờ có tổn thương bên trong đang gây biến chứng, chỉ định chụp cắt lớp vi tính bằng hệ thống CT 1975 lát cắt khẩn cấp để đánh giá rõ hơn.

Hình ảnh CT cho thấy nhiều tổn thương ở gan, trong đó một khối nằm sát bao gan, ổ bụng có máu. Đặc biệt, thuốc cản quang thoát ra ngoài lòng mạch tại vùng dưới gan phải, chứng tỏ đang có tình trạng xuất huyết hoạt động. Các dấu hiệu này hướng đến tình trạng khối u gan vỡ, gây chảy máu vào ổ bụng. Nếu không được kiểm soát, máu tiếp tục thoát ra khỏi mạch có thể khiến người bệnh mất máu, tụt huyết áp và rơi vào tình trạng nguy kịch.

Ngoài tổn thương gan, CT còn phát hiện thành đại tràng góc gan dày không đều trên một đoạn khoảng 4,3 cm, kèm nhiều hạch lân cận. Hình ảnh nghi ngờ khối u đại tràng, cần được đánh giá và xác định bản chất sau khi người bệnh vượt qua tình trạng cấp cứu. Các tổn thương gan cũng được đặt vấn đề có thể là tổn thương thứ phát.

Ê kíp Cấp cứu hội chẩn cùng khoa Tiêu hóa, Đơn vị can thiệp nội mạch, Trung tâm Chẩn đoán hình ảnh và Điện quang can thiệp. Trước nguy cơ xuất huyết trong ổ bụng, êkíp quyết định can thiệp nội mạch dưới sự hướng dẫn của hệ thống chụp mạch máu số hóa xóa nền (DSA) để xác định vị trí chảy máu và cầm máu.

“Nút mạch là phương pháp đưa vật liệu gây tắc đến đúng nhánh mạch đang chảy máu, giúp kiểm soát xuất huyết mà không cần mở bụng để tiếp cận trực tiếp vị trí tổn thương. Với người bệnh cao tuổi, có nhiều bệnh nền, phương pháp ít xâm lấn này có thể giúp hạn chế gánh nặng của một cuộc phẫu thuật lớn khi phù hợp với tình trạng lâm sàng”, bác sĩ CKII Dương Đình Hoàn, Trưởng đơn vị Can thiệp thần kinh, Trung tâm Chẩn đoán hình ảnh và Điện quang can thiệp nói.

Bác sĩ Hoàn đưa ống thông qua động mạch đùi phải, luồn đến động mạch thân tạng rồi tiếp tục đưa vi ống thông vào nhánh động mạch gan phải cấp máu cho khối u. Hình ảnh chụp mạch xác nhận máu đang thoát ra từ nhánh động mạch này. Bác sĩ bơm vật liệu làm tắc vị trí chảy máu. Hình ảnh DSA chụp kiểm tra sau can thiệp cho thấy vị trí thoát mạch đã được bít hoàn toàn, các nhánh động mạch gan còn lại được bảo tồn.

Theo bác sĩ Hoàn, cầm máu giúp người bệnh vượt qua biến chứng cấp tính, nhưng khối ung thư đã lan đến gan. Kết quả sinh thiết sau đó xác định ung thư đại tràng góc gan, các tổn thương ở gan là di căn từ khối u nguyên phát này. Người bệnh được tiếp tục điều trị nội khoa, đồng thời chuyển đến chuyên khoa Ung bướu để đánh giá khả năng đáp ứng điều trị và xây dựng phác đồ hóa trị toàn thân. Mục tiêu trước mắt là kiểm soát bệnh, hạn chế nguy cơ biến chứng và ngăn ung thư tiếp tục tiến triển.

Bác sĩ Hoàn khuyến cáo, ung thư đại trực tràng có thể tiến triển âm thầm trong thời gian dài, triệu chứng ban đầu dễ nhầm với các bệnh tiêu hóa thông thường. Khi xuất hiện biến chứng như xuất huyết tiêu hóa hoặc phát hiện tổn thương di căn ở gan, bệnh đã ở giai đoạn muộn, khiến việc điều trị phức tạp hơn và giảm cơ hội điều trị triệt căn.

Vì vậy, người dân không nên đợi đến khi có triệu chứng mới đi khám mà cần chủ động khám sức khỏe, tầm soát ung thư đại trực tràng theo độ tuổi và yếu tố nguy cơ. Phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm giúp tăng cơ hội điều trị hiệu quả và cải thiện tiên lượng.

*Tên người bệnh đã được thay đổi