Kỹ thuật đo cung lượng tim liên tục PiCCO là kỹ thuật được các bác sĩ Hồi sức cấp cứu áp dụng để theo dõi huyết động cho người bệnh nặng hoặc nguy kịch. Cụ thể kỹ thuật đo cung lượng tim PiCCO là gì? Sử dụng cho trường hợp nào? Bài viết này, bác sĩ CKI Vương Mỹ Dung, Bác sĩ khoa Hồi sức tích cực – Chống độc, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn.
Kỹ thuật đo lưu lượng tim PiCCO (Pulse Contour Cardiac Output) có tên gọi chính xác là “đo cung lượng tim” là kỹ thuật thăm dò huyết động dựa trên nguyên lý hòa loãng nhiệt xuyên phổi. Đây là phương pháp có tính ứng dụng cao, trong Hồi sức cấp cứu, kỹ thuật đo cung lượng tim PiCCO được sử dụng nhiều vì ít gây biến chứng và cung cấp nhiều thông số hữu ích giúp các bác sĩ theo dõi huyết động của người bệnh liên tục trong cơn nguy kịch.
Mặc dù độ chính xác của phương pháp này cao, được xem là thước đo cung lượng tim đã được thiết lập rõ ràng, nhưng cũng giống như tất cả các hệ thống theo dõi huyết động tiên tiến khác, vẫn tồn tại một số nhược điểm, thách thức. Thách thức với PiCCO là nâng cao hiểu biết về nhiều biến số có thể đo lường được, tích hợp những biến số có liên quan đến lâm sàng và được xác nhận đầy đủ bằng các biện pháp can thiệp trị liệu thích hợp.
Kỹ thuật PiCCO được chỉ định với các trường hợp hồi sức cho người bệnh có tình trạng huyết động không ổn định như: sốc tim, sốc nhiễm khuẩn, sốc giảm thể tích, sốc chấn thương hoặc các trường hợp tổn thương phổi cấp (ALI), suy hô hấp tiến triển ở người lớn (ARDS), đa chấn thương, bỏng nặng, viêm tụy mức độ nặng, các can thiệp phẫu thuật lớn có nguy cơ cao như ghép tạng, phẫu thuật tim mạch… Nói chung, PiCCO hữu ích cho tất cả các bệnh nhân nguy kịch cần theo dõi huyết động. (1)
Kỹ thuật PiCCO chống chỉ định đối với những trường hợp không thể đặt được catheter động mạch và tĩnh mạch như: những người bệnh từng có các can thiệp phẫu thuật vào vùng bẹn (ghép động mạch đùi) hoặc bỏng nặng vùng bẹn hai bên, trường hợp này bác sĩ có thể sử dụng các đường động mạch thay thế (động mạch nách, cánh tay, quay).
Một số trường hợp chống chỉ định hoàn toàn sử dụng kỹ thuật đo lưu lượng tim PiCCO, vì có thể gây sai số trong quá trình thu thập dữ liệu, cụ thể: Người bệnh có luồng thông lớn giữa tim phải và tim trái; chạy tuần hoàn ngoài cơ thể; phình động mạch chủ; các loạn nhịp nặng; các trường hợp cắt phần lớn phổi, hoặc nhồi máu phổi…
PiCCO sử dụng catheter tĩnh mạch trung tâm có gắn thêm một bộ phận cảm ứng nhiệt. Bộ phận thứ hai là catheter động mạch đùi có thêm bộ phận nhận cảm nhiệt. Nước lạnh được bơm nhanh vào catheter tĩnh mạch cảnh trong sẽ đi theo tuần hoàn từ tĩnh mạch trung tâm vào nhĩ phải, xuống thất phải.
Sau đó, nước lạnh sẽ lên phổi qua động mạch phổi vào vòng tiểu tuần hoàn, từ đó nước lạnh sẽ quay trở về nhĩ trái và thất trái, nước lạnh sẽ theo động mạch chủ ngực và xuống động mạch chủ bụng. Tại đây, có một đầu cảm ứng nhiệt tại catheter động mạch chủ bụng thu nhận và báo về bộ vi xử trí trên máy PiCCO để thể hiện các thông số huyết động đo được. (2)
Sự sống của bệnh nhân nguy kịch phụ thuộc vào quyết định can thiệp xử trí nhanh chóng và chính xác của bác sĩ tính theo từng giây, từng phút trong quá trình hồi sức người bệnh. Để đưa ra những quyết định mang tính then chốt đó, bác sĩ cần có nhiều dữ liệu về tình trạng huyết động của người bệnh dựa trên thăm khám lâm sàng và các chỉ số cận lâm sàng, cũng như các thông số thăm dò huyết động theo thời gian thực tế. (3)
Kỹ thuật PiCCO sẽ giúp xác định các thông số huyết động chính của người bệnh nguy kịch như:
PiCCO mang đến một số ưu điểm trong đo lường chỉ số huyết động như:
Nhược điểm của PiCCO chính là cho kết quả không chính xác trong một số trường hợp:
Những bệnh lý này làm cho đường biểu diễn động mạch kém chất lượng, dẫn đến giá trị cung lượng tim đo bằng sóng mạch không chính xác.
Rủi ro biến chứng có thể gặp phải khi sử dụng kỹ thuật PiCCO bao gồm chảy máu tại vị trí đặt catheter, rối loạn đông máu, huyết khối gây tắc nghẽn, hoại tử chi, nhiễm trùng tại chỗ hoặc toàn thân.
Tuy nhiên, với mức độ xâm lấn ít nên tỷ lệ biến chứng do PiCCO rất thấp. Do đó phương pháp này đã và đang trở thành kỹ thuật được sử dụng khá phổ biến dành cho những bệnh nhân nặng.
Người bệnh được chỉ định sử dụng PiCCO cho đến khi qua cơn nguy kịch hoặc kết thúc ca phẫu thuật có nguy cơ cao. Thời gian sử dụng PiCCO kéo dài trong bao lâu tùy thuộc vào tình trạng sức khỏe của người bệnh và các chỉ định điều trị có liên quan,
Khoa Hồi Sức Cấp Cứu (ICU) BVĐK Tâm Anh TP.HCM là lựa chọn tốt cho người bệnh đang cần can thiệp PiCCO. Tại đây, các bác sĩ tiếp nhận các tình trạng bệnh nặng, nguy kịch với phương pháp chăm sóc tích cực, toàn diện 24/24. BVĐK Tâm Anh trang bị đầy đủ các thiết bị cấp cứu cao cấp, kỹ thuật hiện đại nhất tại Việt Nam như:
Kỹ thuật đo lưu lượng tim PiCCO là một trong những thiết bị thay thế nhuệ huyết động tĩnh và động thông qua sự kết hợp giữa pha loãng nhiệt xuyên tim phổi và phân tích đường viền xung, giúp bác sĩ theo dõi tình trạng diễn biến bệnh của các bệnh nhân đang trong tình trạng nguy kịch, hồi sức cấp cứu.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Hy vọng với những thông tin về kỹ thuật đo PiCCO mà chúng tôi vừa chia sẻ đã giúp bạn có cái nhìn tổng quan và biết phương pháp điều trị tích cực trong hồi sức cấp cứu này. Việc theo dõi diễn biến bệnh và can thiệp điều trị kịp thời chính là phương án tốt nhất cho các bệnh nhân đang nguy kịch.
