Phát hiện ung thư vú giai đoạn sớm, chị Thu, 35 tuổi, từ chối phác đồ, tự uống lá cây dẫn đến giai đoạn cuối, mất thời gian vàng điều trị.

Chị Thu sờ thấy khối u bất thường ở ngực trái cách đây hơn một năm. Kết quả thăm khám lúc đó tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM cho thấy chị mắc ung thư vú giai đoạn 2, tế bào ác tính mới di căn hạch gần. Thời điểm nhận chẩn đoán, chị Thu vẫn đi làm và sinh hoạt bình thường. Chị không mệt mỏi, các bữa ăn vẫn ngon miệng.
Nghĩ bệnh ở giai đoạn sớm, thể trạng vẫn đang tốt, trong khi lo sợ phẫu thuật, hóa trị, xạ trị dễ gây kiệt sức, nên chị Thu từ chối điều trị, về nhà uống thuốc nam, các loại lá cây.
Giai đoạn đầu uống lá, chị thấy ăn ngủ ngon hơn. Nhưng khoảng một tháng gần đây, chị Thu ho có đờm trắng kèm khó thở, số lần ho tăng dần kèm lồng ngực đau thắt. Lúc này, chị Thu được gia đình đưa trở lại Trung tâm Ung Bướu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM khám.
Kết quả chụp cắt lớp vi tính (CT) thấy khối u không biến mất, mà xâm lấn ra ngoài da và ăn sâu vào lớp mô mỡ dưới da. Tế bào ung thư lan rộng đến cơ thành ngực trái, màng phổi và khu vực trung thất trước.
Thạc sĩ, Bác sĩ CKII Phạm Tuấn Mạnh, khoa Ngoại Ung Bướu nhận định chị Thu bị ung thư vú giai đoạn 4, di căn phổi, hạch trung thất, hạch nách, xương ức, xương sườn, đốt sống cổ.
Ở giai đoạn này, mục tiêu điều trị là giảm nhẹ, khống chế, hạn chế tế bào ác tính phát triển thêm. Chị Thu được xạ trị công nghệ cao giúp giảm nhẹ triệu chứng, kết hợp thuốc hóa trị giúp giảm đau đớn và cải thiện chất lượng sống.

Trường hợp khác, chị Như, 38 tuổi, phát hiện ung thư vú trái giai đoạn 3C, di căn hạch nách, hạch thượng đòn. Vì tin rằng “chỉ cần uống thuốc nam sẽ hiệu quả hơn” và sợ hóa chất, tia xạ tàn phá cơ thể, chị từ chối phác đồ chuẩn.
Sau 6 tháng uống thuốc lá, bệnh không thuyên giảm mà nặng hơn. Kết quả siêu âm tại Bệnh viện Tâm Anh cho thấy khối u tăng kích thước từ 2 cm lên 4 cm, di căn thêm nhiều hạch và xâm lấn phổi. Cầm kết quả, chị Như bủn rủn tay chân, nghĩ không còn cơ hội sống.
Khác với chị Thu, chị Như kịp thời thay đổi quyết định điều trị. Được gia đình động viên, chị quay lại bệnh viện, điều trị với phác đồ đa mô thức kết hợp hóa trị, phẫu thuật cắt tuyến vú và xạ trị.
Trong các đợt truyền hóa chất, ban đầu chị Như gặp tác dụng phụ, rụng tóc, chán ăn, mất hoàn toàn vị giác, nôn ói mỗi khi ngửi thấy mùi thức ăn. Da dẻ khô ráp, đóng vảy.
Bác sĩ lập tức can thiệp bằng các loại thuốc giảm triệu chứng. Đặc biệt, để tránh giảm tiểu cầu nặng gây gián đoạn điều trị, chị Thu được truyền thuốc dự phòng từ sớm. Nhờ vậy, phác đồ hóa trị diễn ra xuyên suốt. Sau khi kết thúc các toa hóa trị gom nhỏ khối u, chị Như bước lên bàn mổ. Ca phẫu thuật cắt toàn bộ tuyến vú phải và nạo vét hạch nách bên phải diễn ra thuận lợi. Vết thương sau mổ khô ráo, phục hồi nhanh chóng.
Hành trình điều trị của chị Như tiếp tục với 8 toa hóa trị bổ sung và xạ trị 50 Gy, được chia thành 25 phân liều. Bác sĩ Mạnh cho biết Trung tâm Ung Bướu đã ứng dụng xạ trị giảm phân liều theo kỹ thuật điều biến liều phối hợp kỹ thuật hít sâu nín thở nhằm rút ngắn thời gian điều trị cho chị Nhung. Hệ thống camera 3D quang học quét bề mặt lồng ngực theo thời gian thực, xác định biên độ thể tích lồng ngực đúng như lúc chụp mô phỏng. Lúc này, máy mới phát tia, uốn nắn chùm tia theo đúng hình dáng của khối u và chuỗi hạch, giảm ảnh hưởng đến mô, vùng xung quanh. Nếu người bệnh mỏi, thở hắt ra hoặc cử động sai lệch chỉ 1-2 milimet, hệ thống sẽ tự động ngắt chùm tia xạ ngay lập tức, tránh rủi ro tia xạ chiếu nhầm vào tim.
Trong quá trình xạ, chị Như không gặp tác dụng phụ; vùng da xạ trị không bị ửng đỏ nhờ được kỹ thuật viên thoa thuốc giúp dịu nhẹ sau mỗi buổi. Ở những buổi xạ cuối, chị Như hơi mệt, nhưng vẫn ăn uống, sinh hoạt bình thường.
Sau hơn một năm kiên trì điều trị phối hợp nhiều phương pháp, sức khỏe chị Như đã ổn định. Trong lần tái khám gần nhất, các chỉ số xét nghiệm ung thư đều trở về mức bình thường. “Dù trở lại điều trị khi bệnh tình đã tiến triển nặng hơn, tôi may mắn vẫn còn cơ hội, nhờ sự tin tưởng và kiên trì tôi đã đẩy lùi được bệnh tật, tiếp tục sống bên gia đình”, chị Như xúc động tâm sự.
Bác sĩ Phạm Tuấn Mạnh nhấn mạnh, đến nay chưa có bất kỳ nghiên cứu khoa học quy mô lớn nào tại Việt Nam và trên thế giới chứng minh thuốc nam, hay các loại lá cây có khả năng điều trị khỏi bệnh ung thư.
Các bài thuốc nam, thuốc bắc truyền thống thường có tác dụng hỗ trợ, nâng cao thể trạng, lưu thông khí huyết, kích thích ăn ngon, ngủ tốt. Một số ít loại dược liệu có chứa hoạt chất kìm hãm sự phát triển của tế bào ác tính. Tuy nhiên, người bệnh tuyệt đối không được tự ý sử dụng và bỏ phác đồ nếu chưa có ý kiến tư vấn của bác sĩ chuyên khoa ung bướu đang trực tiếp điều trị.
Ở giai đoạn đầu, ung thư nói chung và ung thư vú nói riêng rất ít bộc lộ triệu chứng. Ngay cả khi khối u đã hình thành, cơ thể người bệnh vẫn còn đủ sức đề kháng để chống chọi. Bệnh ung thư không lập tức “lên tiếng” bằng những cơn đau đớn hay mệt mỏi rõ rệt. Người bệnh vẫn có thể đi làm, sinh hoạt như người khỏe mạnh.
Sự “bình yên” này khiến nhiều người bệnh cho rằng chỉ cần uống vài thang thuốc lá, kết hợp ăn uống điều độ là có thể triệt tiêu khối u.
Thực tế sinh học tế bào hoàn toàn khác. Các tế bào ác tính không ngừng nhân lên từng phút. Chúng phát triển hệ thống mạch máu để hút, “tranh” chất dinh dưỡng với tế bào lành tính, khiến cơ thể suy kiệt chỉ sau 6 – 12 tháng. Khối u từ chỗ có thể kiểm soát đã di căn xa.
Bác sĩ Mạnh chia sẻ, lo ngại về tác dụng phụ của điều trị và chi phí góp phần khiến người bệnh ngần ngại điều trị. Tuy nhiên, những năm gần đây, điều trị ung thư đã có nhiều tiến bộ vượt bậc. Việc phối hợp đa mô thức gồm phẫu thuật, hóa trị, xạ trị, nội tiết, điều trị trúng đích và miễn dịch giúp nâng cao hiệu quả điều trị, giảm đáng kể tác dụng phụ và chi phí hợp lý hơn trước đây. Tùy vào giai đoạn bệnh và thể trạng của mỗi người bệnh, bác sĩ sẽ hội chẩn để lên phác đồ phù hợp, cá thể hóa.
Trong suốt quá trình điều trị, người bệnh được hỗ trợ các biện pháp duy trì thể trạng, giảm tác dụng phụ như dùng thuốc chống nôn, chống táo bón, trị tiêu chảy; thuốc kích thích ăn uống. Với các phác đồ có nguy cơ gây suy tủy, giảm tiểu cầu, bác sĩ sẽ chủ động dùng thuốc dự phòng kích tiểu cầu từ trước. Nhờ đó, người bệnh được điều trị hiệu quả ngay cả ở giai đoạn trễ; tăng cơ hội sống, trở lại làm việc bình thường, nâng cao chất lượng cuộc sống.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH