TP.HCM – Sau 4 lần chuyển phôi ngày 3 thất bại, chị Nguyệt run rẩy leo lên bàn tiếp tục chọc hút trứng, 5 hôm sau, phòng Lab báo tin có phôi ngày 5 “quý hơn vàng”, giúp chị mang thai.

Chị Nguyệt và anh Thành kết hôn năm 2018. Dù không tránh thai, nhưng sau một năm vẫn chưa có con. Anh chị đi khám sức khỏe sinh sản, kết quả đều bình thường. Nghĩ vợ chồng son còn trẻ, cả hai tạm gác lại nỗi lo, để tập trung cho sự nghiệp. Đến năm 2021, khi bắt đầu tìm cách điều trị để có con, kế hoạch của họ lại gián đoạn vì dịch Covid-19. Hết dịch, vợ chồng đến một phòng khám, thử canh trứng tìm con.

“Ba lần canh rụng trứng mệt mỏi, nhưng xôi hỏng bỏng không” nên tôi từ bỏ, xin bác sĩ điều trị thụ tinh ống nghiệm (IVF) luôn, chị Nguyệt kể, thêm rằng lần đầu chọc hút được 16 trứng, nhưng chỉ tạo được 6 phôi ngày 3 loại ba. Bác sĩ chuyển phôi lần đầu có beta nhưng bị thai sinh hóa. Chị chuyển thêm ba lần không thành công, gần cạn phôi trữ nhưng vẫn chưa đón được con.

“Còn một cặp phôi ngày 3 loại ba, nếu chuyển cũng không đậu, tôi quyết định bỏ ngang, làm lại từ đầu với quyết tâm có được phôi ngày 5”, chị Nguyệt chia sẻ. Sau hai năm tích cóp tiền điều trị, cuối năm 2024, anh chị đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM tìm con.

ThS.BS Giang Huỳnh Như, Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ sinh sản kiểm tra cho hai vợ chồng, ghi nhận chị Nguyệt có tình trạng lạc nội mạc tử cung, còn anh Thành tinh trùng yếu. Với tiền sử chỉ nuôi được phôi ngày 3, nuôi phôi ngày 5 được chỉ định cho chu kì điều trị hiện tại.

Bác sĩ Như lý giải, trong một chu kỳ IVF, chất lượng phôi có thể bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như độ tuổi phụ nữ, chất lượng trứng-tinh trùng, môi trường và lối sống, điều kiện nuôi cấy phôi và yếu tố di truyền.

Theo đó, khi được đánh giá phôi chất lượng kém ở giai đoạn ngày 3, các chuyên gia sẽ khuyến cáo bệnh nhân tiếp tục nuôi phôi đến giai đoạn ngày 5 (phôi nang). Trong quá trình này, những phôi có bất thường có thể ngừng phát triển và những phôi tiềm năng vẫn tiếp tục phân chia đến giai đoạn phôi nang.

Chị Nguyệt được kích thích buồng trứng, nhưng siêu âm suốt quá trình, nang trứng phát triển ít. Đến ngày “thu hoạch” bác sĩ chỉ thu được 6 trứng tạo được 4 phôi, nuôi cấy đến ngày thứ 3, đánh giá chất lượng không tốt. “Tôi đánh liều quyết định nuôi tất cả lên ngày 5”, chị Nguyệt kể. Cuối cùng chị có được 2 phôi ngày 5 và hai phôi ngày 6. Số trứng ít, nhưng có được phôi ngày 5 là bước tiến vượt bậc so với chu kỳ điều trị trước.

Lần chuyển phôi ngày 5 đầu tiên được thực hiện ngay sau đó, nhưng kết quả không như mong đợi. Phôi không làm tổ.

Bác sĩ Như cho chị Nguyệt tiếp tục dùng thuốc ức chế tình trạng lạc nội mạc tử cung, đồng thời chuẩn bị lại niêm mạc tử cung bằng phác đồ nội tiết cá thể hóa trước khi chuyển phôi lần tiếp theo. Lần chuyển phôi thứ hai diễn vào giữa tháng 8/2025, bác sĩ đưa một phôi ngày 5 loại 3 vào tử cung.

Mười ngày sau chuyển phôi, que thử thai hiện hai vạch rõ nét. Chỉ số beta hCG tăng cao hơn dự đoán, khả năng đa thai. Ít tuần sau, kết quả siêu âm xác nhận phôi đã tự tách đôi thành song thai.

Thai kỳ của chị Nguyệt được xếp vào nhóm nguy cơ cao do tuổi mẹ lớn, tiền sử hiếm muộn và đa thai. Chị được theo dõi sát về nội tiết, đông máu, miễn dịch và tình trạng tử cung.

Ở phụ nữ lớn tuổi, nguy cơ sảy thai, sinh non, tiền sản giật cao hơn. “Sau khi đậu thai, việc giữ thai cũng là một ‘cuộc chiến’ không kém phần quan trọng”, TS.BS Nguyễn Thị Yến Thu, Trung tâm Sản Phụ khoa theo dõi thai kỳ cho chị Nguyệt nói. Chị Nguyệt được hỗ trợ nội tiết sớm, sử dụng thuốc duy trì hoàng thể, kết hợp theo dõi định kỳ để kịp thời xử lý các bất thường. Các chế độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi và vận động cũng được kiểm soát chặt chẽ.

May mắn, phôi tách thành song thai hai nhau, hai ối. Đây là dạng song thai cùng trứng có tiên lượng tốt hơn, ít biến chứng hơn so với song thai chung ối hoặc chung bánh nhau.

Đến tuần 36, chị Nguyệt vỡ ối và được đưa vào phòng mổ ngay trong đêm. TS.BS Nguyễn Thị Yến Thu cùng ê kíp phẫu thuật lấy thai, đón hai bé trai chào đời sớm hơn dự sinh khoảng một tháng. Các bé được chăm sóc ngay tại bàn mổ, sức khỏe ổn định, cân nặng xấp xỉ 2,4 kg, tự thở tốt và không cần hỗ trợ tại khoa sơ sinh.

Theo bác sĩ Yến Thu, với phụ nữ mang thai ở độ tuổi U40, đặc biệt là song thai, việc giữ thai an toàn đến tuần 36 đã là một thành công lớn nhờ theo dõi sát, can thiệp kịp thời.

Sau 40 tuổi, khả năng mang thai tự nhiên của phụ nữ chỉ còn khoảng 5-10% mỗi chu kỳ. Nguyên nhân chủ yếu đến từ sự suy giảm dự trữ buồng trứng và chất lượng trứng, gia tăng bất thường nhiễm sắc thể, cùng với nguy cơ cao mắc các bệnh lý như lạc nội mạc tử cung, u xơ tử cung. Bên cạnh đó, nội mạc tử cung cũng giảm khả năng tiếp nhận phôi, khiến quá trình làm tổ trở nên khó khăn hơn.

Những năm gần đây, sự phát triển của các kỹ thuật hỗ trợ sinh sản đã góp phần cải thiện đáng kể cơ hội có con cho phụ nữ lớn tuổi. Các tiến bộ như nuôi phôi ngày 5 (phôi nang), hệ thống nuôi cấy phôi Time-lapse tích hợp phần mềm trí tuệ nhân AI cho phép theo dõi liên tục quá trình phát triển của phôi mà không cần đưa ra khỏi tủ cấy. Dữ liệu hình ảnh và động học được AI phân tích giúp bác sĩ lựa chọn phôi có tiềm năng làm tổ cao hơn, từ đó nâng cao tỷ lệ thành công của IVF. Ngoài ra, tại BVĐK Tâm Anh còn áp dụng cá thể hóa phác đồ kích thích buồng trứng và hỗ trợ nội tiết, cùng với việc điều trị đồng thời các bệnh lý nền như lạc nội mạc tử cung… cũng giúp nâng cao tỷ lệ làm tổ và mang thai thành công.

*Tên nhân vật đã được thay đổi