HÀ NỘI – Bé An, 2 tuổi, nhập viện vì triệu chứng hô hấp thông thường song chỉ sau 60 phút trẻ khó thở, rút lõm lồng ngực, nhịp tim lên tới 221 lần/phút, chuyển tình trạng cấp cứu y tế.
Theo BS.CKII Lê Thu Trang, khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, khi nhập viện trẻ chưa có biểu hiện suy hô hấp rõ, tình trạng sốt 38,3 độ C, có đờm, chảy mũi trong, ăn uống kém, có dấu hiệu thở gấp. Phổi trẻ thông khí kém, có rales rít, SpO2 93%, được chỉ định khí dung thuốc giãn phế quản. Sau 2 lần khí dung, mỗi lần cách nhau 30 phút, bệnh nhi khó thở và xuất hiện rút lõm lồng ngực phải cấp cứu. “Trẻ suy hô hấp nhanh trong khi biểu hiện ban đầu chưa tương xứng với mức độ trở nặng”, bác sĩ Trang cho hay.
Lúc này SpO2 khi tự thở của trẻ giảm còn 91% kèm nhịp tim lên tới 221 lần/phút. Bác sĩ giải thích khi suy hô hấp, phổi không đủ oxy khiến tim phải đập nhanh hơn để bơm máu và mang oxy đi nuôi cơ thể, khiến tình trạng nhịp tim tăng vọt. Nhịp tim mức 220 lần/phút vượt xa giới hạn an toàn, khoảng 80–130 lần/phút ở trẻ 2 tuổi. Trẻ có nguy cơ cơn nhịp nhanh trên thất, rối loạn nhịp tim nặng, suy tim cấp, hoặc trụy tim mạch đe dọa tính mạng nếu không được cấp cứu kịp thời.

Bác sĩ chỉ định cho bệnh nhi thở oxy qua mask lưu lượng 5 lít/phút. Trong những giờ đầu, trẻ được theo dõi liên tục nhịp tim, nhịp thở và SpO2 để đánh giá đáp ứng điều trị. Nhịp thở từ 65-74 lần/phút trong ngày đầu giảm còn 36-41 lần/phút vào ngày hôm sau, có thời điểm xuống 28-30 lần/phút. SpO2 duy trì 94-98%. Nhịp tim giảm dần xuống khoảng 145 lần/phút.
Bệnh nhi đồng thời được chỉ định thực hiện các xét nghiệm cận lâm sàng tìm tác nhân gây bệnh. Hình ảnh X-quang ngực có tăng đậm các nhánh phế huyết quản kèm một số nốt mờ nhỏ ở hai phổi. Xét nghiệm máu bạch cầu 14,14 G/L, procalcitonin 0,1 ng/mL. Nội soi tai mũi họng phát hiện viêm tai giữa cấp hai bên và viêm mũi họng cấp. Kết quả cấy dịch tỵ hầu phát hiện dương tính với Moraxella catarrhalis và Streptococcus pneumoniae (phế cầu), những vi khuẩn thường liên quan đến các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp và viêm tai giữa ở trẻ.
Từ các kết quả trên, bác sĩ chẩn đoán trẻ bị viêm phế quản phổi kèm suy hô hấp cấp, viêm tai giữa cấp và viêm mũi họng cấp. Trẻ được tiếp tục hỗ trợ oxy, điều trị triệu chứng, chăm sóc dinh dưỡng và theo dõi sát các chỉ số sinh tồn. Trẻ giảm dần khó thở, nhịp thở và nhịp tim ổn định.
Sau 4 ngày điều trị với 5 lần truyền kháng sinh đường tĩnh mạch, bé An hết sốt, giảm ho, phổi hết ran, tình trạng viêm tai và mũi họng cải thiện được ra viện.
Suy hô hấp ở trẻ em chủ yếu do nhiễm trùng vi khuẩn hoặc virus ảnh hưởng đến hệ hô hấp như viêm phế quản, viêm phổi… hoặc nhiễm trùng huyết dẫn đến sự cạn kiệt oxy dự trữ trong cơ thể, mất cân bằng oxy trong máu. Suy hô hấp ở trẻ em có thể đe dọa tính mạng, cần được chẩn đoán nhanh chóng và có kế hoạch chăm sóc, điều trị nghiêm ngặt. Việc điều trị thường bao gồm điều trị nguyên nhân gây suy hô hấp và các phương pháp điều trị khẩn cấp, giúp cải thiện nhịp thở, bổ sung oxy nhanh chóng và giảm thiểu tổn thương cho trẻ. Liệu pháp oxy, thuốc và một số thủ thuật hỗ trợ phổi có thể được thực hiện trong điều trị bệnh cho trẻ.
Bác sĩ Trang, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, khuyến cáo, cha mẹ không nên chủ quan khi trẻ chỉ có những biểu hiện hô hấp ban đầu như ho, chảy mũi, sốt, thở gắng sức. Khi trẻ thở nhanh, rút lõm lồng ngực, khò khè, tím tái, li bì, bỏ ăn hoặc sốt cao khó hạ. Cần đưa trẻ thăm khám để được xử trí kịp thời, không tự ý điều trị kéo dài tại nhà.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH