Thấy những vệt sáng và đốm đen lơ lửng trước mắt, chị Tiên (31 tuổi, TP.HCM) đi khám và bất ngờ phát hiện biến chứng võng mạc tiểu đường giai đoạn nặng dù thị lực vẫn đạt 10/10.
Chị Tiên từng được chẩn đoán tiểu đường thai kỳ ở tháng thứ 7 của thai kỳ. Sau sinh, tự kiểm tra thấy đường huyết trở về mức bình thường nên không tái khám theo chỉ định.
Ba tháng sau sinh, chị bắt đầu nhìn thấy các sợi sáng lơ lửng trước mắt, cảm giác như có máu bên trong mắt nên đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (cơ sở phường Tân Hưng, quận 7 cũ) thăm khám.
BSNT.CKI Đoàn Thị Phương Nhi, Trung tâm Mắt Công nghệ cao, cho biết kết quả đo thị lực ghi nhận người bệnh vẫn nhìn được 10/10 ở cả hai mắt. Tuy nhiên, hình ảnh chụp đáy mắt phát hiện võng mạc hai bên xuất hiện nhiều tân mạch bất thường, kèm co kéo và xuất huyết dịch kính.
Người bệnh được chẩn đoán võng mạc đái tháo đường tăng sinh hai mắt – giai đoạn nặng của bệnh.

Theo bác sĩ Nhi, nhiều người lầm tưởng chỉ cần nhìn rõ là mắt vẫn khỏe. Thực tế, bệnh võng mạc đái tháo đường có thể âm thầm tiến triển trong thời gian dài mà không làm giảm thị lực ở giai đoạn đầu.
Khi đường huyết tăng cao kéo dài, các mạch máu nuôi võng mạc bị tổn thương và tắc nghẽn. Để bù đắp tình trạng thiếu oxy, võng mạc hình thành các mạch máu mới. Tuy nhiên, những mạch máu này rất mong manh, dễ rò rỉ hoặc vỡ, gây xuất huyết dịch kính, phù hoàng điểm, bong võng mạc và có nguy cơ mất thị lực nếu không điều trị kịp thời.
“Bệnh nhân từng bị tiểu đường thai kỳ nhưng không tiếp tục theo dõi sau sinh. Đến khi xuất hiện triệu chứng bất thường, võng mạc đã bước sang giai đoạn tăng sinh”, bác sĩ Nhi nói.
Theo bác sĩ, thai kỳ làm thay đổi nội tiết, tuần hoàn và khả năng kiểm soát đường huyết, có thể thúc đẩy các tổn thương võng mạc tiến triển nhanh hơn ở những người có nguy cơ.
Chị Tiên được chỉ định tiêm thuốc chống tăng sinh mạch máu (Anti-VEGF) vào buồng dịch kính nhằm kiểm soát các tân mạch bất thường, đồng thời theo dõi và kiểm soát đường huyết tại chuyên khoa Nội tiết.
Sau một tháng điều trị, tình trạng xuất huyết được kiểm soát, các triệu chứng nhìn thấy vệt sáng bất thường biến mất. Đường huyết ổn định trong giới hạn bình thường.

Bác sĩ Nhi lưu ý võng mạc đái tháo đường vẫn có thể xuất hiện hoặc tiếp tục tiến triển ngay cả khi thai kỳ đã kết thúc và đường huyết trở về mức ổn định. Vì vậy, phụ nữ từng mắc tiểu đường thai kỳ cần khám mắt định kỳ và theo dõi võng mạc theo hướng dẫn của bác sĩ.
Khi xuất hiện các dấu hiệu như nhìn thấy ruồi bay, chớp sáng, nhìn méo hình hoặc giảm thị lực, người bệnh nên đi khám sớm để tránh nguy cơ mất thị lực không hồi phục.
Võng mạc tiểu đường là biến chứng bệnh tiểu đường, gây ảnh hưởng đến mắt. Bệnh thường xảy ra ở người bị tiểu đường lâu năm, tiểu đường thai kỳ, huyết áp cao, cholesterol cao. Bệnh thường không có dấu hiệu bất thường trong giai đoạn đầu, khi tiến triển nguy hiểm hơn mới thấy rõ các triệu chứng.
Phụ nữ mang thai còn có thể mắc bệnh mắt do biến chứng tăng huyết áp, tuyến giáp, tiền sản giật hoặc sản giật. Những tình trạng này có thể gây tổn thương mạch máu võng mạc, phù võng mạc, xuất huyết đáy mắt, nhìn mờ, thậm chí mù lòa nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.
Bác sĩ Nhi tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh khuyến cáo phụ nữ mang thai cần khám mắt định kỳ mỗi 3 tháng. Đặc biệt, khi có các bệnh đi kèm như tăng huyết áp thai kỳ, tiểu đường thai kỳ, cần khám mắt chuyên sâu để tránh biến chứng nguy hiểm.
*Tên người bệnh đã được thay đổi
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH