Hà Nội – Bé Sơn, 2 tuổi, sốt cao, ho tăng dần, thở nhanh, rút lõm lồng ngực, chẩn đoán nhiễm đồng thời virus RSV, vi khuẩn gây á ho gà và phế cầu.

Trẻ được gia đình đưa đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội tình trạng mệt mỏi, ăn uống kém, không hợp tác uống thuốc. Thăm khám ban đầu trẻ tỉnh, sốt cao, họng đỏ, mũi có dịch trong. Nhịp thở của trẻ nhanh, rút lõm lồng ngực, bác sĩ nghe phổi ghi nhận ran rít và ran ẩm rải rác 2 phổi, độ bão hoà oxy (SpO2) vẫn dao động 94-95%. ThS.BS Thân Thị Thùy Linh, Khoa Nhi, chỉ định các xét nghiệm sàng lọc nguyên nhân và chẩn đoán bệnh.

Kết quả cho thấy trẻ bị nhiễm virus hợp bào hô hấp (RSV). Hình ảnh X-quang ngực thẳng ghi nhận có tăng đậm các nhánh phế huyết quản 2 bên phổi.  Bác sĩ chẩn đoán trẻ viêm phổi do virus hợp bào hô hấp (RSV) và viêm mũi họng cấp. Trẻ nhập viện để theo dõi tình trạng khó thở, do tiên lượng nhiễm RSV trở nặng lên kể từ khoảng cuối ngày thứ ba. Bé Sơn được tiến hành thêm các xét nghiệm chuyên sâu, phát hiện đồng nhiễm vi khuẩn á ho gà, vi khuẩn H.Influenzae và phế cầu. Á ho gà do vi khuẩn Bordetella parapertussis gây ra, thuộc nhóm vi khuẩn Gram âm và có thể gây nhiễm trùng đường hô hấp tương tự bệnh ho gà. Trên nền viêm phổi do RSV, bác sĩ bổ sung kháng sinh phù hợp.

Trẻ có thời điểm chuyển biến nặng, nhịp thở 56 lần/phút, SpO2 giảm còn 92%, phổi có ran ẩm và ran rít phế quản, mạch 160 lần/phút. Bác sĩ cho thở oxy liên tục qua mặt nạ lưu lượng 5 lít/phút và theo dõi tình trạng suy hô hấp.

Dịch mũi chuyển vàng đục, trẻ được rửa mũi để dễ thở hơn. Các cơn sốt giảm, phổi còn ran ẩm và ran rít nhưng đã cải thiện. SpO2 tự thở đã duy trì từ trên 94%, trẻ bắt đầu tự thở và chỉ cần sự hỗ trợ ngắt quãng của oxy mask.

Sau 2 ngày, trẻ ngừng sốt, tự thở, ho giảm, nhịp thở bình thường, không còn rút lõm lồng ngực. SpO2 đạt 97%, dịch mũi giảm dần. Trẻ được chỉ định tiếp tục sử dụng kháng sinh điều trị nhiễm khuẩn, kết hợp khí dung Ventolin và Pulmicort, đồng thời theo dõi diễn biến hô hấp. Những ngày tiếp theo, trẻ hết sốt, ho ít, ăn uống tốt. Sau 6 ngày, trẻ ngừng ho, không còn dấu hiệu suy hô hấp, được ra viện.

Việc phát hiện nhiều tác nhân cùng lúc giúp bác sĩ có thêm cơ sở điều chỉnh hướng điều trị. Với trường hợp này, xét nghiệm ban đầu xác định RSV, trong khi xét nghiệm PCR phát hiện thêm phế cầu, H. influenzae và á ho gà.

Trường hợp của bé Sơn cho thấy trẻ nhỏ có thể đồng nhiễm nhiều tác nhân hô hấp. Bệnh có thể diễn biến nhanh và mức độ nặng không phụ thuộc hoàn toàn vào triệu chứng ban đầu.

Bác sĩ khuyến cáo phụ huynh theo dõi sát nhịp thở, SpO2, thân nhiệt, khả năng ăn uống và mức độ tỉnh táo của trẻ khi mắc bệnh hô hấp. Nếu trẻ sốt cao, ho nhiều, thở nhanh, khó thở, rút lõm lồng ngực, tím tái, SpO2 giảm, li bì hoặc bỏ ăn cần được đưa đến các cơ sở y tế để thăm khám.

Phụ huynh không nên tự mua kháng sinh hoặc phối hợp nhiều loại thuốc cho trẻ. Kháng sinh chỉ sử dụng khi có chỉ định. Tương tự, thuốc khí dung và thuốc điều trị triệu chứng cũng cần dùng theo hướng dẫn của bác sĩ. Gia đình cần cho trẻ dùng thuốc đúng liều, đủ thời gian và tái khám theo hẹn.

*Tên của người bệnh đã được thay đổi.