Khối u của anh Việt, 38 tuổi, nằm ở ranh giới ngực và cổ, thường phải cưa xương ức để lấy ra, nhưng bác sĩ đã bóc tách thành công qua một đường mổ 6 cm ở cổ.

ThS.BS.CKI Phan Vũ Hồng Hải, Trung tâm Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cho biết, anh Việt có biểu hiện nuốt nghẹn một tuần trước khi nhập viện. Nhìn vùng cổ không thấy sưng, sờ không cộm hay đau. Kết quả chụp CT lồng ngực ghi nhận khối u kích thước 45x35x50 mm nằm ở ranh giới cổ – ngực. “Đây là khối u trung thất trước khả năng cao lành tính, chưa xâm lấn cơ quan lân cận”, bác sĩ Hải nói.

Trung thất là khu vực giữa ngực, nằm giữa xương ức và cột sống, chứa các cơ quan quan trọng gồm tim, thực quản và khí quản. Phần lớn u trung thất phát triển âm thầm nhiều năm. Chỉ khi khối u đủ lớn chèn ép khí quản, thực quản hoặc mạch máu, người bệnh mới xuất hiện các triệu chứng như nuốt nghẹn, đau ngực, khó thở hoặc khàn tiếng. Ngoài ra, một số bệnh nhân còn kèm theo biểu hiện nhược cơ. Nếu không điều trị kịp thời, tình trạng sẽ diễn tiến nặng dần, gây suy hô hấp nặng dẫn đến tử vong.

TS.BS Nguyễn Anh Dũng, Trưởng khoa Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, Trung tâm Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, nhận định khối u lớn, nằm tụt xuống phần ngực nên khả năng cao phải cưa xương ức để lấy ra. Tuy nhiên, phương án đó khiến người bệnh đau nhiều hơn, hồi phục lâu hơn và nguy cơ biến chứng cũng cao hơn. Do đó, êkíp quyết định tiếp cận khối u từ đường cổ như các ca mổ bướu giáp, đồng thời chuẩn bị phương án dự phòng chẻ xương ức nếu không thể lấy u theo đường này.

Sau khi mở đường rạch 6 cm ở cổ, êkíp cẩn thận bóc tách khối u khỏi khí quản, thực quản và các mạch máu lớn. Mỗi thao tác đều phải giữ khoảng cách tuyệt đối an toàn bởi chỉ cần làm rách một cấu trúc quan trọng cũng có thể gây biến chứng nặng.

Sau 2 giờ, toàn bộ khối u được lấy ra mà không cần mở đường ngực. Kết quả giải phẫu bệnh sau đó xác định u biểu mô tuyến ức (thymoma) loại AB giai đoạn 1.

Chỉ vài giờ sau mổ, anh Việt tỉnh táo, nói chuyện bình thường, không bị khàn tiếng. Anh được hướng dẫn tập phục hồi chức năng và xuất viện 3 ngày sau đó.

U tuyến ức thường gặp ở người trưởng thành trong độ tuổi từ 40-75. Đây là một trong những dạng u trung thất, hình thành từ các tế bào biểu mô bao phủ bề mặt bên ngoài của tuyến ức. Với những khối u tuyến ức còn khu trú, chưa xâm lấn xung quanh như trường hợp anh Việt, nguy cơ u tái phát sau phẫu thuật được giảm thiểu tối đa. Bệnh nhân cần tuân thủ tái khám định kỳ, có chế độ ăn uống lành mạnh, đủ dinh dưỡng, tập luyện nhẹ nhàng để nhanh hồi phục.

Hiện không có phương pháp phòng ngừa bệnh hoàn toàn vì nguyên nhân hình thành u tuyến ức chưa được xác định rõ ràng. Một số biện pháp có thể làm giảm nguy cơ mắc bệnh gồm vận động thường xuyên; bổ sung rau xanh, trái cây, thực phẩm giàu chất chống oxy hóa vào thực đơn hàng ngày; tránh tiếp xúc với khói thuốc lá, hóa chất độc hại và các tác nhân có khả năng gây ung thư. Nếu xuất hiện các triệu chứng như khó nuốt, nuốt nghẹn, khó thở, đau ngực, sụt cân không rõ nguyên nhân, yếu cơ… người bệnh cần đi khám sớm.

* Tên bệnh nhân đã được thay đổi