Dị tật tim bẩm sinh khiến anh Phong, 49 tuổi, hẹp van động mạch chủ nặng do vôi hóa sớm, trở thành bệnh nhân trẻ nhất được cấy van tim qua ống thông tại Bệnh viện Tâm Anh.

Anh Phong phát hiện hẹp van động mạch chủ cách đây 10 năm, mức độ hẹp nhẹ nên chỉ theo dõi định kỳ. Một năm nay bệnh diễn tiến nặng lên, anh bắt đầu thấy mệt khi vận động mạnh, tức ngực, khó thở khi lên cầu thang hay chơi thể thao gắng sức nên đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM khám.

GS.TS.BS Võ Thành Nhân, Giám đốc Trung tâm Tim mạch Can thiệp cho biết, đa số bệnh nhân hẹp van động mạch chủ do thoái hóa ở tuổi 70-80, trong khi anh Phong mắc bệnh khi chưa đến 40 tuổi vì dị tật van tim bẩm sinh.

Kết quả siêu âm tim xác định anh Phong bị hẹp van động mạch chủ nặng do dị tật tim bẩm sinh. Bình thường van động mạch chủ có ba lá van. Anh Phong chỉ có hai lá van bẩm sinh nên van bị vôi hóa và hẹp sớm. Khi van không thể mở ra hoàn toàn, tim phải co bóp mạnh hơn để đưa máu đi nuôi cơ thể. Nếu kéo dài, người bệnh có thể suy tim hoặc đột tử.

Theo giáo sư Võ Thành Nhân, hẹp van động mạch chủ do thoái hóa thường chỉ gặp ở người lớn tuổi. Bệnh nhân phát hiện bệnh khi chưa đầy 40 tuổi, gần đây xuất hiện dấu hiệu ngất, khó thở và tức ngực tăng dần, cho thấy tình trạng đã tiến triển nặng, biến chứng suy tim phân suất tống máu bảo tồn. Siêu âm tim ghi nhận độ chênh áp trung bình qua van hơn 65 mmHg, vượt xa ngưỡng chỉ định thay van là 40 mmHg. Nếu không sớm can thiệp, người bệnh có thể gặp nhiều biến chứng nguy hiểm như suy tim nặng, viêm nội tâm mạc, loạn nhịp tim, cục máu đông, đột quỵ, tử vong.

Do bệnh nhân còn trẻ, Giáo sư Võ Thành Nhân quyết định cấy van sinh học thế hệ mới SAPIEN 3 Ultra RESILIA có tuổi thọ 15-16 năm, cao hơn thế hệ van cũ chỉ từ 8-10 năm. Nhờ đó, anh có thể giảm số lần phải thay van trong tương lai. Ngoài ra, van còn có nhiều ưu điểm như giảm thiểu tỷ lệ rò cạnh van, rút ngắn tối đa thời gian thủ thuật và giảm rủi ro nhiễm khuẩn, hạ thấp chênh áp bề mặt ngay sau can thiệp.

Bệnh nhân được gây tê tại chỗ, hoàn toàn tỉnh táo trong suốt quá trình can thiệp. Qua đường chọc nhỏ ở động mạch đùi, êkíp đưa van sinh học lên tim bằng ống thông và đặt đúng vị trí van động mạch chủ bị hẹp. Sau khoảng 1 giờ, van mới hoạt động tốt, chức năng co bóp cơ tim cải thiện, tăng cường bơm máu nuôi cơ thể. Độ chênh áp trở về gần bình thường.

Ngay hôm sau, anh Phong có thể đi lại bình thường, không còn khó thở hay tức ngực, xuất viện sau 3 ngày.

Theo giáo sư Nhân, trước đây thủ thuật TAVI chủ yếu được chỉ định cho những bệnh nhân trên 60 tuổi, nguy cơ phẫu thuật cao do lớn tuổi, thể trạng yếu, nhiều bệnh nền. Hiện, kỹ thuật này được mở rộng cho cả người trẻ có chỉ định phù hợp, giúp tránh mổ mở, không cần cưa xương ức, không phải chạy máy tim phổi nhân tạo, không gây mê toàn thân như phẫu thuật mở thông thường. Nhờ đó giảm thiểu nguy cơ biến chứng, giảm thời gian hậu phẫu và rút ngắn quá trình hồi phục cho người bệnh.

Với những trường hợp hẹp van động mạch chủ do dị tật tim bẩm sinh, bệnh nhân cần tái khám định kỳ để theo dõi tiến triển bệnh, kịp thời can thiệp và ngăn ngừa biến chứng. Khi xuất hiện triệu chứng khó thở khi gắng sức, tức ngực, hụt hơi, giảm khả năng vận động…, người bệnh nên đi khám ngay.

* Tên bệnh nhân đã được thay đổi