Chăm sóc thú cưng nhưng không đảm bảo vệ sinh là nguyên nhân khiến một số người bị nhiễm ký sinh trùng.

Kể từ khi mất mẹ, N.T. H. 19 tuổi quyết định nuôi chú chó tên Lu. H. sống khép kín, ít giao tiếp nên xem Lu như người bạn. Lu không bao giờ phán xét, chỉ luôn ở đó, lắng nghe những tâm sự mà cô không thể chia sẻ cùng ai. H. cho cún cưng ngủ chung, vuốt ve, ôm hôn và cũng không bận tâm xổ giun định kỳ.

Gần đây, H. ngứa ngáy khắp người, nổi mề đay, nhiều nhất ở tay trái. H. uống nhiều loại thuốc điều trị dị ứng nhưng không bớt. H. đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM trong tình trạng nhiều mảng da tay trái trầy xước kèm vết ngoằn ngoèo như giun bò.

Bác sĩ nội trú CKI Phan Sơn Long, chuyên khoa Da liễu – Thẩm mỹ Da, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, chỉ định thêm xét nghiệm máu và xác nhận nhiễm giun đũa chó Toxocara canis. Bệnh gây ra triệu chứng mẩn ngứa kéo dài, ngứa nhiều hơn vào ban đêm gây mất ngủ, các vệt mề đay xuất hiện thành từng đám hoặc riêng lẻ trên da. Bác sĩ Long cho H. điều trị bằng thuốc, đồng thời khuyên xổ giun định kỳ, tắm rửa sạch sẽ cho thú cưng.

Tương tự, anh N.T.T. 25 tuổi, chăm sóc 3 con chó poodle và 1 con mèo Ai Cập, tự tay cạo lông, cắt móng, dọn vệ sinh và thường xuyên ôm, ngủ cùng thú nuôi. Anh cũng thường xuyên dẫn thú nuôi của mình ra vui chơi ở các bãi cát, sân cỏ ở công viên. Cuối tháng 1, anh thấy chân trái bị nổi nhiều mẩn đỏ, sau đó chuyển sang sưng tấy, các vết kéo dài ngoằn ngoèo đến 5cm. Anh nghĩ bản thân bị dị ứng hoặc côn trùng cắn nên tự mua thuốc về bôi. Sau 10 ngày, các vết đỏ này sưng tấy nhiều hơn, có dấu hiệu kéo dài ra, có mụn mủ, gây đau, ngứa dữ dội, cảm giác có vật bò dưới da nên anh T. đến Trung tâm Khám chữa bệnh Tâm Anh Quận 7.

Khám cho anh T. và tìm hiểu lịch sử tiếp xúc, BS.CKI Nguyễn Thị Kim Dung, Trưởng đơn vị Da liễu – Thẩm mỹ Da, Trung tâm Khám chữa bệnh Tâm Anh Quận 7, chẩn đoán anh T. bị nhiễm ký sinh trùng giun, có thể lây nhiễm từ thú nuôi trong nhà. Anh T. được điều trị bằng thuốc kháng ký sinh trùng, thuốc kháng viêm, kháng sinh. Bên cạnh đó, anh T. cũng được bác sĩ hướng dẫn cách giữ vệ sinh khi chăm sóc chó, mèo, tẩy giun sán định kỳ cho thú cưng, hạn chế ôm hôn, ngủ cùng để tránh bị lây nhiễm ký sinh trùng.

Sau một tuần điều trị, các vết mẩn đỏ, sưng tấy của anh T. đã xẹp xuống, chỉ còn thâm và đang hồi phục da, không còn cảm giác ngứa hay có vật bò dưới da như trước.

Bác sĩ Dung chia sẻ dấu hiệu nhiễm ký sinh trùng ở da có thể là cảm giác ngứa ngáy, đau rát ở vùng bị nhiễm, xuất hiện những mảng đỏ ngứa, sưng tấy, hoặc nốt sần nhỏ, có thể kèm theo mụn nước hoặc bóng nước. Các sang thương sẽ lan dần thành đường đi ngoằn ngoèo khi có ấu trùng di chuyển dưới da và lành dần khi ấu trùng chết và không có bội nhiễm vi trùng khác.

Nguyên nhân nhiễm ký sinh trùng là do nhiễm qua da khi tiếp xúc với đất cát bẩn chứa ấu trùng giun sán, do côn trùng cắn, sử dụng nước sinh hoạt, thức ăn không đảm bảo vệ sinh…

Các vật nuôi như chó, mèo có thể là vật chủ của nhiều loài ký sinh trùng, bao gồm giun đũa, giun móc hoặc các loài sán. Ấu trùng của những ký sinh trùng này có trong phân của động vật và khi người tiếp xúc sẽ bị nhiễm bệnh.

Sử dụng thực phẩm chưa được chế biến hoặc nấu chín, đặc biệt là thịt sống hoặc tái, có thể là một nguyên nhân dẫn đến nhiễm ký sinh trùng. Các loài ký sinh trùng như sán dây, sán lá gan, hay các loài giun ký sinh có thể tồn tại trong thực phẩm và xâm nhập vào cơ thể khi ăn phải.

Vì vậy với những người bệnh đã điều trị nhiễm ký sinh trùng, bác sĩ Dung lưu ý, để ngăn ngừa tái nhiễm, cần vệ sinh cá nhân và môi trường sống, đảm bảo nguồn nước sinh hoạt, ăn thực phẩm được nấu chín, rửa tay với xà phòng trước khi ăn, hạn chế ôm hôn các động vật, đồng thời, thực hiện tẩy giun định kỳ cho bản thân và vật nuôi.

Nếu có dấu hiệu nghi ngờ, người bệnh nên đến khám tại chuyên khoa da liễu – thẩm mỹ da để được chẩn đoán và điều trị đúng cách.

Với người chưa nhiễm bệnh cũng phải phòng ngừa. Cụ thể, vệ sinh sạch sẽ khu vực cún cưng lui tới, đặc biệt trên ghế, giường ngủ ít nhất 1 lần mỗi tuần. Thu dọn phân cún cưng, không để bừa bãi ngoài đường và cột chặt miệng túi bỏ vào thùng rác có nắp đậy. Sau khi chơi đùa, tắm rửa, chăm sóc cún cưng… cần rửa tay bằng xà phòng dưới  vòi nước sạch. Ngay khi chỉ chạm vào cún cưng, trước và sau khi ăn, bạn cũng cần rửa tay. Đưa chó, mèo… đến bác sĩ thú y để kiểm tra và tẩy giun định kỳ.

Nếu gia đình có trẻ nhỏ, vệ sinh sạch sẽ đồ chơi của trẻ, hướng dẫn trẻ cách rửa tay và giải thích sự nguy hiểm khi ngậm tay, đưa tay lên miệng, mắt. Nhìn xung quanh sân chơi của trẻ có đảm bảo vệ sinh chưa, trước khi cho trẻ chơi.