Khối kén vôi hóa dưới da chỉ khoảng một cm khiến Nam, 7 tuổi, đau nhức khi đi lại, được bác sĩ phẫu thuật bóc trọn khối u, bảo tồn dây thần kinh.

ThS.BS Thái Văn Dũng, khoa Ngoại Nhi, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho biết kết quả siêu âm ghi nhận trong lớp mô dưới da mặt ngoài bàn chân phải của bé có khối u kích thước khoảng 20×25 mm, kèm vài nốt vôi hóa, giới hạn rõ và không xâm lấn mô xung quanh, gợi ý kén thượng bì vôi hóa. Đây là tổn thương lành tính, ít gặp ở bàn chân trẻ nhỏ.

Gia đình cho biết khối sưng cộm này xuất hiện khoảng tám tháng, gây đau nhức, đặc biệt khi đi lại. Do đó, gia đình đã phẫu thuật cho bé tại một bệnh viện nhưng nay các triệu chứng lại tái phát.

Theo bác sĩ Dũng, dù kích thước nhỏ nhưng khối kén nằm ở vị trí chịu lực khi trẻ đứng, đi lại, gây cộm và đau nhức. Bác sĩ chỉ định phẫu thuật lấy trọn tổn thương nhằm giải quyết triệu chứng, hạn chế ảnh hưởng đến vận động của bé.

Nam được gây mê bằng mặt nạ thanh quản. Phương pháp này giúp kiểm soát đường thở an toàn, duy trì hô hấp ổn định cho trẻ trong suốt quá trình phẫu thuật mà không cần luồn ống sâu vào khí quản, từ đó hạn chế tối đa nguy cơ kích ứng, xước niêm mạc thanh quản hay đau họng, ho gắt sau mổ… Ngoài ra, phương pháp này cũng giúp bệnh nhi tỉnh lại nhanh chóng, nhẹ nhàng và phục hồi tốt hơn sau khi kết thúc ca phẫu thuật.

Bác sĩ Dũng tiến hành rạch da hình oval dài khoảng 2 cm ngay trên vị trí tổn thương, cẩn trọng bóc tách và cắt ra trọn vẹn khối u, cẩn thận bóc tách từng lớp mô và lấy trọn khối kén. Do bàn chân là vùng thường xuyên chịu lực và vận động, quá trình phẫu thuật cần hạn chế tổn thương các mô lành xung quanh. Sau khi kiểm tra toàn bộ vùng tổn thương đã được xử lý triệt để, bác sĩ khâu đóng vết mổ, chú trọng hạn chế căng kéo mép da nhằm đảm bảo tính thẩm mỹ và giúp vết thương mau lành.

Sau phẫu thuật, Nam hồi phục tốt, vết mổ khô, không sưng đau bất thường. Bé có thể đi lại, sinh hoạt nhẹ nhàng và xuất viện ngay trong ngày. Bác sĩ Dũng hướng dẫn phụ huynh giữ cho vết mổ luôn khô ráo, sạch sẽ và thay băng theo đúng chỉ định y khoa, cho trẻ tái khám đúng lịch hẹn để kiểm tra mức độ lành thương, từ đó hạn chế tối đa nguy cơ tái phát sau mổ.

Theo bác sĩ Dũng, kén thượng bì hình thành khi các tế bào biểu bì tích tụ bên dưới da, tạo thành một túi chứa chất sừng. Một số trường hợp có hiện tượng lắng đọng canxi, khiến khối kén trở nên cứng hơn (vôi hóa). Khối u này thường phát triển chậm, đa số lành tính và hay gặp ở người trưởng thành. Tổn thương có thể xuất hiện ở nhiều vị trí trên cơ thể nhưng trường hợp xuất hiện ở bàn chân trẻ nhỏ (trước tuổi dậy thì) kèm dấu hiệu vôi hóa như Nam khá hiếm gặp.

Khi khối kén phát triển lớn hoặc nằm ở các vị trí chịu lực như bàn chân, tổn thương có thể gây cộm, chèn ép mô mềm, dây thần kinh và các mạch máu lân cận, khiến trẻ đau đớn kéo dài, biến dạng dáng đi và ảnh hưởng đến sự phát triển của hệ xương khớp.

Cùng với đó, khối kén lớn có nguy cơ vỡ hoặc nhiễm khuẩn, dẫn đến viêm sưng mủ, áp xe sâu, thậm chí hoại tử mô mềm xung quanh. Khi tổn thương ăn sâu hoặc dính chặt vào các cấu trúc cơ, gân bàn chân, quá trình phẫu thuật bóc tách về sau sẽ phức tạp hơn rất nhiều, tăng nguy cơ để lại sẹo xấu, tổn thương dây thần kinh hoặc tái phát.

Bác sĩ Dũng, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, khuyến cáo phụ huynh không chủ quan khi phát hiện khối cộm, u cục bất thường dưới da trẻ, nhất là khi khối u lớn dần, gây đau hoặc ảnh hưởng đến vận động. Trẻ nên khám chuyên khoa Ngoại Nhi để xác định bản chất tổn thương và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp, không tự chích, nặn hoặc đắp thuốc lên vùng tổn thương.

* Tên bệnh nhân đã được thay đổi