Khi chị ruột phát hiện nhân giáp ác tính, ông Thiết, 50 tuổi, đi tầm soát cũng mắc bệnh, bác sĩ phẫu thuật bằng robot để triệt căn ung thư.

Bà Vân, 58 tuổi, không có triệu chứng bất thường, đi khám tổng quát phát hiện có nhân giáp rất nhỏ, chỉ 4 mm ở thùy phải tuyến giáp. Chọc hút tế bào bằng kim nhỏ (FNA) cho kết quả Tirads 5, theo dõi carcinoma tuyến giáp (dạng phổ biến nhất của ung thư tuyến giáp, chiếm 80-85% các trường hợp).

Biết tin chị gái mắc ung thư, ông Thiết đến bệnh viện để tầm soát bệnh, ghi nhận thùy phải tuyến giáp cũng có nhân giáp kích thước 6 mm, phân độ Tirads 4, khả năng ác tính cao.

Tuyến giáp ở cổ chịu trách nhiệm sản xuất hormone điều chỉnh quá trình trao đổi chất. Ung thư tuyến giáp xảy ra khi các tế bào bất thường trong tuyến giáp bắt đầu phát triển không kiểm soát. Khi các tế bào này hóa ác tính sẽ dẫn tới hình thành khối u trong tuyến giáp, có thể lan sang các bộ phận khác của cơ thể.

TS.BS Nguyễn Anh Dũng, Trưởng khoa Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, Trung tâm Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cho biết, di truyền đóng vai trò then chốt trong bệnh ung thư tuyến giáp. Một số đột biến gene, chẳng hạn như đột biến trong gene RET và gen đa polyp tuyến gia đình, có liên quan đến việc tăng nguy cơ mắc bệnh. Vì thế, nếu có người thân trực hệ (bố, mẹ, anh chị em ruột) mắc ung thư tuyến giáp, nguy cơ của các thành viên còn lại sẽ cao hơn so với người không có yếu tố gia đình.

Nhân giáp của bà Vân và ông Thiết có kích thước chưa đến 1 cm, nằm gọn trong lòng thùy phải tuyến giáp, chưa xâm lấn ra ngoài, cần phẫu thuật cắt bỏ. Trước đây, phẫu thuật mở là phương pháp kinh điển được áp dụng phổ biến. Tuy nhiên, nhược điểm lớn nhất của phương pháp này là để lại vết sẹo dài ở vùng trước cổ, ảnh hưởng thẩm mỹ, đặc biệt là người bệnh trẻ.

Những năm gần đây, kỹ thuật mổ nội soi tuyến giáp được ưu tiên cho những nhân giáp nhỏ, khu trú trong tuyến giáp. Song dụng cụ nội soi có dạng đường thẳng, biên độ thao tác hạn chế, gây khó khăn trong các tình huống phẫu thuật phức tạp.

Phẫu thuật nội soi với sự hỗ trợ của robot Da Vinci Xi khắc phục gần như toàn bộ những hạn chế này. Cánh tay robot có khả năng xoay linh hoạt 540 độ nhờ công nghệ mô phỏng cổ tay người, kết hợp hình ảnh 3D phóng đại sắc nét, giúp phẫu thuật viên dễ dàng phân biệt các cấu trúc quan trọng như thần kinh, tuyến cận giáp cũng như mạch máu li ti quanh tuyến giáp, thoải mái thao tác mà không lo ảnh hưởng đến khu vực xung quanh.

Ca phẫu thuật cho bà Vân và ông Thiết diễn ra cách nhau ba ngày. Bác sĩ Dũng mở đường mổ ở vùng nách cùng bên của u, thiết lập đường hầm từ nách lên cổ, đưa 4 cánh tay robot tiếp cận tuyến giáp. Dưới sự hỗ trợ của camera 3D, có thể phóng đại vùng phẫu thuật lên đến 15 lần, bác sĩ quan sát rõ nét từng chi tiết nhỏ, kiểm soát dễ dàng dây thần kinh quặt ngược thanh quản, tránh biến chứng khàn giọng sau phẫu thuật cho bệnh nhân.

Tay cầm hàn mạch máu của robot Da Vinci Xi cho phép vừa bóc tách và cắt mô, vừa xử lý cầm máu tức thì, giảm tổn thương mô xung quanh. Ê kíp cắt bỏ toàn bộ thùy phải tuyến giáp nhằm triệt căn ung thư, ngăn không cho tế bào ác tính di căn vùng lân cận. Cả hai ca mổ kết thúc sau hơn một giờ.

Bà Vân và ông Thiết tỉnh táo, tiếp xúc tốt, ăn uống bình thường sau đó một ngày, gần như không đau, vết mổ nằm kín ở nách, khó nhận thấy, đảm bảo thẩm mỹ. Bệnh nhân khỏe mạnh xuất viện sau hai ngày.

Kết quả giải phẫu bệnh xác định ung thư tuyến giáp thể nhú chưa xâm lấn tới vỏ bao, chưa di căn. Hai bệnh nhân được khám và theo dõi tiếp với các bác sĩ chuyên khoa nội tiết và ung bướu.

Ung thư tuyến giáp thường tiến triển chậm và không có triệu chứng rõ ràng ở giai đoạn sớm. Nhiều bệnh nhân chỉ phát hiện khi u đã lớn hoặc di căn. Vì vậy, khám sức khỏe tổng quát và siêu âm tuyến giáp định kỳ, nhất là ở người có các yếu tố nguy cơ như tiền sử gia đình, thừa cân béo phì, nữ giới… giúp tầm soát, phát hiện sớm bệnh. Để giảm nguy cơ mắc bệnh, mọi người nên hạn chế tiếp xúc với tia bức xạ, bổ sung đủ i ốt, có chế độ ăn uống và sinh hoạt lành mạnh, tập thể dục thường xuyên.

* Tên bệnh nhân đã được thay đổi