Đau lưng kéo dài nhiều tháng, chị Vân, 50 tuổi, đi khám phát hiện khối u thần kinh nằm sâu trong ổ bụng, chèn ép dây thần kinh cột sống.

Chị Vân đau lưng âm ỉ nhiều tháng nay, nhưng cho rằng chỉ đau mỏi cơ nên không đi khám. Gần đây, chị đau nhiều hơn, kèm sốt nên đến bệnh viện tỉnh thăm khám phát hiện khối u ở khoang sau phúc mạc, ngay trước cột sống. Chị đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM tiếp tục điều trị.

TS.BS Nguyễn Anh Dũng, Trưởng khoa Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, Trung tâm Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, cho biết khối u của bệnh nhân được xác định u hạch thần kinh, có kích thước 8x6x4.3 cm, nằm sát động mạch chủ, chèn ép dây thần kinh cột sống, có khả năng là u lympho (ác tính) hoặc u có nguồn gốc thần kinh (lành tính). Nếu tiếp tục phát triển, u sẽ chèn ép các rễ thần kinh cạnh cột sống, gây đau kéo dài, tê yếu chi dưới, hạn chế vận động, thậm chí ảnh hưởng chức năng tiểu tiện và đại tiện. Ngoài ra, u còn có nguy cơ chèn ép các mạch máu, cơ quan trong ổ bụng, gây chướng bụng, chán ăn, sụt cân.

U hạch thần kinh là khối u hiếm gặp, tỷ lệ mắc khoảng 1/1.000.000 người, có nguồn gốc từ hạch giao cảm và thường xuất hiện ở vùng bụng, trung thất sau hoặc tuyến thượng thận. Bệnh liên quan đến một số yếu tố nguy cơ như các hội chứng di truyền, tiền sử u nguyên bào thần kinh hoặc tiếp xúc bức xạ, độc chất từ nhỏ. Tuy nhiên, một số trường hợp không xác định được nguyên nhân, như chị Vân không có bệnh lý di truyền, tiền sử gia đình hay yếu tố nguy cơ liên quan. Do triệu chứng ban đầu thường mờ nhạt, bệnh thường được phát hiện khi khối u đã phát triển lớn và gây chèn ép các cơ quan lân cận.

Khối u lớn, bám sát nhiều cấu trúc quan trọng và có dấu hiệu xâm lấn dây thần kinh, êkíp không thể phẫu thuật nội soi. Các bác sĩ tiến hành mổ hở để cắt trọn khối u. Trong gần 3 giờ, êkíp lần lượt bóc tách khối u khỏi bó mạch chậu, tĩnh mạch chủ bụng, niệu quản, tụy, thận và các cấu trúc sau phúc mạc khác. Sau khi kiểm soát các nhánh mạch máu nuôi u để hạn chế chảy máu, bác sĩ bóc tách và cắt trọn khối u. Ca mổ diễn ra thuận lợi, không ghi nhận biến chứng hay tổn thương cơ quan lân cận.

Một ngày sau phẫu thuật, chị Vân hết đau lưng, ăn uống và sinh hoạt bình thường, xuất viện 5 ngày sau đó. Giải phẫu bệnh xác định u hạch thần kinh lành tính.

Bác sĩ Dũng cho biết, triệu chứng của u hạch thần kinh không rõ ràng khi u còn nhỏ, khiến bệnh khó phát hiện ở giai đoạn đầu. Đến lúc u tiến triển chèn ép hoặc xâm lấn cơ quan lân cận, bệnh nhân mới biểu hiện một số dấu hiệu như táo bón, đầy hơi, đau bụng, đau lưng hoặc thay đổi thói quen đi tiêu (u hạch thần kinh chèn ép các dây thần kinh ở bụng); tăng huyết áp cấp tính (u hạch thần kinh ảnh hưởng đến tuyến thượng thận).

Để phòng ngừa u hạch thần kinh, mỗi người nên xây dựng chế độ ăn uống khoa học và hợp lý, tăng cường rau xanh, củ, quả, trái cây, chất béo tốt, ngũ cốc nguyên hạt; tập thể dục thường xuyên để tăng cường sức khỏe; duy trì cân nặng ở mức lý tưởng; hạn chế tiếp xúc với các bức xạ, trang bị đồ bảo hộ nếu làm việc ở những nơi ô nhiễm, chứa nhiều hóa chất độc hại. Khám sức khỏe định kỳ hoặc có dấu hiệu nghi ngờ bệnh để sớm phát hiện bất thường.

* Tên bệnh nhân đã được thay đổi