Hà Nội – Ông Peter Seth Baker, 59 tuổi, doanh nhân người Anh, chọn điều trị ung thư hạch giai đoạn cuối tại Việt Nam thay vì về nước.

Trước đó, ông Peter nổi hạch kéo dài ở nách trái nhưng nghĩ do di chứng cảm cúm nên không đi khám ngay. “Tôi đang điều hành một doanh nghiệp quy mô hơn 200 nhân viên tại Hà Nội, chưa kể nhiều cơ sở khác ở phía nam”, ông Peter nói, thêm rằng công việc bận rộn khiến ông quên triệu chứng của mình.

Gần đây, hạch sưng đau, lan ra cánh tay gây yếu tay, ông mới tới Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội khám, chụp cắt lớp vi tính CT phát hiện ba khối u kích thước khoảng 4 x 7 cm ở hố nách trái. Sinh thiết, xét nghiệm hóa mô miễn dịch phát hiện u lympho không Hodgkin tế bào B lớn lan tỏa, một dạng ung thư hạch, dương tính với thụ thể CD20.

BS.CKII Nguyễn Thành Trung, Khoa Ung bướu nhận định qua phim chụp PET/CT, bệnh của ông Peter đã tiến triển đến giai đoạn 4 với nhiều hạch di căn, tăng hấp thụ FDG vùng trung thất, ổ bụng và ống tiêu hóa.

Bác sĩ Trung hội chẩn với lãnh đạo và các bác sĩ trong Khoa Ung Bướu, chỉ định điều trị cho bệnh nhân ung thư theo phác đồ R-CHOP cho người bệnh, kết hợp 5 loại thuốc gồm kháng thể đơn dòng Rituximab, 3 thuốc hóa trị Cyclophosphamide, Doxorubicin, Vincristine và steroid Prednisolone.

“Tôi không về Anh điều trị vì thấy đây đúng là phác đồ tiêu chuẩn đang được áp dụng rộng rãi cho bệnh u lympho không Hodgkin trên thế giới, ông Peter nói, bày tỏ sự tin tưởng với các bác sĩ và y học hiện đại Việt Nam, thêm rằng tại cùng bệnh viện này, anh ruột của ông cũng vừa cắt túi thừa thực quản bằng kỹ thuật cao thành công ba tháng trước.

Bác sĩ Trung cho biết khác với đa số ung thư giai đoạn 4 chỉ có thể điều trị cứu vãn, người bệnh u lympho không Hodgkin giai đoạn muộn vẫn có cơ hội chữa khỏi, nếu đáp ứng tốt phác đồ. Người bệnh dương tính thụ thể CD20 có tiên lượng tốt hơn do đáp ứng với liệu pháp miễn dịch nhắm đích Rituximab. Kháng thể đơn dòng này bám vào protein CD20 trên tế bào ung thư để đánh dấu, giúp hệ miễn dịch nhận diện và tiêu diệt chúng.

Ba tuần một lần, ông Peter nhập viện nội trú trong ngày để điều trị. Bác sĩ truyền Rituximab qua đường tĩnh mạch trong chu kỳ đầu tiên, tiêm dưới da vào các chu kỳ tiếp theo. Cùng ngày, ba loại thuốc hóa trị được truyền lần lượt giúp tăng tỷ lệ đáp ứng, giảm kháng thuốc và nguy cơ tái phát.

Bác sĩ theo dõi đến cuối ngày, người bệnh không gặp tác dụng phụ nghiêm trọng, được xuất viện. Riêng với thuốc Prednisolone, người bệnh về nhà uống theo đơn đủ 5 ngày. Đây là loại steroid nhạy với u lympho không Hodgkin, có tác dụng tiêu diệt tế bào ung thư đồng thời chống viêm, giảm tác dụng phụ của hóa trị.

“Tôi vẫn đi làm bình thường, chỉ cần nghỉ ngơi thêm một chút mỗi buổi trưa”, ông Peter nói, thêm rằng quá trình điều trị ung thư không ảnh hưởng tới công việc điều hành doanh nghiệp của ông, vì mỗi tháng chỉ cần tới viện một ngày, không nằm qua đêm, tác dụng phụ của hóa trị được các bác sĩ kiểm soát tốt bằng thuốc giảm triệu chứng.

Sau ba chu kỳ tương đương một nửa liệu trình R-CHOP, ông Peter hết đau hố nách, đã cải thiện sức và lực trương cách tay. Phim chụp PET/CT cho thấy các tổn thương hạch trung thất, ổ bụng và ống tiêu hóa đã biến mất. Hạch nách trái thu nhỏ nhưng vẫn còn ngấm thuốc, sẽ được theo dõi sau 3 chu kỳ nữa, u tiêu biến sẽ khỏi bệnh, nếu u còn, bác sĩ chỉ định xạ trị bổ trợ thêm.

Globocan năm 2022 ghi nhận hơn 3.500 ca mắc mới u lympho không Hodgkin tại Việt Nam so với hơn 16.000 ca tại Anh Quốc. Tỷ lệ mắc loại ung thư này tại Anh cao hơn 7 lần tại Việt Nam.

Bác sĩ Trung cho biết người Phương Tây có tuổi thọ cao hơn, nhưng chế độ ăn uống kém lành mạnh hơn, nhiều thực phẩm chế biến sẵn, cộng với yếu tố gen và môi trường sống khiến tỷ lệ mắc u lympho không Hodgkin ở các nước Phương Tây cao hơn hẳn các nước Châu Á đang phát triển.

Với u lympho không Hodgkin dương tính CD20, R-CHOP đang là phác đồ hiệu quả đầu tay của các bác sĩ tại Việt Nam cũng như trên thế giới. Nhưng tại một số quốc gia có thu nhập thấp hoặc các bệnh viện không có điều kiện nhập kháng thể đơn dòng Rituximab, người bệnh chỉ được điều trị bằng phác đồ hóa trị đơn thuần (CHOP), hiệu quả thấp hơn rõ rệt.

Tại Việt Nam, kháng thể đơn dòng Rituximab đã được Bộ Y tế cấp phép sử dụng trong điều trị u lympho không Hodgkin dương tính CD20, được bảo hiểm y tế chi trả giúp nhiều người bệnh có cơ hội tiếp cận phác đồ R-CHOP hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế tại các quốc gia phát triển.

Bác sĩ Trung lưu ý, u lympho không Hodgkin là bệnh tiến triển âm thầm, các triệu chứng ban đầu thường nhẹ, không đặc hiệu, dễ nhầm lẫn với các bệnh thông thường nên hay bị bỏ qua, khi được chẩn đoán thì bệnh đã ở giai đoạn muộn. Người bị nổi hạch dù không đau, sốt không rõ nguyên nhân, sụt cân, mệt mỏi, ra mồ hôi đêm nên tới bệnh viện đa chuyên khoa để được khám kỹ, xét nghiệm chuyên sâu và điều trị bằng phác đồ phù hợp, đầy đủ theo chuẩn quốc tế.