Anh Tiến (48 tuổi, TP.HCM) thường xuyên chóng mặt, ù tai kéo dài tưởng do rối loạn tiền đình. Anh đi khám tổng quát công nghệ cao, được chụp MRI 3 Tesla phát hiện nang não bằng quả cam.

Anh Tiến cho biết khoảng một tháng nay, anh liên tục gặp phải các cơn chóng mặt, choáng váng đột ngột mỗi khi thay đổi tư thế, kèm theo triệu chứng ù tai. Phòng khám gần nhà chẩn đoán anh bị rối loạn tiền đình, cho uống thuốc nhưng tình trạng choáng váng ngày càng nặng. Anh Tiến đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (cơ sở phường Tân Hưng – Quận 7 cũ) tầm soát sức khỏe công nghệ cao.

Bác sĩ CKI Hồ Thị Kim Anh, khoa Nội Tổng hợp, nhận thấy các triệu chứng chóng mặt, ù tai kéo dài của người bệnh có thể là tín hiệu cảnh báo của các tổn thương thần kinh trung ương, không đơn thuần là hội chứng tiền đình thông thường. Bác sĩ chỉ định chụp cộng hưởng từ (MRI) não và mạch máu não trên hệ thống MRI 3.0 Tesla.

Kết quả chụp MRI ghi nhận một nang màng nhện kích thước 12×16 mm nằm ở vùng hố sau hộp sọ – nơi chứa tiểu não chịu trách nhiệm giữ thăng bằng cho cơ thể. Nang màng nhện giống như một “quả bóng” chứa dịch não tủy phát triển ở não, cột sống, thường do bẩm sinh, lành tính, không phải khối u hay ung thư. Tuy nhiên, nếu không phát hiện sớm, nang phát triển lớn sẽ chèn ép tiểu não và các dây thần kinh sọ, gây biến chứng đau đầu, mất thăng bằng, đi loạng choạng, thậm chí tổn thương thần kinh vĩnh viễn.

Ngoài ra, phim chụp còn phát hiện tình trạng hố yên trống bán phần. Đây là hiện tượng tuyến yên bị dịch não tủy ép dẹt xuống đáy, thay vì lấp đầy như bình thường. Tình trạng này đa số lành tính, nhưng nếu tiến triển nặng có thể gây chèn ép, dẫn đến nguy cơ suy tuyến yên và rối loạn nội tiết.

Bác sĩ Kim Anh cho biết vùng hố sau có cấu trúc giải phẫu phức tạp, được bao bọc bởi các tổ chức xương dày dặn của nền sọ, do đó các bất thường ở hố sau não khó phát hiện hơn. Với các phương pháp chẩn đoán hình ảnh thông thường như chụp X-quang hay thậm chí là chụp cắt lớp vi tính (CT scanner) thông thường, các tổn thương dạng u hoặc nang siêu nhỏ tại vùng hố sau sọ rất dễ bị che lấp do hiện tượng nhiễu ảnh từ xương (xảo ảnh). Nếu chỉ dựa vào các thiết bị có độ phân giải thấp hoặc khám lâm sàng thông thường, tổn thương rất dễ bị bỏ sót, dẫn đến nguy cơ nang phát triển lớn, chèn ép nhu mô não và dây thần kinh xung quanh.

Bác sĩ Kim Anh hội chẩn với khoa Ngoại Thần kinh – Cột sống để đưa ra phương án điều trị tối ưu cho người bệnh. Nhờ phát hiện ở giai đoạn rất sớm khi nang chưa gây chèn ép nghiêm trọng, người bệnh chưa cần can thiệp phẫu thuật mở hộp sọ. Ê-kíp đã xây dựng phác đồ theo dõi định kỳ sự phát triển của nang, kết hợp điều trị nội khoa kiểm soát triệu chứng và các bệnh nền tiền đái tháo đường, tăng mỡ máu.

Tái khám sau một tháng, sức khỏe anh Tiến ổn định, các cơn choáng váng, ù tai được kiểm soát tốt. Tình trạng hố yên trống bán phần bước đầu được tiên lượng ổn định, không xuất hiện thêm dấu hiệu chèn ép nhu mô não nhờ đáp ứng tốt phác đồ điều trị nội khoa. Người bệnh tiếp tục dùng thuốc và theo dõi định kỳ.

Bác sĩ Kim Anh khuyến cáo đau đầu, chóng mặt, ù tai là những triệu chứng phổ biến nhưng có thể cảnh báo nhiều bệnh thần kinh nguy hiểm. Nếu các dấu hiệu này kéo dài trên hai tuần, hoặc đi kèm biểu hiện mờ mắt, tê bì tay chân, loạng choạng khi đi lại, người bệnh cần đến các cơ sở y tế có sự phối hợp liên chuyên khoa và năng lực chẩn đoán hình ảnh nâng cao để được tầm soát trúng đích, điều trị kịp thời.

*Tên người bệnh đã được thay đổi