Thường xuyên làm việc xuyên đêm đến sáng, nhịp sinh hoạt của Vũ (24 tuổi, Đồng Tháp) bị đảo lộn, chỉ trong 1 năm tăng 25kg, kéo theo đó là tăng huyết áp và tiểu đường type 2.

Có thói quen thức khuya từ khi còn là sinh viên nhưng đến khi đi làm việc, Vũ mới thực sự rơi vào tình trạng thiếu ngủ kéo dài, thức đêm, ngủ chiều. Do làm các dự án với đối tác nước ngoài, mỗi tuần, Vũ có 3 – 4 cuộc họp, trao đổi từ 2h đêm đến sáng, ngày ngủ 4-5 tiếng. Anh ăn nhiều, uống nước tăng lực, cà phê để có năng lượng làm việc đêm.

Trong 1 năm, Vũ tăng từ 60kg lên 85kg, thỉnh thoảng có những cơn đau đầu, chóng mặt, nhìn mờ, nóng bừng mặt như bốc hỏa, cho rằng vì áp lực công việc và ngủ không đủ giấc. Đến khi thở nhanh, đánh trống ngực, thỉnh thoảng khó thở, lo bị bệnh tim nên anh đi khám tổng quát công nghệ cao tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (cơ sở phường Tân Sơn Hòa – quận Tân Bình cũ).

Bác sĩ phát hiện huyết áp của Vũ ở mức cao 180/120 mmHg anh được cho uống thuốc hạ huyết áp khẩn cấp và tư vấn khám chuyên sâu giảm cân, nội tiết tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh. Kết quả đo InBody cho thấy, Vũ béo phì độ 2 với chỉ số khối cơ thể (BMI) 30.5, mỡ nội tạng cao gấp 1,5 lần ngưỡng an toàn. Đáng lo, xét nghiệm máu cho thấy Vũ bị tiểu đường type 2, gan nhiễm mỡ độ 2, tăng axit uric máu cùng rối loạn mỡ máu.

TS.BS Lâm Văn Hoàng, Trưởng khoa Nội tiết – Đái tháo đường, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cho biết, đây là trường hợp huyết áp cao, tiểu đường do biến chứng béo phì ở tuổi rất trẻ. Việc thức đêm, ngủ không đủ giấc, ăn uống không điều độ đã thúc đẩy tăng cân, huyết áp tăng cao. Các triệu chứng đánh trống ngực, thở nhanh, đau đầu, chóng mặt là dấu hiệu của huyết áp tăng cao đột ngột.

Giấc ngủ chất lượng giúp ổn định huyết áp và duy trì chức năng tim mạch. Thiếu ngủ hoặc giấc ngủ không chất lượng có thể tác động trực tiếp đến cơ chế điều hòa huyết áp của cơ thể. Thiếu ngủ kích thích cơ thể tăng sản xuất cortisol và adrenaline, hai hormone chịu trách nhiệm phản ứng stress. Cortisol làm co mạch và tăng giữ natri, từ đó tăng huyết áp. Adrenaline làm tăng nhịp tim và sức co bóp của tim, gây áp lực lên thành mạch. Sự kết hợp của các hormone stress này gây căng thẳng mạch máu liên tục, dẫn đến rối loạn huyết áp, từ đó làm tăng nguy cơ đột quỵ, suy tim hoặc các bệnh lý tim mạch khác.

Người ngủ ít hơn 6 giờ mỗi đêm có nguy cơ bị tăng huyết áp cao hơn so với người ngủ đủ giấc. Thiếu ngủ kéo dài có thể làm suy giảm chức năng nội mô mạch máu, dẫn đến giảm tính đàn hồi mạch máu, tăng sức cản ngoại biên, tăng nguy cơ xơ vữa động mạch và tăng huyết áp.

Không những thế, thức khuya, ăn đêm đã khiến Vũ tăng cân, không kiểm soát và rối loạn đường huyết. Thức khuya làm tăng 19% nguy cơ bị tiểu đường. Ngủ ít sẽ ảnh hưởng đến nồng độ đường huyết của cơ thể do những tác động lên các hormon insulin, cortisol và quá trình stress oxy hóa, tăng nguy cơ đề kháng insulin khiến rối loạn đường huyết. Thiếu ngủ còn làm tăng tiết ghrelin (hormone gây cảm giác đói) và giảm tiết leptin (hormone tạo cảm giác no) dẫn đến cảm giác thèm ăn liên tục dẫn đến ăn nhiều, tăng nguy cơ béo phì, một trong những yếu tố gây bệnh tiểu đường.

Vũ cần phải giảm ít nhất 5-10% trọng lượng cơ thể để kiểm soát đường huyết, huyết áp. Bên cạnh việc thực hiện đúng liệu trình điều trị bằng thuốc điều trị tiểu đường thế hệ mới hỗ trợ giảm cân, Vũ cố gắng giảm bớt khối lượng công việc cùng đồng nghiệp, mỗi tuần chỉ thức đêm 1-2 lần, ăn thêm nhiều salad rau củ, trái cây, uống cà phê đen không đường và mỗi tuần tập cầu lông 2 lần với bạn bè.

Sau 2 tuần, Vũ giảm được 4kg. Một tháng kiên trì dùng thuốc đúng giờ và điều chỉnh sinh hoạt, ăn uống, Vũ giảm gần 9kg, tình trạng hoa mắt, chóng mặt, tim đập nhanh giảm hẳn. “Tôi sẽ cố gắng giảm về mức cân trước đây, khoảng 65kg”, Vũ chia sẻ.

*Tên người bệnh đã thay đổi