Bà Phượng, 63 tuổi, tình cờ phát hiện u trung thất, được phẫu thuật cắt bỏ bằng cánh tay robot hiện đại, khỏe mạnh xuất viện sau hai ngày.

Bà Phượng không có các dấu hiệu đặc trưng của u lồng ngực như ho, khó thở, đau ngực…, chỉ thấy tức nhẹ vùng ngực khoảng vài tuần nay. Bà đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM khám sức khỏe tổng quát, trong đó có chỉ định chụp CT lồng ngực để tầm soát u.

Kết quả xác định bà có khối u kích thước 2.5 cm ở trung thất trước, ngay phía trước động mạch chủ. Theo BS.CKI Trần Quốc Hoài, khoa Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, u nằm sau xương ức nên rất khó phát hiện bằng X-quang thông thường do hình ảnh u bị chồng lấp nhiều lớp gồm xương ức, tim, mạch máu lớn và cột sống.

Trung thất là khu vực được bao quanh bởi xương ức ở phía trước, cột sống ở phía sau và phổi ở hai bên, chứa các cơ quan quan trọng gồm tim, các động mạch lớn, hạch bạch huyết, tuyến ức, thực quản, khí quản… U trung thất là khối u hình thành trong khu vực này, có thể lành tính hoặc ác tính (ung thư). Vị trí khối u và đặc điểm u khá đa dạng, thống kê cho thấy các khối u phát triển ở phần sau của trung thất chủ yếu gặp ở trẻ em, còn u ở phần trước trung thất xảy ra nhiều hơn ở người lớn.

TS.BS Nguyễn Anh Dũng, Trưởng khoa Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, nhận định khối u của bà Phượng có kích thước nhỏ, chưa xâm lấn hay chèn ép các cơ quan lân cận. “Đây là yếu tố rất thuận lợi giúp tăng hiệu quả điều trị”, bác sĩ Dũng nói, thêm rằng sau khi nghe tư vấn, bệnh nhân lựa chọn phương pháp phẫu thuật loại bỏ u bằng cánh tay robot.

Robot Da Vinci Xi là thiết bị hỗ trợ phẫu thuật công nghệ cao trên thế giới, đã được sử dụng trong hơn 120 loại phẫu thuật phức tạp, trải rộng nhiều chuyên khoa gồm lồng ngực, tiết niệu – thận học, phụ khoa, tiêu hóa, đầu mặt cổ, ung thư… giúp giảm đau, ít chảy máu, phục hồi nhanh và an toàn tối đa cho người bệnh, kể cả người cao tuổi hoặc có bệnh nền.

Ê kíp mở 3 lỗ ở ngực, kích thước 8 mm để đưa 3 dụng cụ được gắn trên cánh tay robot Da Vinci Xi vào lồng ngực người bệnh. Tại buồng điều khiển, bác sĩ Dũng thao tác các cánh tay robot đưa dụng cụ tiến sâu vào khu vực trung thất tiếp cận khối u. Cánh tay linh hoạt giúp bác sĩ thực hiện bóc tách, cầm máu trong không gian phẫu thuật chật hẹp và kế cận các cơ quan, bộ phận quan trọng như tim, phổi, động tĩnh mạch chủ…

Với vai trò phụ mổ, ngồi tại vị trí cạnh bàn mổ, bác sĩ Hoài cùng êkíp theo dõi kỹ từng thao tác qua màn hình, hỗ trợ phẫu thuật viên chính thực hiện trọn vẹn ca mổ. Sau gần hai giờ, bác sĩ cắt bỏ toàn bộ khối u. Kết quả giải phẫu bệnh sau một tuần xác định u tuyến ức phát triển tại chỗ, chưa ra tới bao tuyến và các cấu trúc lân cận.

Chỉ sau một ngày, bà Phượng đã ăn uống và sinh hoạt bình thường. “Tôi không ngờ mình có thể hồi phục nhanh đến vậy. Vết mổ nhỏ, gần như không đau, và tôi vẫn giữ được chất lượng cuộc sống như trước,” bà chia sẻ. Bà xuất viện hai ngày sau mổ.

Bác sĩ Dũng thông tin, robot Da Vinci Xi là phiên bản hiện đại nhất của dòng robot phẫu thuật Da Vinci nổi tiếng trên thế giới. So với các thế hệ trước, robot Da Vinci Xi có ưu điểm vượt trội nhờ thao tác phản hồi nhanh tức thì, giúp phẫu thuật viên có cảm giác như đang cầm nắm vào mô một cách thực tế.

Mỗi cánh tay robot có khả năng xoay 540 độ nhờ công nghệ mô phỏng cổ tay người, mang lại sự linh hoạt vượt trội. Camera 3D siêu nhỏ cho hình ảnh 3D chất lượng cao, có thể phóng đại vùng phẫu thuật lên đến 15 lần, rõ nét từng chi tiết nhỏ, đồng thời phát hiện sớm những nguy hiểm bất thường.

Robot còn tích hợp tay cầm hàn và cầm máu, cho phép bác sĩ không chỉ thực hiện thao tác cắt bỏ mô mà còn có thể hàn mạch máu và cầm máu ngay tức thì mà không cần thay đổi dụng cụ. Công nghệ này đặc biệt có lợi cho bệnh nhân lớn tuổi, có bệnh nền phức tạp hoặc cần can thiệp tại vị trí khó, nhờ khả năng giảm chảy máu, giảm đau sau mổ và rút ngắn thời gian phục hồi.

Theo bác sĩ Hoài, gần 40% những người có khối u trung thất không biểu hiện triệu chứng. U thường được phát hiện khi chụp X-quang ngực để chẩn đoán bệnh khác hoặc khám sức khỏe định kỳ. Khi xuất hiện các triệu chứng như ho, hụt hơi, đau ngực, sốt, khàn tiếng, sụt cân, nổi hạch…, đó là lúc khối u đã phát triển lớn, xâm lấn và chèn ép các cơ quan xung quanh, gây khó khăn cho điều trị triệt để.

Nhờ công nghệ chụp cắt lớp vi tính liều thấp tiên tiến, nhiều bệnh nhân đã được phát hiện sớm u lồng ngực và điều trị kịp thời với kết quả rất tốt. Do đó, mọi người nên tầm soát sức khỏe định kỳ tại các cơ sở uy tín. Trường hợp xuất hiện dấu hiệu đau tức ngực, khó thở, ho không rõ nguyên nhân… kéo dài, cần đến bệnh viện kiểm tra sớm hơn.