Bà T. bị ung thư tuyến giáp, đã điều trị, sau đó bị tái phát 2 lần, tiếp tục phẫu thuật và uống i-ốt phóng xạ, hiện sức khỏe ổn định.

Bà H.M.T. (65 tuổi, Đồng Tháp) bị ung thư tuyến giáp thùy phải, thể không biệt hóa, vào năm 2019. Vị trí u không nằm gần eo giáp nên bác sĩ phẫu thuật cắt thùy phải. Kết quả giải phẫu bệnh sau đó cho thấy mặt cắt không còn tế bào ung thư, bà không cần uống i-ốt phóng xạ.

Năm 2022, bà bị đau họng kéo dài, bác sĩ khám phát hiện thùy trái tuyến giáp có khối u, sinh thiết cho kết quả ác tính. Bà T. được phẫu thuật cắt thùy trái, đồng thời tìm và nạo các hạch có nguy cơ di căn. Sau phẫu thuật, bà T. uống i-ốt phóng xạ để tiêu diệt tế bào ung thư còn sót lại.

Năm 2025, bà chuyển hồ sơ, theo dõi tái khám định kỳ tại BVĐK Tâm Anh TP.HCM. Kết quả siêu âm phát hiện hạch bất thường, tỷ lệ chiều dài và chiều rộng nhỏ hơn 2 (bình thường lớn hơn 2); đồng thời cấu trúc hạch bị biến đổi, vi vôi hóa. Thạc sĩ bác sĩ CKII Đoàn Minh Trông chẩn đoán bà T. bị tái phát ung thư tuyến giáp tại hạch (di căn). Đây là lần thứ 2 bà T. tái phát bệnh này.

Bác sĩ Trông và ê kíp phẫu thuật cắt các hạch ác tính và hạch lân cận có nguy cơ di căn. Sau khi rạch da qua lớp cơ bám da cổ, khéo léo tách tĩnh mạch, bác sĩ Trông dùng dao siêu âm Harmonic cắt trọn các hạch, lượng máu mất trong phẫu thuật chỉ 5ml. Sau phẫu thuật, bà T. tiếp tục uống i-ốt phóng xạ để tiêu diệt tế bào ung thư còn sót lại, tránh di căn sang các vùng khác trên cơ thể.

Bác sĩ Trông cho biết, ung thư tuyến giáp ung thư phổ biến ở người trưởng thành, đứng hàng thứ 6 trong các loại ung thư tại Việt Nam (theo Globocan năm 2022), nguy cơ ở nữ giới cao hơn nam giới.

Phương pháp điều trị phổ biến là phẫu thuật cắt một thùy hoặc toàn bộ tuyến giáp, nạo hạch xung quanh (nếu có di căn vùng này), uống iốt phóng xạ… Sau điều trị, bệnh ung thư tuyến giáp có thể tái phát.

Tùy vào tình trạng bệnh, bác sĩ sẽ có chỉ định phẫu thuật phù hợp mà không cần nạo hết hạch cổ trong 1 lần. Bởi hạch cổ thuộc hệ thống hạch bạch huyết, giúp hệ miễn dịch tìm kiếm và tiêu diệt các tế bào lạ xâm nhập, giữ cơ thể khỏe mạnh. Việc cắt hết hạch cổ trong 1 lần là chỉ định “quá tay”, khiến sức khỏe người bệnh suy yếu nhưng cũng không tăng hiệu quả điều trị.

Ung thư tuyến giáp tiên lượng khỏi hơn 90% khi phát hiện và điều trị ở giai đoạn sớm, nghĩa là khoảng 10% người bệnh có nguy cơ tái phát dù thực hiện đúng phác đồ. Các yếu tố nguy cơ khác thúc đẩy tái phát bệnh như kích thước u, loại mô học ung thư tuyến giáp, giai đoạn, khối u xâm lấn mạch máu, di căn hạch cổ, di căn xa (xương, phổi…), độ tuổi, người bệnh không tuân thủ chỉ định điều trị.

Nhóm ung thư tuyến giáp thể biệt hóa tiến triển chậm, tiên lượng điều trị khỏi hơn 90% nếu phát hiện ở giai đoạn sớm, tỷ lệ tái phát thấp. Nhóm ung thư tuyến giáp thể không biệt hóa tiến triển nhanh, di căn nhanh, tỷ lệ tái phát cao. Người bệnh ở giai đoạn sớm có tỷ lệ tái phát khoảng 1-5%, tỷ lệ này ở người bệnh giai đoạn tiến triển và di căn là 28,2%. Vị trí tái phát thường ở hạch cổ chiếm 80%.

Người lớn tuổi (trên 60 tuổi) ung thư tuyến giáp có nguy cơ tái phát cao hơn người trẻ. Chưa rõ nguyên nhân vì sao dẫn đến điều này. Người bệnh phát hiện ung thư tuyến giáp ở giai đoạn trễ, khi tế bào ung thư đã xâm lấn mô, di căn hạch… cũng có nguy cơ tái phát cao hơn người phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm, khi tế bào ác tính chưa xâm lấn vỏ bao hay chỉ xuất hiện ở một thùy tuyến giáp.

Ung thư tuyến giáp tái phát có tiên lượng điều trị tốt nếu được phát hiện sớm và xử trí phù hợp. Bác sĩ Trông khuyên người bệnh ung thư tuyến giáp sau điều trị nên tái khám định kỳ để được kiểm tra. Người bệnh nên tái khám sớm hơn với bác sĩ khi cổ có cảm giác căng, khó thở, đau nhức, khó nuốt thức ăn, mệt mỏi lien tục, giảm cân không rõ nguyên nhân.

Người bệnh nên ăn uống lành mạnh, cân bằng các nhóm chất tinh bột, đạm, béo, vitamin; hạn chế dùng thức ăn nhanh, thực phẩm chế biến sẵn. Ưu tiên chọn thực phẩm tươi sống, nấu chín kỹ, ít dầu mỡ, muối… đảm bảo an toàn vệ sinh giúp người bệnh hạn chế nguy cơ tái phát bệnh. Người bệnh thường xuyên tập thể dục thể thao và giữ tinh thần lạc quan cũng giúp duy trì sức khỏe, giảm nguy cơ tái phát.