Hạ đường huyết ở người già: Thận trọng, không thể xem thường

Hạ đường huyết có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, nhưng đặc biệt nguy hiểm với người già. Tình trạng này không chỉ gây mệt mỏi, chóng mặt mà còn làm tăng nguy cơ té ngã, rối loạn ý thức và các biến chứng nghiêm trọng, nhất là ở người đã được chẩn đoán đái tháo đường. Dưới đây là các dấu hiệu nhận biết và kiểm soát tình trạng hạ đường huyết ở người già.

Người cao tuổi có bị hạ đường huyết không?

Người cao tuổi có thể bị hạ đường huyết và đây cũng là tình trạng thường gặp, nhất là ở người rối loạn đường huyết. Do quá trình lão hóa làm suy giảm khả năng điều hòa đường huyết và nhận biết triệu chứng của cơ thể, khiến người già dễ bị tình trạng này hơn so với người trẻ.

Ở nhóm này, hạ đường huyết không chỉ gây các triệu chứng thông thường như run tay, chóng mặt hay mệt mỏi mà còn có thể liên quan đến các biến chứng nghiêm trọng như rối loạn ý thức, té ngã, chấn thương, thậm chí đột quỵ. Ngoài ra, tình trạng hạ đường huyết ở người già lặp lại nhiều lần còn góp phần làm suy giảm nhận thức, giảm khả năng tự chăm sóc và làm tăng nguy cơ tử vong.

Đặc điểm nhận biết hạ đường huyết ở người già

Hạ đường huyết ở người già thường khó nhận biết hơn so với người trẻ do triệu chứng có thể không điển hình và dễ bị nhầm lẫn với các vấn đề sức khỏe khác.

Yếu tố làm tăng nguy cơ hạ đường huyết ở người già

• Tuổi cao.
• Suy giảm chức năng gan, thận.
• Ăn uống kém.
• Bỏ bữa.
• Không tuân thủ chỉ định dùng thuốc hạ đường huyết hoặc insulin của bác sĩ.
• Nhiều bệnh nền.
• Suy giảm trí nhớ.
• Ít vận động hoặc thay đổi thói quen sinh hoạt đột ngột.
• Uống rượu bia.
• Có bệnh lý cấp tính như nhiễm trùng, sốt.

Dấu hiệu người cao tuổi bị hạ đường huyết

• Triệu chứng điển hình:
  • Run tay.
  • Vã mồ hôi.
  • Tim đập nhanh.
  • Đói nhiều.
  • Chóng mặt.
  • Mệt mỏi.
• Triệu chứng không điển hình: thường dễ nhầm với sa sút trí tuệ, đột quỵ, chóng mặt, rối loạn tiền đình…
  • Lú lẫn.
  • Buồn ngủ.
  • Thay đổi hành vi, dễ kích thích hoặc cáu gắt.
  • Nói khó.
  • Dễ té ngã.
  • Giảm khả năng tập trung.

Hạ đường huyết ở người già có nguy hiểm không?

Không nên xem nhẹ tình trạng hạ đường huyết ở người cao tuổi, vì có thể gây nhiều hậu quả nghiêm trọng:

• Biến chứng cấp tính
  • Té ngã.
  • Lú lẫn.
  • Co giật khi đường huyết giảm sâu.
  • Tai nạn sinh hoạt (té cầu thang…), tai nạn giao thông.
  • Rối loạn nhịp tim.
  • Hôn mê.
• Biến chứng lâu dài
  • Sa sút trí tuệ.
  • Biến chứng tim mạch.
  • Suy giảm chất lượng sống, tăng nguy cơ nhập viện.
  • Tăng nguy cơ tử vong.

Kiểm soát hạ đường huyết ở người cao tuổi như thế nào?

Kiểm soát hạ đường huyết ở người già cần toàn diện, ưu tiên an toàn, cá thể hóa theo từng trường hợp và hạn chế biến chứng, đặc biệt ở người bệnh đái tháo đường. Người lớn tuổi nên cố gắng đạt mục tiêu đường huyết bình thường theo tình trạng sức khỏe, cụ thể:

• Người cao tuổi khỏe mạnh: Cần kiểm soát đường huyết nghiêm ngặt, đường huyết lúc đói cần duy trì ở mức 90mg/dL – 130mg/dL, HbA1C từ 7% – 7,5%.
• Người có bệnh tim mạch hoặc bệnh mạn tính: Cần giữ HbA1C dao động từ 7,5% – 8%.
• Người sức khỏe suy giảm, nhiều bệnh phối hợp: Cần duy trì HbA1C 8% – 8,5% hoặc cao hơn (tùy trường hợp).

Bên cạnh đó, kiểm soát hạ đường huyết ở người già cần tuân thủ chỉ định điều trị của bác sĩ Nội tiết – Đái tháo đường, dựa trên các nguyên tắc sau:

• Thuốc điều trị
  • Ưu tiên thuốc có nguy cơ gây hạ đường trong máu.
  • Điều chỉnh liều phù hợp với chức năng gan, thận và tình trạng ăn uống.
  • Hạn chế hoặc thận trọng với insulin và các thuốc dễ gây hạ đường huyết.
  • Không tự ý thay đổi liều thuốc, loại thuốc hoặc ngưng thuốc mà không có chỉ định của bác sĩ.
• Dinh dưỡng hàng ngày
  • Ăn đúng giờ, tránh bỏ qua bữa chính.
  • Chia nhỏ bữa ăn.
  • Ưu tiên thực phẩm giàu chất xơ, hấp thu chậm như ngũ cốc nguyên hạt, trái cây, rau xanh…
  • Chuẩn bị sẵn đồ ăn nhẹ (bánh, sữa, nước đường…) để xử trí khi có dấu hiệu sụt giảm đường huyết.
• Tập thể dục vừa sức
  • Duy trì vận động nhẹ nhàng, phù hợp thể trạng (đi bộ, tập dưỡng sinh…).
  • Tránh tập khi đói hoặc sau khi dùng thuốc hạ đường huyết.
  • Theo dõi cơ thể trong và sau khi vận động để phát hiện dấu hiệu đường huyết sụt giảm.
• Theo dõi chỉ số đường huyết
  • Kiểm tra đường huyết thường xuyên tại nhà để phát hiện sớm bất thường.
  • Ghi lại các kết quả đo đường huyết và thông báo với bác sĩ.
  • Tái khám đúng lịch hẹn với bác sĩ để điều chỉnh phác đồ điều trị phù hợp.

Người lớn tuổi nên đo đường huyết thường xuyên để nhận biết sớm nguy cơ rối loạn đường huyết. Riêng người bệnh đái tháo đường có tình trạng hạ đường huyết tái diễn, cần đến khám với bác sĩ để được tư vấn, theo dõi và thay đổi phác đồ điều trị phù hợp.

Khoa Nội tiết – Đái tháo đường, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM là địa chỉ uy tín, quy tụ đội ngũ chuyên gia đầu ngành, bác sĩ giàu kinh nghiệm, chuyên khám, điều trị, theo dõi các bệnh về rối loạn nội tiết và đái tháo đường. Khoa được trang bị hệ thống máy móc hiện đại, hỗ trợ quá trình chẩn đoán, điều trị hiệu quả, an toàn, kết hợp với dịch vụ y tế chuyên nghiệp, chăm sóc khách hàng tận tâm, quy trình khám chữa bệnh tối ưu, giúp khách hàng tiết kiệm thời gian và mang đến sự hài lòng, an tâm.

Hạ đường huyết ở người già là tình trạng tiềm ẩn nhiều nguy cơ, có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe nếu không được xử trí đúng cách, đặc biệt ở người bệnh đái tháo đường. Kiểm soát hạ đường huyết ở người già cần phối hợp giữa duy trì mục tiêu đường huyết phù hợp, kết hợp điều chỉnh thuốc, chế độ dinh dưỡng, vận động và theo dõi định kỳ để hạn chế nguy cơ biến chứng.