Gan là cơ quan nội tạng lớn nhất trong cơ thể, trong đó động mạch gan chung là bộ phận cung cấp máu cho gan, góp phần quan trọng trong duy trì chức năng gan. Vậy động mạch gan chung là gì, hoạt động như thế nào?
Động mạch gan chung (common hepatic artery) là một mạch máu ngắn xuất phát từ động mạch thân tạng,động mạch này cấp máu chủ yếu cho gan, lách và một phần dạ dày. Động mạch là các mạch máu hình ống, đóng vai trò vận chuyển máu giàu oxy, dưỡng chất và hormone từ tim đến các mô và cơ quan khắp cơ thể. Trong đó, động mạch gan chung vận chuyển máu đến gan, tá tràng, tuyến tụy và một phần dạ dày.
Động mạch gan chung là một nhánh tận của thân tạng, động mạch lách (splenic arteries), bên cạnh động mạch vị trái (left gastric). Cơ quan này nằm ở bụng, phần gần dưới của đốt sống T12, khi đến tá tràng.
Tại gan, động mạch chung chia thành động mạch vị tá tràng, đóng vai trò cung cấp máu cho dạ dày và tá tràng. Phần nối tiếp động mạch gan chung chính là động mạch gan riêng. Các nhánh của động mạch gan chung gồm:
Ngoài ra, ở một số người có thể xuất hiện biến thể giải phẫu của động mạch gan chung. Trong đó, động mạch gan chung có thể xuất phát từ động mạch mạc treo tràng trên hoặc động mạch chủ động bụng thay vì động mạch thân tạng. Việc nắm rõ các biến thể này giúp tránh tình trạng tổn thương trong trường hợp cần ghép tạng cũng như các phương pháp điều trị khác.
Động mạch gan chung đóng vai trò quan trọng, cụ thể:
Chức năng chính của động mạch gan chung là cung cấp máu giàu oxy và dưỡng chất cho gan nhằm đảm bảo các hoạt động bình thường của cơ quan này bao gồm: đào thải độc tố, sản xuất dịch mật, lưu trữ vitamin và khoáng chất, chuyển hóa một số chất dinh dưỡng (carbohydrate, protein, lipid…), hỗ trợ điều chỉnh quá trình đông máu…
Bên cạnh gan, động mạch gan chung cũng cung cấp máu đến các cơ quan khác như tá tràng, tuyến tụy, một phần của dạ dày.
Động mạch gan chung kết hợp với hệ thống tĩnh mạch cửa và tĩnh mạch gan để đảm bảo các chức năng thiết yếu cho cơ thể. Gan nhận máu từ hai nguồn, bao gồm: Động mạch gan cung cấp máu giàu oxy từ tuần hoàn chung, tĩnh mạch cửa cung cấp máu nghèo oxy nhưng giàu dưỡng chất từ ruột non. Sau đó, máu di chuyển qua mô gan đến các tế bào gan và ra khỏi gan thông qua tĩnh mạch gan. Hoạt động này diễn ra liên tục, cho phép gan thực hiện các chức năng một cách thuận lợi, không bị gián đoạn. (1)
Động mạch gan đóng vai trò quan trọng, cung cấp máu cho nhiều cơ quan, việc xuất hiện bất thường ở động mạch gan chung có thể dẫn đến nhiều rủi ro, biến chứng nguy hiểm hoặc là dấu hiệu cảnh báo một số bệnh lý tiềm ẩn, có thể bao gồm:
Mỗi người cần kiểm tra động mạch gan chung khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường về gan nghi liên quan đến động mạch gan chung như tắc động mạch gan, phình động mạch gan, nút mạch gan… hoặc chỉ định khác từ bác sĩ chuyên khoa.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Trên đây là thông tin liên quan đến động mạch gan chung. Như đã đề cập, cơ quan này đóng vai trò rất quan trọng, vì thế mỗi người cần chủ động chăm sóc sức khỏe, tăng cường chức năng gan nói chung và động mạch gan chung nói riêng. Trường hợp gặp các triệu chứng bất thường về hệ tiêu hóa, cần đến trực tiếp bệnh viện uy tín để được thăm khám, chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh biến chứng nguy hiểm.
