Viêm đại tràng mạn tính là bệnh lý tiêu hóa phổ biến. Tổn thương kéo dài ảnh hưởng đến chức năng tiêu hóa và chất lượng cuộc sống của người bệnh. Bài viết sau đây sẽ cùng tìm hiểu về triệu chứng, cách điều trị và biện pháp phòng tránh.

Viêm đại tràng mạn tính là tình trạng niêm mạc đại tràng bị viêm sưng kéo dài, gây đau bụng và rối loạn tiêu hóa. Bệnh có xu hướng diễn tiến âm thầm và dễ tái phát nhiều lần với mức độ nghiêm trọng tăng dần. Hậu quả có thể gây tổn thương đại tràng theo thời gian, ảnh hưởng đến chức năng tiêu hóa và chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Cơ chế bệnh sinh của viêm đại tràng hiện vẫn chưa được xác định rõ ràng. Bệnh có thể liên quan đến hệ vi khuẩn đường ruột, tính nhạy cảm di truyền và các yếu tố miễn dịch. (1)
Bệnh viêm đại tràng mạn có thể xảy ra do những nguyên nhân như:
Những tác nhân gây bệnh thường gặp như Salmonella, E. coli, giun sán… có thể gây viêm đại tràng cấp tính. Nếu tình trạng nhiễm trùng tái diễn nhiều lần hoặc không được điều trị đúng cách, bệnh có thể chuyển sang mạn tính và gây tổn thương đại tràng nghiêm trọng.
Viêm đại tràng mạn tính có thể liên quan đến thói quen ăn uống và chế độ sinh hoạt trong những trường hợp như sau:
Căng thẳng kéo dài, ngủ không đủ giấc, thức khuya, làm việc quá sức… là những yếu tố làm tăng nguy cơ mắc viêm đại tràng.
Một số loại thuốc như thuốc kháng viêm không steroid, thuốc ức chế miễn dịch hoặc kháng sinh có thể ảnh hưởng đến đại tràng, đặc biệt nếu sử dụng trong thời gian dài. Mặt khác, nguy cơ mắc bệnh có thể liên quan đến những bệnh lý như:
Viêm đại tràng mạn tính có thể gây ra những triệu chứng:

Sau khi khai thác triệu chứng và bệnh sử, bác sĩ sẽ chỉ định những phương pháp cận lâm sàng gồm:
Đây là những xét nghiệm quan trọng để chẩn đoán bệnh viêm đại tràng. Phân tích mẫu phân của người bệnh có thể cung cấp thông tin về nguyên nhân như nhiễm vi khuẩn, nhiễm ký sinh trùng, nhiễm độc hoặc các vấn đề sức khỏe liên quan. Mặt khác, xét nghiệm máu có thể hỗ trợ phát hiện dấu hiệu nhiễm trùng, thiếu máu hoặc mất nước qua những chỉ số như công thức máu toàn phần, tốc độ lắng máu, điện giải…
Nội soi đại tràng có thể được chỉ định sau khi xem xét triệu chứng lâm sàng và kết quả của các xét nghiệm. Phương pháp này giúp bác sĩ quan sát những cấu trúc bên trong đại tràng chi tiết và rõ ràng. Qua đó phát hiện tổn thương và biến chứng do viêm gây ra, đồng thời chẩn đoán phân biệt với những bệnh lý tương tự. Trong quá trình nội soi, bác sĩ có thể kết hợp sinh thiết để lấy mẫu phân tích và kiểm tra.
Tùy theo trường hợp, người bệnh sẽ được thực hiện siêu âm bụng, chụp CT hoặc MRI. Những phương pháp này giúp đánh giá tổn thương bên trong đại tràng và mức độ ảnh hưởng đến các cơ quan khác.
Những biến chứng thường gặp của viêm đại tràng mạn tính gồm:
Viêm xảy ra trong thời gian dài có thể dẫn đến những thay đổi ở thành đại tràng và tiềm ẩn nguy cơ hình thành tế bào ung thư. Khả năng mắc ung thư đại trực tràng sẽ cao hơn nếu viêm đại tràng mạn kéo dài 7 – 10 năm.

Việc điều trị góp phần kiểm soát triệu chứng, phòng tránh bệnh diễn tiến nặng và gây biến chứng nguy hiểm. Những phương pháp dưới đây chỉ mang tính tham khảo. Người bệnh nên thăm khám với bác sĩ chuyên khoa Tiêu hóa để được đánh giá tình trạng sức khỏe chính xác và tư vấn phương pháp can thiệp tối ưu. (2)
Bác sĩ sẽ kê đơn 1 hoặc kết hợp nhiều loại thuốc dựa trên nguyên nhân và triệu chứng của từng trường hợp. Những loại thuốc có thể được chỉ định gồm kháng sinh điều trị nhiễm vi khuẩn, thuốc chống viêm, thuốc sinh học, thuốc chống tiêu chảy, thuốc giảm đau, thuốc chống co thắt… Người bệnh nên tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi sử dụng, đồng thời uống thuốc đúng liều lượng và thời gian hướng dẫn để đảm bảo hiệu quả tối ưu.
Người bị viêm đại tràng mạn tính cần xây dựng chế độ dinh dưỡng khoa học và cá nhân hóa. Trong đó, tăng cường bổ sung thực phẩm giàu chất xơ, chia bữa ăn thành nhiều bữa nhỏ và uống đủ nước. Đồng thời, người bệnh cần tránh tiêu thụ đồ ăn cay nóng và nhiều dầu mỡ, sữa và các chế phẩm từ sữa, rượu bia và cà phê.
Bổ sung Probiotic hỗ trợ cân bằng hệ sinh đường ruột, cải thiện tiêu hóa, phòng tránh táo bón và tiêu chảy. Người bệnh nên trao đổi với bác sĩ để được tư vấn loại và liều lượng phù hợp với tình trạng sức khỏe.
Người bệnh cần thăm khám định kỳ theo chỉ định hoặc ngay khi nhận thấy những dấu hiệu bất thường như tiêu chảy kéo dài, đau bụng dữ dội, đi ngoài lẫn máu, sốt cao…

Những biện pháp hỗ trợ phòng ngừa viêm đại tràng tiến triển thành mạn tính gồm:
Để đặt lịch thăm khám tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, vui lòng liên hệ:
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Viêm đại tràng mạn tính gây đau bụng và rối loạn tiêu hóa kéo dài, kèm theo tình trạng mệt mỏi, suy dinh dưỡng và những vấn đề sức khỏe khác. Bệnh có thể được can thiệp bằng cách sử dụng thuốc, điều chỉnh chế độ ăn uống và lối sống. Tốt nhất, mỗi người nên chủ động khám sức khỏe định kỳ hoặc ngay khi nhận thấy những dấu hiệu bất thường để được kiểm tra và điều trị kịp thời.