Lo sợ cảm giác đau, khó chịu, tác dụng phụ của thuốc gây mê… khi nội soi đại tràng khiến nhiều người có xu hướng tìm kiếm các phương pháp thay thế. Liệu khám đại tràng không cần nội soi có chính xác không? Áp dụng trong trường hợp nào?

Bác sĩ có thể kết hợp các phương pháp sau trong một số trường hợp khám đại tràng không cần nội soi:
Bác sĩ sẽ hỏi về những biểu hiện người bệnh đang gặp phải, tìm hiểu các yếu tố liên quan như tiền sử bệnh lý cá nhân, gia đình, chế độ ăn uống, sinh hoạt hay môi trường sống và làm việc.
Đồng thời, bác sĩ sẽ tiến hành thăm khám trực tiếp thông qua các thao tác như quan sát, sờ nắn, gõ và nghe vùng bụng nhằm phát hiện những dấu hiệu bất thường. Bước này giúp bác sĩ định hướng và lựa chọn phương pháp cận lâm sàng phù hợp để chẩn đoán chính xác hơn.

Với đại tràng, phương pháp này có thể được chỉ định khi có dấu hiệu nghi ngờ viêm loét, bất thường cấu trúc, teo hoặc xuất hiện khối u.
Để đảm bảo hình ảnh rõ nét, người bệnh thường được làm sạch đại tràng trước khi chụp, phổ biến là thụt tháo. 1–2 ngày trước khi thực hiện, người bệnh nên giảm ăn thực phẩm nhiều chất xơ và lựa chọn món ăn nhẹ, dễ tiêu để hạn chế tồn đọng phân.
Một số phương pháp X-quang đại tràng thường áp dụng:
Siêu âm bụng thường được chỉ định trong các trường hợp khám đại tràng không cần nội soi. Thủ thuật này sử dụng sóng âm thanh tần số cao từ 3.5 – 17 Mhz để phác họa nên cấu trúc của đại tràng giúp phát hiện các bệnh lý như viêm ruột, tắc ruột hoặc các hạt polyp, các khối u đại tràng nguy hiểm.
Khi kết quả siêu âm và xét nghiệm nhận thấy dấu hiệu bất thường, bác sĩ sẽ yêu cầu người bệnh chụp CT hoặc MRI để đánh giá chi tiết hơn. Hình ảnh thu được giúp quan sát rõ đại tràng và các cơ quan xung quanh, từ đó hỗ trợ phát hiện các khối u bất thường trong lòng ruột cũng như phân biệt với những tổn thương có nguồn gốc từ bên ngoài đại tràng.

Nếu nghi ngờ nhiễm trùng, bác sĩ sẽ có chỉ định xét nghiệm phân. Hai kỹ thuật phổ biến gồm:
Lưu ý: Đây là phương pháp sàng lọc kiểm tra đại tràng không cần nội soi, nếu kết quả bất thường, bác sĩ vẫn sẽ chỉ định nội soi để chẩn đoán xác định.
Mục đích của xét nghiệm máu là đánh giá các chỉ số hồng cầu, tiểu cầu, bạch cầu nhằm phát hiện sớm các dấu hiệu thiếu máu, nhiễm trùng. Kết quả này hỗ trợ tìm kiếm nguyên nhân liên quan đến táo bón, tiêu chảy, phân lẫn máu và tầm soát các marker ung thư đường tiêu hóa.

Phương pháp khám đại tràng không cần nội soi này thường được chỉ định cho các trường hợp tiêu chảy, đi ngoài nhiều gây mất nước và rối loạn điện giải. Dựa vào kết quả đo nồng độ các ion trong cơ thể (natri, kali, clorua), bác sĩ có thể đánh giá mức độ mất cân bằng và đưa ra hướng điều chỉnh phù hợp, giúp phòng tránh các biến chứng nguy hiểm.
Trong thực tế, nội soi vẫn là “tiêu chuẩn vàng” trong thăm khám, tầm soát các bệnh lý đường tiêu hóa, bao gồm đại trực tràng, nhờ độ chính xác cao, an toàn. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, người bệnh có thể được cân nhắc khám đại tràng không cần nội soi.
Sau điều trị hoặc trong giai đoạn đánh giá ban đầu, một số kỹ thuật khám đại tràng không cần nội soi có thể được sử dụng để theo dõi tiến triển bệnh trước khi quyết định có cần nội soi hay không.

Ưu điểm:
Nhược điểm:
Các phương pháp khám đại tràng không cần nội soi đóng vai trò hỗ trợ sàng lọc, phù hợp để tầm soát ung thư đại tràng ở người nguy cơ thấp. Đối với người có triệu chứng rõ ràng hoặc nguy cơ cao, nội soi đại tràng vẫn là “tiêu chuẩn vàng”.
Khi kết quả khám đại tràng không cần nội soi phát hiện bất thường, cần tiến hành nội soi để đánh giá cụ thể và chính xác hơn.
Nếu trong gia đình có người mắc bệnh đại tràng, đặc biệt là ung thư đại tràng mỗi người nên thực hiện nội soi sớm và thường xuyên để theo dõi, tầm soát hiệu quả.

HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Trên đây là thông tin chi tiết về khám đại tràng không cần nội soi. Tùy vào triệu chứng, tiền sử và mức độ nghi ngờ bệnh lý, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp phù hợp nhằm tối ưu thời gian, chi phí nhưng vẫn đảm bảo hiệu quả chẩn đoán.