Sau tai biến, bà Hương, 81 tuổi, không tái khám mà tự uống thuốc theo đơn cũ suốt hai năm, đến khi tăng huyết áp không kiểm soát, nhập viện phát hiện suy thận giai đoạn 4.

Tháng 4/2026, bà Hương đến khám tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM vì huyết áp tăng cao kéo dài dù vẫn uống thuốc đều đặn. Kết quả xét nghiệm cho thấy độ lọc cầu thận (eGFR) chỉ còn 29,54 mL/phút/1,73m², tương đương suy thận mạn giai đoạn 4.

Khai thác bệnh sử, TTƯT.BS.CKII Tạ Phương Dung, Phó Giám đốc Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, Trưởng khoa Nội thận – Lọc máu, ghi nhận bệnh nhân bị tăng huyết áp hơn 10 năm và đái tháo đường 4 năm. Sau đợt tai biến mạch máu não năm 2023, bà không tái khám mà tự mua thuốc theo đơn cũ uống suốt gần hai năm.

Bác sĩ Dung cho biết, đái tháo đường và tăng huyết áp là hai nguyên nhân hàng đầu gây bệnh thận mạn. Ở người cao tuổi, chức năng các cơ quan thay đổi theo thời gian. Việc dùng đơn thuốc cũ trong thời gian dài, không tái khám đánh giá khiến huyết áp và đường huyết có thể không được kiểm soát hiệu quả, từ đó làm chức năng thận suy giảm nhanh hơn. Bên cạnh đó, một số tác động bất lợi từ thuốc có thể khiến chức năng lọc của thận giảm mạnh trong thời gian ngắn.

Bác sĩ Dung xây dựng phác đồ điều trị nhằm bảo tồn tối đa chức năng thận còn lại, đồng thời điều chỉnh các rối loạn chuyển hóa và theo dõi sát nguy cơ tiến triển suy thận.

“Mục tiêu điều trị không chỉ cải thiện các chỉ số xét nghiệm mà còn kiểm soát những yếu tố khiến thận tiếp tục bị tổn thương”, bác sĩ Dung cho biết.

Song song với việc điều chỉnh thuốc điều trị các bệnh nền, bà Hương được tư vấn chế độ dinh dưỡng phù hợp nhằm kiểm soát huyết áp, đường huyết và giảm gánh nặng cho thận. Sau hai ngày điều trị, chỉ số eGFR của bà tăng từ 29,54 lên 39,07 mL/phút/1,73m². Người bệnh xuất viện và tái khám định kỳ.

Tháng 6/2026, bà Hương tái khám sau 2 tháng, lúc này chỉ số eGFR đạt 57,22 mL/phút/1,73m², tương đương bệnh thận mạn giai đoạn 3a. Kết quả này cho thấy chức năng thận của người bệnh vẫn còn khả năng hồi phục nếu được phát hiện và kiểm soát kịp thời.

Bệnh thận mạn thường diễn tiến âm thầm, ít triệu chứng nên nhiều người chỉ phát hiện khi chức năng thận đã suy giảm đáng kể.

Bác sĩ Dung khuyến cáo, người cao tuổi mắc đồng thời đái tháo đường và tăng huyết áp cần tuân thủ phác đồ điều trị, duy trì ổn định huyết áp và đường huyết theo hướng dẫn của bác sĩ. Không tự ý ngưng thuốc, giảm liều hoặc sử dụng lại đơn thuốc cũ khi chưa được thăm khám. Bên cạnh đó, cần thận trọng với các loại thuốc giảm đau, kháng viêm tự mua hoặc các sản phẩm không rõ nguồn gốc vì có thể gây tổn thương thận.

Những bệnh nên kiểm tra sức khỏe định kỳ ít nhất một đến hai lần mỗi năm bằng các xét nghiệm máu và nước tiểu. Việc phát hiện sớm bất thường giúp bác sĩ can thiệp kịp thời, bảo tồn chức năng thận và phòng các biến chứng nguy hiểm.

*Tên nhân vật trong bài đã được thay đổi