Bà Hạnh, 75 tuổi, thoái hóa cột sống và khớp gối, vì nhiều lý do không phẫu thuật, kiên trì tập phục hồi chức năng hai năm, nay tự đi lại được.

Bà Hạnh đã ngồi xe lăn trong thời gian dài. Sự hạn chế vận động dẫn đến yếu cơ, giảm khả năng giữ thăng bằng, tạo thành vòng xoáy bệnh tật.

Kết quả chụp X-quang và MRI tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM cho thấy bà bị thoái hóa cột sống, đĩa đệm cột sống thắt lưng lồi nhiều tầng, thần kinh cột sống thắt lưng và thần kinh cổ C7 hai bên bị chèn ép. Với khớp gối, bà Hạnh bị thoái hóa nặng kèm tràn dịch khớp, từng có chỉ định phẫu thuật thay khớp gối ở nhiều cơ sở y tế khác. Tuy nhiên, do tuổi cao và các vấn đề bệnh nền phức tạp như tăng huyết áp, đái tháo đường và suy thận, bà Hạnh có nguyện vọng được điều trị bảo tồn.

ThS.BS.CKI Võ Dương Hương Quỳnh, Phó khoa Phục hồi chức năng, cho biết phác đồ điều trị tập phục hồi cho bà Hạnh được chia làm hai giai đoạn là giảm đau và khôi phục khả năng vận động. Đầu tiên, bà Hạnh được giảm viêm đau, tạo động lực cho việc tập luyện và thúc đẩy phục hồi tổn thương. Các liệu pháp được sử dụng gồm chiếu sóng laser, radio cao tầng trúng đích, từ trường siêu dẫn và siêu âm dẫn thuốc (dùng sóng siêu âm tần số cao đưa thuốc thấm sâu vào bên trong)… Bà Hạnh còn được chỉ định một số loại thuốc nhưng uống không quá 7 ngày để tránh tạo thêm gánh nặng cho thận.

Sau 2 tháng, người bệnh giảm đau rõ rệt, chỉ số đau giảm từ 8/10 xuống 3/10 theo thang điểm đánh giá mức độ đau VAS (Visual Analog Scale). Bà Hạnh bước vào giai đoạn 2 với các bài tập được thiết kế riêng biệt dựa trên thể trạng và có sự theo sát 1:1 của các chuyên gia y học thể thao.

Chuyên viên Y học thể thao Nguyễn Hoàng Vũ, khoa Phục hồi Chức năng, cho biết các bài tập cho bà Hạnh được sắp xếp theo lộ trình gồm nâng cao sức mạnh gân cơ và dây chằng, tăng sức bền, tăng cơ giảm mỡ, cải thiện thăng bằng và phòng chống té ngã. Song song với các bài tập thể chất, bà Hạnh còn được tập với hệ thống máy khí nén HUR giúp cải thiện sức mạnh cơ chi dưới, hệ thống máy tập cột sống Tergumed 710 hỗ trợ duy trì sự linh hoạt của cột sống…

Sau gần 2 năm kiên trì tuân thủ phác đồ điều trị, bà Hạnh khôi phục rõ rệt, không còn phụ thuộc vào xe lăn, có thể tự đi lại, tinh thần thoải mái.

Hạn chế vận động ở người cao tuổi có thể dẫn đến hàng loạt nguy cơ như teo yếu cơ, dễ té ngã, loãng xương, gãy xương, vấn đề tim mạch và tuần hoàn, suy giảm sức khỏe tổng quát… Do đó, khi mắc bệnh lý hoặc chấn thương làm giảm khả năng vận động, người cao tuổi nên đến khám tại các chuyên khoa về cơ xương khớp.

Bác sĩ Quỳnh cho biết thêm, đối với người cao tuổi, mục tiêu của tập luyện là duy trì khả năng vận động lâu dài và độc lập, hướng đến cải thiện sức khỏe tổng quát cả về thể chất và tinh thần. Do đó, hiện nay ngoài vật lý triệu liệu cho người bệnh, bệnh viện còn có các chương trình tập vận động chuyên biệt cho những người có nhu cầu rèn luyện thể lực đúng cách. Trong đó, chương trình Phòng chống té ngã, chú trọng các bài tập thăng bằng và sức cơ giúp di chuyển an toàn trong sinh hoạt hằng ngày, được thiết kế cho người trên 60 tuổi, người có nguy cơ té ngã, giảm thăng bằng hoặc loãng xương…