Hơn 3 giờ chờ đợi trong không gian đông đúc, ngột ngạt ở sân bay, anh Mad, 53 tuổi, mệt lả, khó thở phải cấp cứu do sốc nhiệt.

BS.CKI Phạm Phong Luân, khoa Nội tim mạch 1, Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cho biết tại thời điểm nhập viện, thân nhiệt bệnh nhân gần 40 độ C, huyết áp lên đến 170/115 mmHg, khó thở nhiều, giật cơ tay chân, kiệt sức. Chụp MRI không thấy dấu hiệu đột quỵ hay tổn thương não. Kết quả xét nghiệm chỉ số lactate máu (đánh giá mức độ tưới máu, cung cấp oxy cho mô/tế bào) tăng cao 9.0 mmol/L, trong khi bình thường <2.0 mmol/L, gợi ý tình trạng sốc do giảm tưới máu, giảm thể tích tuần hoàn (vì mất nước).

Ngoài ra men CK (phản ánh tình trạng cơ bắp và sức khỏe tim) tăng cao, cho thấy có hủy cơ do sốc nhiệt, thiếu nước. Bác sĩ xác định bệnh nhân không có dấu hiệu nhiễm trùng, chẩn đoán anh bị tăng huyết áp cấp tính, sốc nhiệt.

Sốc nhiệt là tình trạng thân nhiệt tăng quá cao khi tiếp xúc với nhiệt độ cao hoặc sinh hoạt, làm việc trong môi trường nóng bức, ngột ngạt thời gian dài. Người bệnh cần được cấp cứu ngay, nếu chậm trễ có thể tổn thương não, tim, thận, cơ… thậm chí tử vong.

Có nhiều nguyên nhân gây sốc nhiệt như môi trường nóng, hoạt động gắng sức, mặc quần dày ngăn cản thoát mồ hôi, mất nước do không uống đủ nước, uống nhiều bia rượu ảnh hưởng đến khả năng điều hòa thân nhiệt của cơ thể… ThS.BS.CKII Huỳnh Thanh Kiều, Trưởng khoa Nội tim mạch 1, Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM nhận định, anh Mad có tiền căn tăng huyết áp nhưng không uống thuốc đều đặn. Môi trường đông đúc ở sân bay cộng thêm tiết trời oi bức là điều kiện thuận lợi phát triển cơn tăng huyết áp cấp tính. Ngoài ra, cơ thể mất nước nhưng anh không kịp thời bổ sung mà uống cà phê. Tất cả những yếu tố này góp phần dẫn đến sốc nhiệt.

Anh Mad được hỗ trợ thở oxy, bù dịch, dùng thuốc hạ áp, uống nhiều nước. Sau vài giờ, huyết áp ổn định 120/85 mmHg, anh tỉnh táo, hết khó thở, hết giật cơ, thân nhiệt về mức bình thường. Nhờ cấp cứu kịp thời và điều trị đúng nguyên nhân, anh không bị tổn thương cơ quan đích như tim, não, thận. Ba ngày sau anh xuất viện, được kê thuốc huyết áp và hướng dẫn tái khám định kỳ.

Bác sĩ Kiều khuyến cáo, để phòng tránh sốc nhiệt, nhất là trong mùa nắng nóng, mỗi người nên mặc quần áo thoáng mát, mỏng nhẹ giúp cơ thể hạ nhiệt; che chắn, thoa kem chống nắng khi phải ra ngoài; uống nhiều nước để giữ nước cho cơ thể, duy trì thân nhiệt ổn định; có thời gian nghỉ ngơi khi phải làm việc, vận động trong môi trường nóng bức; làm quen với thời tiết nóng trong vài tuần trước khi hoạt động lâu dài,hạn chế ra ngoài trời trong lúc nắng gắt từ 10 giờ đến 15 giờ.

Khi có dấu hiệu sốc nhiệt như thân nhiệt tăng cao (từ 40 độ C trở lên), thay đổi trạng thái tinh thần và hành vi (lú lẫn, kích động, nói lắp, mê sảng, co giật, hôn mê), đổ mồ hôi quá mức, buồn nôn và nôn, da ửng đỏ, khó thở, thở nhanh, nhịp tim nhanh, đau đầu…, cần đến bệnh viện ngay.

*Tên bệnh nhân đã được thay đổi