Chị Anh Đào, 33 tuổi, vô sinh thứ phát 5 năm, 3 lần thụ tinh nhân tạo (IUI) và 2 lần thụ tinh ống nghiệm (IVF) đều thất bại, đi khám mới biết do buồng tử cung bị dính gây khó mang thai.

Anh Mạnh, chồng chị Đào, từng phẫu thuật giãn tĩnh mạch thừng tinh từ năm 2013. Chị Đào có thai tự nhiên nhưng vỡ ối sớm khi 19 tuần. Sau 2 năm, chị mang thai ngoài tử cung, phải cắt bỏ vòi trứng trái. Vợ chồng đi khám nhiều nơi, 3 lần làm IUI và 2 lần làm IVF tại hai bệnh viện nhưng không có kết quả.

Đến khám tại Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh (IVF Tâm Anh Hà Nội) năm 2022, thạc sĩ, bác sĩ Lê Quang Đô phát hiện chị Đào bị dính buồng tử cung, phần đáy thay vì hình dạng cong, tròn thì có hình tim, đáy lồi vào buồng tử cung. Tình trạng này xảy ra do niêm mạc tử cung ở thành tử cung phía trước và phía sau dính lại với nhau, có thể là hệ quả của những lần can thiệp hút thai, phẫu thuật trong buồng tử cung trước đó.

“Bất thường tử cung khiến chị Đào có thai kỳ không thuận lợi, điều trị hỗ trợ sinh sản nhiều lần không thành công”, bác sĩ Đô nhận định.

Bác sĩ giải thích, dính buồng tử cung khiến khoang tử cung nhỏ hơn bình thường, niêm mạc vùng dính có thể mỏng, xơ hóa, ít mạch máu, ảnh hưởng đến quá trình tái tạo lớp nội mạc tử cung chức năng dẫn tới khó đậu thai, tăng nguy cơ hỏng thai, nhau bám bất thường… Điều này cũng có thể là nguyên nhân khiến trứng đã thụ tinh khó vào được tử cung để làm tổ, dẫn tới thai ngoài tử cung. Trường hợp phôi thai vào được tử cung thì không đủ không gian và diện tích để phát triển, dễ dẫn đến hỏng thai.

Vợ chồng chị Đào quyết định làm IVF để sớm có con. Bác sĩ chỉ định người vợ dùng thuốc kích trứng theo phác đồ cá thể hóa. Sau chọc hút trứng, chuyên viên phôi học thực hiện thụ tinh trong ống nghiệm bằng kỹ thuật ICSI tạo phôi. Những phôi thai này được nuôi dưỡng trong môi trường tủ cấy timelapse, tích hợp trí tuệ nhân tạo AI và camera quan sát 24/24h, giúp vợ chồng chị có được 1 phôi ngày 3 và 2 phôi ngày 5, mang trữ đông.

Bác sĩ chỉ định chị Đào phẫu thuật nội soi cắt dính, tạo hình buồng tử cung giống bình thường trước khi chuyển phôi, giúp phôi thai có không gian phát triển, giảm tỷ lệ sảy thai, lưu thai. Sau phẫu thuật, tính toàn vẹn và thể tích của buồng tử cung hồi phục bình thường.

Chị Đào được chỉ định phác đồ chuẩn bị niêm mạc đặc biệt. Khi niêm mạc đạt đủ điều kiện, bác sĩ chuyển phôi ngày 5 vào buồng tử cung, chị may mắn đậu thai ngay. Suốt 12 tuần đầu thai kỳ, chị Đào bị ra máu, liên tục phải nhập viện kiểm tra. Tuần thứ 23, bác sĩ Trung tâm Sản Phụ khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội siêu âm phát hiện cổ tử cung của chị còn 11mm, chỉ định nhập viện cấp cứu khâu eo cổ tử cung giữ thai.

Thạc sĩ, bác sĩ Sao Hieng cho biết, bình thường cổ tử cung khi mang thai khoảng 30-50 mm. Nếu chiều dài cổ tử cung dưới 25 mm trước tuần thai 24 được xem là chiều dài cổ tử cung ngắn, cần điều trị để phòng nguy cơ sảy thai, sinh non, đặc biệt những trường hợp có tiền sử gặp phải những tai biến sản khoa này.

Thông thường khâu eo tử cung được thực hiện ở tuần 14-18 thai kỳ. Trường hợp chị Đào đặc biệt khi thực hiện ở tuần thai 23. Lúc này thai đã to, nguy cơ thai phụ có thể sinh cực non, nhiễm trùng nên can thiệp khó khăn. Ê kíp dùng chỉ khâu đặc biệt, giúp giữ cổ tử cung đóng kín.

Khi thai 28 tuần, chị Đào phát hiện bị tiểu đường thai kỳ, phải chăm sóc dinh dưỡng đặc biệt. Tuần thứ 30, bác sĩ siêu âm nhận thấy cổ tử cung người mẹ chỉ còn 7mm, hình chữ Y. Chị Đào nhập viện, bác sĩ chỉ định truyền thuốc giảm cơn co, sẵn sàng tiêm thêm thuốc trưởng thành phổi nếu có nguy cơ sinh non trong vòng 24-48h.

May mắn, thai nhi được giữ thêm 4 tuần. Đến tuần 34, chị Đào bất ngờ chuyển dạ. Lúc này chị Đào chỉ nặng 43 kg, so với thời điểm chưa mang thai là 50kg. Bé gái nặng 2.3kg chào đời, được theo dõi và chăm sóc sơ sinh 1 tuần trong lồng ấp trước khi về với gia đình.

“Có những giọt nước mắt mang tên hạnh phúc, ước mơ của tôi cuối cùng cũng thành hiện thực”, chị Anh Đào viết trong bức thư tri ân đội ngũ bác sĩ IVF Tâm Anh đã giúp chị được làm mẹ.

Theo bác sĩ Đô, nữ giới bị dính buồng tử cung không có triệu chứng rõ ràng nên khó phát hiện. Hầu hết trường hợp được chẩn đoán khi người bệnh gặp các biến chứng rối loạn kinh nguyệt, kinh ít, kinh thưa, vô sinh thứ phát sau các thủ thuật, can thiệp trong buồng tử cung hay gặp các vấn đề trong thai kỳ như sảy thai, lưu thai, chuyển dạ sớm…

Ngoài dính buồng tử cung, các dị tật bẩm sinh, các bất thường ở tử cung còn có thể xuất phát từ nguyên nhân bệnh lý. Người bệnh cần giải quyết triệt để trước khi đón phôi thai làm tổ và phát triển. Bác sĩ khuyên các cặp đôi nên khám sức khỏe tiền hôn nhân hoặc kết hôn từ 6 tháng đến 1 năm chưa có thai nên đi khám để sớm phát hiện các bất thường cấu trúc tử cung để được điều trị với phác đồ phù hợp, giúp sớm có con.