Bỗng dưng phát hiện suy thận giai đoạn cuối, nhiều người trẻ “không kịp trở tay”, vừa chạy thận để duy trì sự sống, vừa đi làm để có kinh phí điều trị.

Đúng 15h, Dũng, 26 tuổi bước vào ca chạy thận mới (ca 3) được triển khai tại Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, bắt đầu từ 15h đến 19h mỗi ngày.

“Trước đây tôi chạy thận ban ngày, chọn ca 1 hoặc ca 2, nay phòng khám mở ca 3 phù hợp với thời gian làm việc, chạy thận xong tôi có thời gian nghỉ ngơi để tiếp tục công việc vào sáng hôm sau”, Dũng nói.

26 tuổi, Dũng đã chạy thận được 3 tháng, nhưng đến nay vẫn không nghĩ ra lý do nào đã khiến bản thân phải chạy thận sớm như vậy.

Dũng kể một ngày nửa năm trước thấy mắt bỗng dưng mờ dần, nghĩ mắt mỏi do ngồi máy tính nhiều. Anh đến một bệnh viện lớn kiểm tra, bất ngờ nhận kết quả suy thận giai đoạn cuối, huyết áp cao trên 200/100 mmHg (bình thường <135/85 mmHg) gây biến chứng võng mạc.

“Bác sĩ chỉ định phải lọc máu ngay nhưng tôi không chịu, xin về nhà điều trị. Tôi nghĩ cơ thể còn khỏe mạnh, không có cảm giác gì của suy thận, tại sao phải lọc máu?”, Dũng nhớ lại.

Nhưng 2 tuần sau đó, chỉ một cơn cảm cúm nhẹ cũng khiến Dũng mệt mỏi, suy kiệt, cơ thể yếu đi. Anh được đưa vào cấp cứu lần 2, huyết áp lúc này lên 220/120 mmHg, rơi vào tình trạng rất nguy hiểm. Lần này Dũng không thể từ chối, buộc phải lọc máu cấp cứu (đặt catheter tĩnh mạch trung tâm ở cổ) mới giữ được tính mạng. Sau cấp cứu, anh được bác sĩ mổ cầu tay (AVF), tạo đường vào mạch máu trước khi bắt đầu lọc máu lâu dài.

Từ ngày chấp nhận “sống chung” với bệnh, Dũng thấy sức khỏe tốt dần lên, huyết áp được kiểm soát ổn định, mắt hết mờ, lọc máu xong về nhà vẫn làm việc bình thường. Là “dân” marketing, trước kia Dũng lên văn phòng làm việc, nay bị bệnh nên anh nhận các dự án tại nhà, giảm gánh nặng điều trị.

“Tôi nghĩ do ăn uống sinh hoạt thất thường, hút thuốc lá, thường ăn đêm sau 20h-21h, thi thoảng đi nhậu cùng bạn bè. Thói quen ăn đêm kéo dài, ăn các thực phẩm không đảm bảo nên mới bị bệnh như vậy. Bây giờ tôi tuyệt đối tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ, ăn uống lành mạnh, kiêng đồ chiên rán dầu mỡ, bỏ thuốc lá để cải thiện chức năng thận” – Dũng chia sẻ.

Cũng đăng ký chạy thận ca 3 tại Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, anh Bình (33 tuổi) vừa đảm bảo được lịch lọc máu chu kỳ mà không ảnh hưởng đến công việc kỹ sư môi trường hiện tại. Từ ngày bị bệnh, anh Bình may mắn được đồng nghiệp hỗ trợ, ngày nào lọc máu anh sẽ làm online, sức khỏe tốt sẽ đến công ty làm việc.

Anh kể cuối tháng 12/2024 đột ngột bị sốt cao, người phù nề, vào bệnh viện thì lúc này thận đã suy độ 5, độ lọc cầu thận giảm còn 14 ml/phút/1.73 m2 da, phải chạy thận cấp cứu.

“Bác sĩ nói do tôi bị bệnh đái tháo đường lâu năm, khiến thận bị tổn thương, dẫn đến suy thận. Bị bệnh nhưng tôi còn thường xuyên thức đêm làm việc, suốt 2-3 năm liền chỉ chợp mắt được 3-4 giờ mỗi ngày, sáng lại dậy sớm khảo sát thực địa, không có thời gian nghỉ ngơi. Sức khỏe suy kiệt, lúc đến viện thì đã quá muộn”, anh Bình nói.

Một tháng sau, anh xin chuyển về lọc máu tại Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7 cho gần nhà, lọc máu 3 lần mỗi tuần.

BS.CKII Hồ Tấn Thông, Đơn vị Nội thận – Lọc máu, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, kể thời điểm mới tiếp nhận, cả hai người bệnh “ở trong tình trạng rất xấu”, chỉ số creatinin và ure máu tăng cao, độ lọc cầu thận (GFR) xuống thấp dưới 15 ml/phút/1.73 m2. Do đó, các bác sĩ đã lên phác đồ điều trị cho người bệnh, rất may cả hai đều đáp ứng tốt phác đồ, sức khỏe được cải thiện, giảm bớt tình trạng phù nề, các chỉ số đang được duy trì ổn định.

Còn trẻ nên anh Bình dự tính sẽ đăng ký nhận ghép thận, còn Dũng nói trước mắt sẽ cố gắng tuân thủ lịch lọc máu để duy trì sức khỏe, có sức để làm việc trang trải chi phí chữa bệnh. Hiện nay cả hai người bệnh được hưởng mức 80% chi trả từ bảo hiểm y tế cho mỗi lần chạy thận, nhờ đó giảm được gánh nặng chi phí khám chữa bệnh, an tâm điều trị.

Năm 2022 ước tính có 13,4% dân số trên thế giới mắc bệnh thận mạn, trong đó tại Việt Nam có đến 12,8% dân số mắc bệnh thận mạn. Theo bác sĩ Thông, suy thận không còn là căn bệnh của người cao tuổi, hiện nay ngày càng nhiều người trẻ mắc bệnh, đáng tiếc phần lớn phát hiện ở giai đoạn muộn.

“Bệnh đái tháo đường, huyết áp cao, thói quen ăn uống, lối sống sinh hoạt không lành mạnh là nguyên nhân gây tỷ lệ mắc bệnh cao ở bệnh thận mạn”, bác sĩ Thông nói, thêm rằng một số người trẻ thường xuyên lạm dụng thuốc giảm đau, chế độ ăn nhiều muối, tiêu thụ thức ăn nhanh, đồ uống có ga, ăn nhiều đồ ngọt, căng thẳng kéo dài hoặc sử dụng chất kích thích, lười vận động,… cũng dễ dẫn đến suy thận.

Bác sĩ Thông lưu ý, nếu thói quen đi tiểu thay đổi, tiểu bọt, tiểu ra máu, buồn nôn hoặc nôn ói, mệt mỏi kéo dài, xuất hiện tình trạng phù nề… người trẻ cần phải đến các bệnh viện để được khám, kiểm tra sức khỏe. Ngoài ra, vì bệnh thận thường âm thầm, ít gây triệu chứng, nên người trẻ cũng cần tuân thủ lịch khám sức khỏe định kỳ 6-12 tháng/lần để kịp thời phát hiện, điều trị sớm.

*Tên người bệnh đã được thay đổi.

Lúc 20h ngày 16/1 diễn ra chương trình tư vấn trực tuyến với chủ đề “Từ thận yếu đến suy thận, lọc máu và ghép thận: Vai trò của chẩn đoán sớm – Điều trị kịp thời”, trực tiếp trên các nền tảng của Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh. Chương trình với sự tham gia của các bác sĩ, chuyên gia của khoa Nội thận – Lọc máu, Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, gồm: TTƯT.BS.CKII Tạ Phương Dung, Phó Giám đốc Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, Trưởng khoa Nội thận – Lọc máu; BS.CKII Đinh Cẩm Tú, Trưởng Đơn vị Thận nhân tạo, khoa Nội thận – Lọc máu; BS.CKII Ngô Đồng Dũng, bác sĩ khoa Nội thận – Lọc máu.