Ngày Thị giác Thế giới là sự kiện toàn cầu nhằm thu hút sự chú ý đến sức khỏe mắt, đặc biệt các tình trạng mù lòa và suy giảm thị lực. Vậy Ngày Thị giác Thế giới diễn ra vào ngày nào? Gồm những hoạt động gì? Hãy cùng tìm hiểu trong bài viết sau.
Ngày Thị giác Thế giới (World Sight Day) diễn ra vào thứ Năm thứ hai của tháng 10. Năm 2026, ngày này rơi vào 8/10/2026. Ngày Thị giác Thế giới là sự kiện tuyên truyền, nâng cao nhận thức toàn cầu về các vấn đề về chăm sóc sức khỏe mắt, phòng tránh suy giảm thị lực, mù lòa. Đồng thời, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tiếp cận dịch vụ chăm sóc mắt.
Ngày Thị giác Thế giới bắt nguồn từ sáng kiến và sự hợp tác của nhiều tổ chức. Năm 1990, Quỹ từ thiện Lions Clubs International (LCIF) khởi động chiến dịch SightFirst với mục tiêu khôi phục, cải thiện và bảo vệ thị lực cho cộng đồng. Đến năm 1999, Cơ quan Quốc tế Phòng chống Mù lòa (IAPB) phối hợp với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) triển khai sáng kiến VISION 2020: The Right to Sight, hướng đến mục tiêu giải quyết, kiểm soát các nguyên nhân gây mù lòa có thể phòng ngừa và điều trị được.
Ngày 12/10/2000, Ngày Thị giác Thế giới đầu tiên được tổ chức chính thức trong khuôn khổ sáng kiến VISION 2020, kết hợp với chiến dịch SightFirst. Hàng trăm tổ chức khác cũng tham gia, góp phần mở rộng quy mô và sức ảnh hưởng của Ngày Thị giác Thế giới trên toàn cầu.
Bên cạnh nâng cao nhận thức về các vấn đề thị lực, Ngày Thị giác Thế giới khuyến khích mọi người chủ động kiểm tra và chăm sóc mắt. Đồng thời kêu gọi các quốc gia quan tâm nhiều hơn đến sức khỏe thị giác và tăng cường các chương trình chăm sóc mắt trong cộng đồng.
Hiện, WHO, IAPB và hơn 250 tổ chức thành viên đang tiếp tục phối hợp tổ chức và thúc đẩy các hoạt động hưởng ứng Ngày Thị giác Thế giới, góp phần nâng cao nhận thức và thúc đẩy khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc mắt cho người dân.
Thị lực có vai trò trong hầu hết hoạt động của cuộc sống, từ học tập, làm việc, giao tiếp đến khả năng tự chăm sóc và tham gia xã hội. Bảo vệ thị lực cũng góp phần bảo vệ chất lượng cuộc sống và cơ hội phát triển của mỗi người. Thông qua các chiến dịch truyền thông, khám sàng lọc và hoạt động cộng đồng, Ngày Thị giác Thế giới góp phần thúc đẩy việc phát hiện sớm bệnh mắt, điều trị các nguyên nhân gây suy giảm thị lực có thể can thiệp và cải thiện khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc mắt.
Mỗi năm, Ngày Thị giác Thế giới sẽ có một chủ đề nhằm thu hút sự quan tâm của cộng đồng. Từ 2025-2026, chủ đề “Love Your Eyes” (hashtag #LoveYourEyes) đã trở thành thông điệp xuyên suốt của chiến dịch Ngày Thị giác Thế giới. Với mục tiêu giúp mọi người hiểu tầm quan trọng của thị lực, chủ động chăm sóc mắt. Đồng thời thúc đẩy chính phủ và các bên liên quan đầu tư để dịch vụ chăm sóc mắt dễ tiếp cận hơn. Dưới đây là một số chủ đề Ngày Thị giác Thế giới các năm gần đây:
Tình trạng suy giảm thị lực trên toàn cầu đang ngày càng gia tăng:
Theo WHO, hiện có ít nhất 2,2 tỷ người trên thế giới mắc suy giảm thị lực. Trong đó, ít nhất 1 tỷ trường hợp có thể phòng ngừa. Hai nguyên nhân hàng đầu gây suy giảm thị lực, mù lòa là tật khúc xạ và đục thủy tinh thể (cườm khô). Các nguyên nhân quan trọng khác gồm bệnh glôcôm (cườm nước), bệnh võng mạc đái tháo đường, thoái hóa điểm vàng tuổi già và một số bệnh giác mạc. (1)
Gánh nặng suy giảm thị lực không phân bố đồng đều giữa các quốc gia. Nhiều người suy giảm thị lực hoặc mù lòa chưa được giải quyết sống tại các quốc gia có thu nhập thấp và trung bình. Khó khăn trong tiếp cận kính và dịch vụ y tế là nguyên nhân hàng đầu khiến nhiều trường hợp suy giảm thị lực có thể can thiệp vẫn chưa được điều trị.
WHO cũng cảnh báo nhu cầu chăm sóc mắt sẽ tiếp tục tăng trong những năm tới do gia tăng dân số và già hóa diễn ra trên toàn cầu. Suy giảm thị lực có thể xảy ra ở mọi độ tuổi, nhưng phần lớn người bị suy giảm thị lực hoặc mù lòa hiện nay trên thế giới thuộc nhóm từ 50 tuổi trở lên.
Tại Việt Nam, ước tính khoảng 2 triệu người mù hoặc thị lực kém. Khoảng 80% trường hợp mù lòa có thể phòng ngừa hoặc điều trị nếu được phát hiện sớm và tiếp cận dịch vụ y tế phù hợp. Các nguyên nhân phổ biến gồm đục thủy tinh thể, glôcôm, tật khúc xạ và các bệnh võng mạc đái tháo đường.
Bên cạnh đó, khoảng 15-20% thanh thiếu niên mắc tật khúc xạ. Tính riêng nhóm 6-15 tuổi (nhóm tuổi cần được ưu tiên chỉnh kính), có khoảng 3 triệu em mắc tật khúc xạ, cận thị chiếm 2/3 số ca. (2)
Chăm sóc mắt nên được thực hiện xuyên suốt cuộc đời, từ trẻ em đến người trưởng thành và người cao tuổi.
Thị lực đóng vai trò quan trọng đối với quá trình học tập và phát triển của trẻ. Cha mẹ nên đưa trẻ đi khám mắt khi nhận thấy các dấu hiệu bất thường như:
Ngoài ra, cũng nên cho trẻ khám mắt định kỳ sớm, phát hiện và điều trị sớm các vấn đề về thị lực có thể giúp hạn chế ảnh hưởng đến khả năng học tập và sinh hoạt của trẻ.
Ở người trưởng thành, nên duy trì thói quen khám mắt định kỳ, đặc biệt khi có các yếu tố nguy cơ như bệnh đái tháo đường, tăng huyết áp, đang dùng một số loại thuốc có thể ảnh hưởng đến thị lực… Nhiều bệnh mắt có thể tiến triển trong thời gian dài mà không gây triệu chứng rõ ràng ở giai đoạn đầu.
Nên bảo vệ mắt khỏi tia cực tím khi ở ngoài trời bằng kính mắt có khả năng chống UV, giữ vệ sinh khi sử dụng kính áp tròng và thực hiện các biện pháp an toàn khi làm việc trong môi trường có nguy cơ gây chấn thương mắt.
Người làm việc nhiều với màn hình cũng nên nghỉ mắt thường xuyên và điều chỉnh khoảng cách, tư thế cũng như điều kiện ánh sáng phù hợp để giảm tình trạng mỏi mắt.
WHO cho biết, tuổi tác là một trong những yếu tố quan trọng làm gia tăng nguy cơ suy giảm thị lực, trong khi nhiều nguyên nhân có thể được phòng ngừa hoặc điều trị nếu phát hiện và can thiệp phù hợp.
Người cao tuổi nên khám mắt định kỳ để phát hiện sớm các bệnh mạn tính ảnh hưởng đến mắt (như bệnh đái tháo đường, đục thủy tinh thể). Đồng thời, kiểm soát tốt bệnh nền, duy trì chế độ ăn uống cân bằng, không hút thuốc và bảo vệ mắt khi tiếp xúc với ánh nắng. Khi nhận thấy thị lực giảm, nhìn mờ, nhìn đôi, xuất hiện điểm đen hoặc các thay đổi bất thường khác, nên đi khám thay vì chờ triệu chứng tự cải thiện.
Trung tâm Mắt Công nghệ cao, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh là địa chỉ khám, tư vấn, điều trị bệnh về mắt, tật khúc xạ và thẩm mỹ mắt uy tín, chất lượng. Với đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm và hệ thống trang thiết bị tiên tiến như laser VISUMAX 800, MEL 90, AMARIS 1050RS… hay các máy chẩn đoán chuyên sâu như máy đo sinh trắc học giác mạc Corvis ST, Máy chụp bản đồ mặt trước – sau giác mạc kèm trục nhãn cầu Pentacam AXL Wave… Giúp khách hàng được chẩn đoán, điều trị hiệu quả với chi phí hợp lý.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Ngày Thị giác Thế giới nhắc nhở mỗi người quan tâm đến sức khỏe đôi mắt, chủ động bảo vệ thị lực của mình và người thân. Phát hiện sớm các bệnh về mắt, khám khi có dấu hiệu bất thường và tiếp cận điều trị kịp thời có thể giúp hạn chế nguy cơ suy giảm thị lực có thể phòng tránh được. Chăm sóc mắt đúng cách giúp duy trì thị lực khỏe mạnh và chất lượng cuộc sống lâu dài.
