Ổ nấm ăn vào mạch máu phổi khiến anh Đồng, 39 tuổi, ho ra máu, suy hô hấp, bác sĩ cắt một bên phổi và cân bằng áp suất lồng ngực cứu sống.

Anh Đồng nhập viện trong tình trạng suy kiệt, thể trạng gầy gò, xanh xao do mất máu kéo dài và suy hô hấp. Anh từng điều trị lao phổi 8 năm trước, vài tháng gần đây liên tục ho ra máu lượng lớn (khoảng 100-200 ml mỗi lần), khó thở, tức ngực, mệt mỏi và sụt cân nhanh.

Dựa vào kết quả chụp CT, PGS.TS.BS Vũ Hữu Vĩnh, Giám đốc Trung tâm Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, nhận định anh Đồng mắc u nấm phổi, di chứng sau lao phổi. Nấm xâm lấn phá hủy hoàn toàn phổi trái, tạo thành hốc chứa đầy dịch mủ. Phần phổi tổn thương biến chứng bám chặt vào các cơ quan trọng yếu như tim, quai động mạch chủ và thành ngực.

“Nấm ăn vào mạch máu phổi như rêu bám gây chảy máu không ngừng. Người bệnh đã được bơm tắc (kỹ thuật bịt lỗ thủng mạch máu từ bên trong) nhiều lần nhưng máu vẫn chảy, tràn vào khí quản dẫn đến ho ra máu, lan sang cả bên phổi lành gây suy hô hấp”, Phó giáo sư Vĩnh nói thêm.

Xác định phẫu thuật là phương án mang tính quyết định để cứu sống người bệnh, Phó giáo sư Vĩnh cùng êkíp lên kế hoạch và chuẩn bị phương án tỉ mỉ. Trước mổ, người bệnh được truyền đạm và tiếp máu liên tục để nâng cao thể trạng kết hợp thăm khám hô hấp thường xuyên.

“Do phổi tổn thương bám chắc vào các mạch máu lớn và tim, chỉ một sơ suất nhỏ trong quá trình bóc tách cũng có thể gây xuất huyết ồ ạt, người bệnh có thể tử vong do mất máu”, Phó giáo sư Vĩnh nói.

Êkíp cẩn thận bóc tách từng lớp da, cơ thành ngực, xương, lớp màng phổi… để tiếp cận tổn thương và hạn chế tối đa mất máu cho người bệnh vốn đã thiếu máu trầm trọng. Sau đó, Phó giáo sư Vĩnh tiến hành cắt toàn bộ phổi trái đã xơ hóa, rửa sạch mủ và thực hiện cầm máu, khâu lồng ngực.

Ngoài ra, nấm còn ăn thủng cơ hoành, êkíp phải thực hiện khâu phục hồi cho người bệnh.

Sau mổ, thách thức lớn nhất chính là việc giữ ổn định cho khoang ngực, bởi khi mất một bên phổi, áp suất bị thay đổi đột ngột có thể khiến tim và trung thất bị xô lệch, xoắn vặn mạch máu gây tử vong tức thì.

Để giải quyết khoảng trống sau khi cắt phổi, êkíp thực hiện bơm khoảng 1 lít dung dịch vào để thay thế phần phổi đã mất, giữ cho trung thất và tim không bị xô lệch. Lượng dịch này được thay thế hàng ngày để tránh nhiễm trùng cũng như rửa sạch mủ tồn dư.

“Chúng tôi cân chỉnh từng centimet khối dịch mỗi ngày để cơ thể thích nghi dần. Khi thành ngực đã ổn định và các cơ quan nội tạng tương thích với trạng thái mới, hệ thống dẫn lưu mới được rút bỏ”, Phó giáo sư Vĩnh nhấn mạnh.

Sau 10 ngày chăm sóc đặc biệt, sức khỏe anh Đồng dần ổn định, dịch phổi trong, được rút ống dẫn lưu còn lại và xuất viện. Theo Phó giáo sư Vĩnh, dù chỉ còn một bên phổi, người bệnh vẫn có thể sinh hoạt và lao động bình thường khi đã hồi phục.

Phó giáo sư Vĩnh cho biết, bệnh nấm phổi do vi khuẩn Mycobacterium tuberculosis gây ra trên nền người bệnh từng bị lao. Để phòng ngừa lao và u nấm phổi, người dân cần xây dựng lối sống lành mạnh, không hút thuốc lá, hạn chế rượu bia, giữ môi trường sống thông thoáng, đeo khẩu trang ở nơi đông người hay ô nhiễm… Bệnh nhân có tiền sử mắc lao, giãn phế quản hoặc hệ miễn dịch suy yếu cần tầm soát bệnh phổi định kỳ để kịp thời phát hiện và điều trị sớm.

*Tên người bệnh đã được thay đổi