Bà Phong (73 tuổi, TP.HCM) được phát hiện viêm thận – bể thận kèm áp xe thận hai bên, gây phản ứng viêm toàn thân nặng.

Bà Phong nhập viện trong tình trạng tiểu rắt, sốt cao, mệt nhiều, khó thở tăng dần. Bà có tiền sử đái tháo đường type 2, tăng huyết áp, bệnh tim thiếu máu cục bộ mạn tính cùng nhiều bệnh mạn tính khác. ThS.BS.CKII Nguyễn Hoàng Tuấn Vũ, Phó khoa Nội Tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (cơ sở P.Tân Sơn Hòa – Q.Tân Bình cũ) cho biết khi khai thác bệnh sử, bác sĩ phát hiện người bệnh không tái khám định kỳ từ nhiều tháng nay, tự sử dụng thuốc tại nhà nhưng không mang theo toa điều trị.

Người bệnh có dấu hiệu nhiễm trùng rõ rệt. Kết quả xét nghiệm cho thấy số lượng bạch cầu và các chỉ điểm viêm tăng cao, trong đó CRP – chỉ số tăng lên khi cơ thể bị viêm nhiễm trùng, thông thường chỉ ở ngưỡng dưới 5 mg/L – lên tới hơn 223 mg/L, tức gấp khoảng 45 lần bình thường – mức viêm rất nặng. Hình ảnh X-quang ngực ghi nhận tổn thương dạng dày mô kẽ rải rác ở hai phổi, khiến bác sĩ ban đầu nghĩ nhiều đến viêm phổi nặng kèm phản ứng viêm toàn thân.

Do người bệnh có biểu hiện tiểu rắt kéo dài nhiều ngày, bác sĩ chỉ thêm các xét nghiệm nước tiểu và ghi nhận dấu hiệu nhiễm khuẩn đường tiết niệu. Tình trạng đau âm ỉ vùng hông lưng xuất hiện rõ hơn mỗi ngày.

Chỉ số HbA1c của người bệnh ở mức trên 8%, cho thấy đường huyết chưa được đã kiểm soát ổn định ở mức an toàn trong thời gian dài, làm tăng nguy cơ mắc và diễn tiến nặng các bệnh nhiễm trùng.

Kết quả chụp CT Scan bụng cho thấy hình ảnh viêm và áp xe thận ở cả hai bên, kèm tình trạng viêm dày thành bể thận và đoạn đầu niệu quản trái. Đây được xác định là nguồn gốc chính gây nên phản ứng nhiễm trùng toàn thân trước đó, theo bác sĩ Vũ.

Áp xe thận là tình trạng hình thành ổ mủ trong nhu mô thận do vi khuẩn xâm nhập và phát triển. Bệnh thường xuất hiện sau các đợt nhiễm khuẩn đường tiết niệu không được phát hiện hoặc điều trị chưa đầy đủ. Người mắc đái tháo đường, tăng huyết áp, người cao tuổi hoặc có sức đề kháng suy giảm là nhóm nguy cơ cao gặp biến chứng này.

Bác sĩ tiến hành hội chẩn chuyên khoa Tiết niệu, đánh giá ổ áp xe chưa cần can thiệp ngoại khoa, có thể tiếp tục điều trị nội khoa bằng kháng sinh phổ rộng đường tĩnh mạch và theo dõi sát diễn tiến.

Nhờ phát hiện đúng nguồn nhiễm trùng và điều trị tích cực, tình trạng người bệnh dần cải thiện. Các triệu chứng sốt, khó thở, tiểu rắt giảm rõ rệt. Chỉ số bạch cầu trở về gần bình thường, Procalcitonin – dấu ấn phản ánh mức độ nhiễm khuẩn nặng – giảm mạnh từ 3,1 xuống còn 0,77 rồi tiếp tục về 0,04 ng/mL. Người bệnh ăn uống tốt hơn, không còn sốt, chức năng thận được bảo tồn ổn định và các cơn đau vùng hông lưng giảm dần theo thời gian.

Theo bác sĩ Vũ, trường hợp này cho thấy nhiều bệnh nhiễm trùng nguy hiểm không phải lúc nào cũng biểu hiện điển hình. Người bệnh nhập viện vì sốt cao, khó thở nhưng nguồn nhiễm trùng thực sự lại xuất phát từ hệ tiết niệu. Nếu chỉ tập trung điều trị triệu chứng ban đầu mà bỏ sót ổ nhiễm khuẩn nguyên phát, bệnh có thể diễn tiến thành nhiễm trùng huyết, suy đa cơ quan và đe dọa tính mạng.

Bác sĩ Vũ cũng khuyến cáo người cao tuổi, đặc biệt người mắc đái tháo đường, tăng huyết áp hoặc các bệnh mạn tính khác cần duy trì khám sức khỏe định kỳ, tái khám đúng hẹn và tuân thủ phác đồ điều trị. Việc kiểm soát tốt đường huyết, huyết áp và phát hiện sớm các bất thường thông qua khám định kỳ không chỉ giúp hạn chế nguy cơ nhiễm trùng nặng mà còn góp phần ngăn ngừa nhiều biến chứng nguy hiểm, bảo vệ sức khỏe lâu dài cho người bệnh.

*Tên người bệnh đã được thay đổi